Almaty oblysy qaldyqtardy kádege jaratý salasynda aýqymdy ózgeristerge daiyndalýda. Jaqynda Ile aýdanynda turmystyq qatty qaldyqtardy qaita óńdeitin zamanaýi zaýyttyń qurylysy bastalady, bul óńirdiń ekologiialyq jaǵdaiyn jaqsartýǵa jasalǵan mańyzdy qadam bolmaq, – dep habarlaidy Dalanews.kz Almaty oblysy ákiminiń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Zaýyt qoqys alańdarynyń qorshaǵan ortaǵa tigizetin keri áserin aitarlyqtai azaitýymen qatar, elektr qýatyn da óndiretin bolady. Joba jylyna 350 myń tonnaǵa deiin qaldyqty óńdeýdi jáne 16 megavatt elektr energiiasyn óndirýdi kózdeidi.
Joba túriktiń «Ineva» kompaniiasy men «ADC Taza Alem» JShS-men birlesip júzege asyrylmaq. Zaýyttyń suryptaý jelisi iri qurylys qaldyqtary men qaita óńdeýge jaramdy qaldyqtardy qosqanda 240 myń tonna qaldyqqa eseptelgen.
Búginde joba 60 paiyzǵa daiyn. Suryptaýǵa qajetti qural-jabdyqtar satyp alynyp, infraqurylym máseleleri, onyń ishinde gaz jáne sýmen qamtý máseleleri sheshildi.
Almaty oblysynyń ákimi Marat Sultanǵaziev eki kompaniia ókilderimen kezdesý barysynda, jobanyń óńir úshin mańyzdylyǵyna erekshe toqtaldy:
– Biz sizdermen yntymaqtastyqtyń birneshe mańyzdy artyqshylyqtary bar dep esepteimiz. Birinshiden, joba óńirimizdiń ekologiialyq jaǵdaiyn jaqsartýǵa zor úles qosady. Ekinshiden, iri infraqurylymdyq jobalardy júzege asyrý tájiribesi aimaqtaǵy jasyl ekonomikany damytýǵa oń áser etedi, – dedi óńir basshysy.
Jobalyq qýattylyq Ile aýdanyndaǵy poligonda qazirgi jáne jinaqtalǵan qaldyqtardy qaita óńdeýge múmkindik beredi. Jańa ónidiristik nysan jaiynda «ADC Taza Alem» JShS bas direktory Erlan Dúisebaev óz oiyn bylaisha sabaqtady:
– Biz qurylys jumystaryn biylǵy jyldyń aiaǵynda nemese kelesi jyldyń basynda bastaýǵa daiynbyz. Joba ekologiialyq jaǵynan taza jáne bul Túrkiiadan kelgen innovatsiialyq kompaniianyń qoldaýymen júzege asyrylady. Kún saiyn biz shamamen 700 tonna qaldyqty óńdei alamyz, bul bizde jinalǵan nemese keletin qaldyq kólemderimen kúresýge múmkindik beredi, – dedi Erlan Dúisebaev.
Jobany júzege asyrý úshin qarjylandyrý eki kezeńge bólinedi. Indýstriiany damytý qory arqyly qarjy bólinip birinshi kezeńi aiaqtaldy. Qazirgi ýaqytta elektrmen jabdyqtaýdyń tehnikalyq sharttaryn alý jumystary júrgizilýde, odan keiin joba kelesi kezeńge ótedi. Zaýyttyń óndiristik qýaty16 MVt quraidy, al alynǵan elektr energiiasy kásiporynnyń qajettiligine jumsalyp, artylǵany oblystyq energetika júiesine jetkiziledi.
– Almaty oblysynda jyl saiyn 450 myń tonnadan astam turmystyq qaldyq jinalady, zaýyttyń salynýy jasyl ekonomikaǵa mańyzdy qadam bolmaq, – deidi Almaty oblysy energetika jáne turǵyn úi-kommýnaldyq sharýashylyq basqarmasynyń basshysy Aidyn Begimbekov. Bul aldaǵy on jylda aimaqtaǵy turmystyq qaldyqtar máselesin joiady.
Joba jylyna 120 myń tonna iri qurylys qaldyqtaryn jáne 80 myń tonna qaitalama shikizatty suryptaýdy qamtidy. Qazirgi ýaqytta elektrmen jabdyqtaýdyń tehnikalyq sharttaryn alý satysynda, odan keiin negizgi nysandardyń qurylysy bastalady.
Jiynda zaýyttyń tiimdi tustarynyń qatarynda ekologiialyq jáne áleýmettik-ekonomikalyq aspektileri de atap ótildi. Kásiporynnyń qurylysy men jumys isteýi otandyq jáne sheteldik eleýli investitsiialardy tartýǵa múmkindik beredi. Almaty oblysy qaldyqtar máselesin moiyndap, ony sheshý joldaryn belsendi izdestiretin óńirdiń úlgisine ainalýda.
Sondai-aq, zaýyt Ile óńirinde jańa jumys oryndaryn ashyp, ekologiialyq jaǵdaidy jaqsartyp, stihiialyq poligondar men topyraqtyń lastanýyn azaitady.
Jinalǵandardyń bári jobanyń tabysty bolýy memleket pen biznes ókilderiniń tyǵyz yntymaqtastyǵyna bailanysty ekenin atap ótti.
Almaty oblysynyń ákimi aitqandai, oblys jobany tabysty júzege asyrý úshin barlyq infraqurylymdyq jáne logistikalyq máselelerdi sheship, investitsiia úshin qolaily jaǵdai jasaýǵa qajetti barlyq qoldaýdy kórsetýge daiyn. «Biz bul jobanyń ekologiialyq máselelerdi sheshýde, biznes pen biliktiń tabysty yntymaqtastyǵynyń qalyptasýyn kózdep otyrmyz» dep atap ótti «ÁDK Taza Álem» JShS-nyń bas direktory Erlan Dúisebaev.
Qurylysty aiaqtaý 2025 jyldyń sońyna josparlanǵan, jáne qazirgi qarqynmen bul joba merziminde aiaqtalady deýge bolady.