Qazir Reseidiń sheteldegi liberaldary ulardai shýlap, «Dojd» telearnasyna ara túsýde.
Arnanyń bas direktory Natalia Sindeeva tikelei efirde eńkildep jylaǵannan keiin «Dojd» arnasyna janashylyrlyq tanytýshylar Ýkrainanyń ózinde de paida bolýda.

Sonymen «Dojd» telearnasyna qandai zań buzyp, nendei qatelik jiberdi? Soǵan toqtalsaq.
Ivars Abolinshtyń aitýynsha, telearna bir emes úsh ret qatelikke boi aldyrǵan.
Birinshisi, «Dojd» telearnasy Latviia aýmaǵynda habar taratý týraly litsenziiaǵa ie bolǵan sátte eldiń habar taratý zańy boiynsha aqparattaryn latysh tiline aýdaryp, efirde kórsetýge mindettelgen.
Biraq, reseilik jýrnalister aqparattaryn latysh tiline aýdaryp, bas aýyrtpaǵan.
Budan keiin Latviianyń Elektrondy aqparat quraldary jónindegi Ulttyq keńesi olarǵa aiyppul salyp, zańdy óreskel buzǵandaryn esine salǵan.
Biraq zańsyzdyqta ómir súrip úirengen orys jýrnalisteri aiyptaryn sezinip, aiylyn jinaýdyń ornyna aqparattaryn latysh tiline múlde aýdarmaitynyn aýyzsha aityp, órkókirektik tanytqan.
Ekinshiden, «Dojd» telearnasynyń tilshileri habar taratý barysynda Qyrymdy Reseidiń territoriiasy retinde beinelegen kartany paidalanǵany da latyshtarǵa túrpidei tiipti.
Búginde órkenietti elderdiń kóshine ilesken Latviia úshin Qyrym Ýkraina territoriiasy ekeni belgili.
Demek, «Dojd» telearnasy sony bile tura, zańsyz áreketke barǵan. Muny qalai túsinýge bolady? Telearna basshylyǵy ony dizainerdiń "bilmestigi" dep jyly jaýyp qoiý salǵan. Baiqus latyshtar oǵan da kónipti.
Úshinshi, «Dojd» telernasynyń jýrnalisti Aleksei Korostelev Reseidiń okkýpant áskeriniń maidan shebindegi aýyr jaǵdaiyn kórgende – olarǵa janyp ashyp, tikelei efirde otyryp, dúiim jurtty orys áskerine ekipirovka jinap berýge úndegen.
Mine, osy sózden keiin Latviia Elektrondy aqparat quraldary jónindegi Ulttyq keńesiniń talaǵy tars aiyrylǵan ǵoi.
Bul endi jai ǵana zań buzý emes, latyshtardyń ulttyq qaýipsizdigin mansuqtaý bolaǵany anyq. Eger Reseidiń arnalarynda jumys isteitin bir jýrnalist Ýkraina áskerine ish tartyp áńgime aitsa, Pýtinniń jandaishaptary ony túrmeniń túbinde shiriter edi. Al latyshtar «Dojd» arnasynyń erkeligine birazǵa deiin kóteripti.
Mine, osdan keiin Ulttyq keńes jetekshisi Ivars Abolinsh "Dojd" telearnasyna berilgen litsenziiany qaitaryp alý týraly sheshim qabyldaǵan. Ádil sheshim be? Árine ádil! Zańdy aiaq asty etken orys jýrnalisterimen budan ary qalai jumys isteýge bolady?
Eskerte ketýimiz kerek, Ivars Abolinsh «Nastoiashee vremia» telearnasyna bergen túsiniktemesinde Latviianyń qaýipsizdik qyzmeti Ulttyq keńeske bóten elde otyryp, okkýpanttardyń áskerine qoldaý kórsetýge shaqyrǵan «Dojd» arnasyna qatysty naqty sheshim qabyldaýdy talap etkenin de tilge tiek etti.
Bolǵan-bitkeni osy. Bul oqiǵadan Pýtin biligine qarsy, liberaldy orys jýrnalisteriniń oi-paiymyn anyq baiqaýǵa boldy.
Iá, «Dojd» arnasy Pýtin rejimin kúndelikti synap keledi. Sondaǵy maqsat ne? Ondaǵy maqsat liberaldy kúshterdiń bilikke kelýine jolashar jasaý. Olardyń bar oiy bilikke qol jetkizý. Odan basqa eshqandai oiy joq.
Osy oqiǵaǵa qatysty Ýkrainanyń Iýtýb arnalaryna pikir bildirgen ázirbaijandyq saiasi sarapshy Ramis Iýnýs Reseidiń ózderin liberaldy toptardyń belsendi ókili sanaityndar Reseidiń bolashaǵyn, demokratiialyq qundylyqqa boi urýyn oilamaitynyn aita kele, olardyń bar maqsaty – Pýtindi bilikten taidyrý ekenin atap ótti.

Máselen, Pýtinniń basty qarsylasy sanalatyn Navalnyi men Iýkos kompaniiasynyń burynǵy qojaiyny Hodorkovskiige Qyrymnyń statýsyna qatysty suraq qoiǵanda kibirtiktep qalatynyna talai ret kýá boladyq.
Demek, olardyń Pýtinnen anaý aitqandai aiyrmashylyǵy joq.
Navalnyi bilikke kelse, Ýkrainaǵa Qyrymdy qaitaryp bere salmaityny aidan anyq. Budan shyǵatyn qorytyndy – imperiialyq dertke shaldyqqan liberaldy kúshterden eshqashan úmit kútýge bolamaidy.
Ózderin liberaldy toptyń belsendi ókili sanap kelgen (áli de solai oilaidy) Anatolii Chýbais, Aleksei Kýdrin, qazaq jerinde týǵan German Gref Reseidiń ózgerýi úshin ne istedi? Túkte istegen joq.
Chýbaistyń ózi Pýtindi bilikke ákeldi de, sońynda jemqorlyqtyń uiyǵyna batyp, soǵys bastalǵan sátti elden ketip qaldy.
Olar Reseidiń ózgerip, imperiialyq piǵylynan aiyrylýy úshin saýsaǵynyń ushyn da qimyldatqan joq.
Endi «Dojd» arnasyna qaita oralsaq, dál qazir Pýtinnen qashqan liberaldar (olar qashýdan basqa ne bilýshi edi?) Latviiany sóz bostandyǵy saqtamaityn el retinde aidai álemge áshkereleýge "kúsh salyp" jatyr.
Munymen qalai aqylǵa jeńdirýge bolady? Tipti, Ýkrainanyń ózinde «Dojd» arnasynyń litsenziiadan aiyrylǵanyna qamyqqandar tabylýda. Buǵan biz tańqalmaimyz. Kerek deseńizder «Dojdty» qoldaýshylar Qazaqstannan da tabylyp qalady.
Bizder Pýtin saiasaty propagandist Solovev pen Skabeevalardyń tok-shoýlarymen ǵana taraidy desek qatty qatelesemiz.
Pýtinniń saiasaty orystyń ádebieti, mádenietimen de taraitynyn umytpaýymyz kerek.
Kerek deseńiz, arasynda Kremldiń saiasatyn arasynda aiyptap qoiatyn Poznerdiń ózi Reseidiń imperiialyq saiasatynyń taratýshy desek artyq aitqandyq bolmas edi.

Endi oilańyzshy, Latviia Elektrondy aqparat quraldary jónindegi Ulttyq keńesiniń jetekshisi Ivars Abolinsh «Dojd» telearnasynyń zańdy qalai buzǵanyn soqyrǵa taiaq ustatqandai aityp, kórsetip berdi.
Al osydan orys jýrnalisteri sabaq aldy ma? Alǵan joq.
Aitalyq, «Dojdtyń» bas redaktory Tihon Dziadko «Nastoiashee vremia» telekanalyna bergen suhbatynda zań buzyp, qatelik jibergenderi úshin múlde ókinbeitinderin aitty. Osydan-aq olardyń imperiialyq keselden aiyqpaǵanyn ańǵarýǵa bolady.
Búginde sheteldi panalǵan orys jýrnalisteri ózderiniń zań buzǵanyn aiyp sanamaidy. Esesine «Latviia biligi sóz bostandyǵyn shektep otyr» dep órshelene baibalam salýda.
Osy jaittan Pýtinge qarsy kez kelgen jýranlisti el aýmaǵyna kirgizý qaýipti ekenin ańǵarýǵa bolady.
Búginde Ýkraina Pýtinnen buryn orys imperializminen qatty japa shigip otyrǵanyn túsinýi kerek.
Al imperiialyq keselge ushyraǵan kez kelgen adam memleket úshin qaýipti. Búginde jalǵyz Ýkriana emes, tutas postkeńestik elderi orys imperializminen japa shegýde. Qazaqstanda qazaq tiliniń óz tuǵyryna qonbaýyna dál osy orys imperializmi kináli.
Nurlan JUMAHAN
https://dalanews.kz/kogam/84393-eriktiler-algys-ushin-gana-engbek-etedi
https://dalanews.kz/news/84255-zangdy-qoqys-poligondarynyng-tapshylyg
https://dalanews.kz/aimak/84225-ridderdegi-apat-akhmetov-yenergetika-m