Qazaqstannyń depozitterge kepildik berý qory (QDKBQ) litsenziiasynan aiyrylǵan bankterdiń salymshylaryna qatysty mańyzdy aqparatpen bólisti, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Eger bank litsenziiasynan aiyrylǵan bolsa, zań boiynsha depozitterge kepildik berý qorynan bir jyl boiynda bank salymshylary nemese bank kartasyn ustaýshylar ótemaqy ala alady. Alaida, eger osy shekti merzimnen keshigip, tutynýshy banktegi jinaǵyn alyp úlgermegen jaǵdaida ne bolady?.. Qor mamandarynyń jaýaby tómendegidei.
"Búginge deiin taratylatyn toǵyz banktiń salymshylary áli de tólem alýǵa ótinish bere alady", - deidi QDKBQ baspasóz qyzmeti.
Eger bank litsenziiadan aiyrylǵan bolsa, QDKBQ 35 jumys kúninen keshiktirmei salymshylarǵa ótemaqy tóleýdi bastaidy. Tólem agent-bank arqyly bir jyl boiynda júrgiziledi. Bul fýnktsiia taratylatyn bank salymshylarynyń ótinishterin qabyldaý jáne QDKBQ-dan ótemaqy tóleý úshin qoldanystaǵy ekinshi deńgeidegi bankterdiń birine beriledi.
Qazirgi ýaqytta toǵyz bank, onyń ishinde Tengri Bank, Capital Bank Kazakhstan, Asia Credit Bank, Astana Banki de taratylyp jatyr. Olardyń árqaisysynyń salymshylaryna tóleýi tiis tólemder merzimi aiaqtaldy jáne talap etilmegen ótem somalary salymshylardyń BJZQ-daǵy jeke zeinetaqy shottaryna aýdaryldy. Alaida, salymshynyń ýaqytynda tólem alýǵa ótinish bere almaýyna qatysty dáleldi sebebi bolǵan jaǵdaida, QDKBQ BJZQ-dan aqshany qaitaryp, ony salymshy shotyna aýdaryp bere alady.
Aita ketsek, QDKBQ 2022 jyldyń mamyr aiynan bastap erikti zeinetaqy jarnalary retinde salymshylardyń BJZQ-daǵy jeke zeinetaqy shottaryna talap etilmegen ótem somalaryn aýdara bastady.
Birinshiden, BJZQ-ǵa aýdarylǵan qarajat zeinetaqy jarnalary siiaqty tártippen investitsiialanady ári investitsiialaý nátijeleri boiynsha investitsiialyq kiris esepteledi, bul uzaq merzimdi perspektivada salymshylar úshin tiimdi.
Ekinshiden, bul sheshim, tájiribe kórsetkendei, salymshylar talap ete bermeitin shaǵyn somalar máselesin sheshýge múmkindik beredi. Árine, BJZQ-da aýdarylǵan somalarǵa salyq salynbaidy.
Erikti zeinetaqy jarnalaryn aýdaratyn shottar bolmaǵan jaǵdaida BJZQ-da ol avtomatty túrde ashylatyny naqtylanady. Bul rette jarnalar JSN jáne ózge de sáikestendirý derekteri BJZQ bazasyndaǵy derekterge sáikes keletin salymshylarǵa ǵana aýdarylady, áitpese zeinetaqy qory bul tólemderdi esepke alýdan bas tartady. Osyndai salymshylardyń keshigip jetken ótinishterin dáleldi sebepter bolǵan jaǵdaida Qazaqstannyń depozitterge kepildik berý qory qaraidy.
Sonymen, tólem merzimi aiaqtalǵannan keiin tarap ketken bank shotyndaǵy aqshany qalai alýǵa bolady?
Eger ótemaqy tóleý merziminen keshigýdiń dáleldi sebepteri bolsa, aqshanyń qaitarylýy múmkin. Dáleldi sebepter tizbesi zańnamalyq deńgeide aiqyndalady, oǵan mynalar kiredi:
- salymshynyń áskeri qyzmetke qabyldanýy;
- salymshynyń Qazaqstan Respýblikasynan tys jerde bolýy.
- salymshynyń murasyn qabyldaý jáne murany alýǵa nemese ashýǵa bailanysty basqa da sebepter.
- salymshynyń bas bostandyǵynan aiyrý oryndarynda bolýy.
- sot belgilegen ózge de mán-jailar.
Bulardy rastaý úshin qandai qujattar suralady:
- Áskeri esepke alý qujattary nemese áskeri qyzmetti ótep jatqanyn rastaityn málimetter Qazaqstan Respýblikasy azamatynyń shekaradan ótkeni týraly belgisi bar tólqujaty nemese elden tys jerde bolý faktisin rastaityn ózge de qujattar;
- murany qabyldaý, murany alý nemese ashý qujattary, onyń ishinde sot aktileri;
- Sot úkimin, jazasyn óteý nemese jazadan bosatý týraly qujatty usyný qajet;
- Sot belgilegen ózge de mán-jailar tólemniń belgilengen merziminde aryz berýge kedergi keltirgen basqa mán-jaidyń týyndaýyn anyqtaityn sot sheshimimen rastalady.
Sonymen, barlyq ótinishter QDKBQ-da jazbasha túrde qabyldanady. Ótinishti toltyrý úlgisi atalǵan qordyń resmi saitynda qoljetimdi. Qujattar toptamasyn ótinishpen birge QDKBQ-ǵa jekelei tapsyrý qajet: Almaty qalasy, Áiteke bi kóshesi, 67, Astana qalasy, Ǵabdýllin kóshesi, 18 úi.
