Elimizde ana men balanyń densaýlyǵyn qorǵaýǵa baǵyttalǵan is-sharalar men baǵdarlamalar mańyzdy memlekettik mindetterdiń biri bolyp tabylady. Bul baǵytta táýelsizdik jyldary kóptegen jumystar atqaryldy. Ana men balanyń densaýlyǵy bolashaq urpaqtyń densaýlyǵy men ómir sapasyna tikelei áser etetin kórsetkish desek bolady. Sondyqtan ana men balanyń densaýylǵyn jaqsartýǵa qatysty jumystar toqtaýsyz júrýi tiis.
Qazir el aýmaǵynda júkti áielderge arnalǵan meditsinalyq qyzmetterdi jaqsartý maqsatynda, perzenthanalar men bosaný ortalyqtaryn damytý jumystary qarqyndy júrýde. Ortalyqtardy zamanaýi jabdyqtarmen qamtamasyz etý, bilikti mamandardy tartý jáne júkti áielderge sapaly qyzmet kórsetý – basty nazarda.
Sonymen qatar, bosaný kezinde asqynýlardy azaitý maqsatynda jańa tehnologiialar engizilip, aldyn alý sharalary júrgiziledi.
Dalanews.kz aqparat agenttigi tilshisine QR DSM Ana men bala densaýlyǵyn saqtaý departamentiniń direktory Maǵripa Embergenova elimizde ana men balanyń densalyǵyn jaqsartýǵa baǵyttalǵan meditsinalyq infraqurylym jaiynda qysqasha baiandap bergen bolatyn.
– Densaýlyq saqtaý ministrligi halyqaralyq standarttarǵa súienip, ana men balaǵa kórsetiletin meditsinalyq qyzmettiń sapasy men qoljetimdiligin qamtamasyz etip keledi. Bul baǵyttaǵy jumystyń tiimdiligin arttyý isi de ministrliktiń jiti nazarynda ekenin aitqym keledi.
Qazirgi tańda elimizdegi áiel adamdardyń sany 10,2 millondy qurasa, balanyń sany 6,8 millionǵa jetip otyr. Sol siiaqty elimizde jyl saiyn orta eseppen 400 myńnan astam ana ómirge sábi ákelip, halyq sanynyń arttyrýyn óz úlesterin qosyp keledi.
Qazaqstan óziniń táýelsizdigin alǵan kúnnen bastap ana men balanyń densaýlyǵyn nyǵaitýǵa basa kóńil bólip, bul baǵytta tiisti zańnamalar men quyqtyq aktilerdi qabyldady. Osy jyldar ishinde Qazaqstanda ana men balanyń tiisti meditsinalyq qyzmet kórsetetin infraqurylym tolyqtai qalyptasty dep nyq senimmen aita alamyn.
Búginde memleketimiz ana men balaǵa baǵyttalǵan meditsinalyq kómektiń tegin bolýyna tolyqtai kepildik berip otyr. Qazirgi tańda júkti áielderge elimiz boiynsha 240 stattsionarlyq emhanalar kún saiyn qyzmet kórsetedi. Budan basqa bir sátte 9 myńnan astam júkti analardy bosandyryp, olarǵa barlyq meditsinalyq kómekti kórsetetin múmkindigimiz bar. Júkti áielderge meditsinalyq qyzmet kórsetetin nysandyrdyń 45 paiyzy aýyl men aýdandyq jerlerde ornalasqanyn aita ketýimiz kerek. Osylaisha aýylda da, qalada da ana men balanyń ómirin saqtap, densaýlyǵyn jaqsartý baǵatyndaǵy jumystar toqtaýsyz júrip jatyr, – deidi Maǵripa Hamitqyzy.
Ana men balanyń densaýlyǵyn jaqsartýda durys tamaqtandyrýdyń mańyzy zor. Mamanda durys tamaqtaný – densaýlyqty saqtaýdyń mańyzdy aspektisi ekenin alǵa tartyp keledi. Ásirese, aýyldyq jerlerde analar men balalardyń tamaqtaný máselelerine kóp kóńil bólimiz kerek.
Osy rette memlekettik baǵdarlamalar arqyly júkti áielder men bala emizetin analarǵa qajetti dárýmender men mineraldar tegin berilýde. Sonymen qatar, emshek sútimen tamaqtandyrýdy nasihattap, áiel analar arasynda nárestelerdi durys tamaqtandyrýdy qoldap kelemiz.
Budan basqa balalar densaýlyǵyn saqtap, aýrýlardyń aldyn alýda da kóptegen jumystar atqarylyp keledi. Búginde balalar arasynda jii kezdesetin aýrýlardyń aldyn alý úshin elimizde vaktsinatsiialaý isi keńinen júrgizilip keledi. Qazaqstanda barlyq balalarǵa tegin vaktsinalar usynylady, onyń ishinde týberkýlez, gepatit, qyzylsha, kókjótel siiaqty aýrýlarǵa qarsy vaktsinatsiia alýdyń mańyzy zor. Sonymen qatar, mektepke deiingi jáne mektep jasyndaǵy balalardyń meditsinalyq tekserýden ótýi mindetti túrde qamtamasyz etilgenin aita keýtimiz kerek.
Ana men bala densaýlyǵyn qorǵaýda psihologiialyq kómek te mańyzdy ról atqarady. Júkti áielder men jas analarǵa psihologiialyq qoldaý kórsetý úshin arnaiy qyzmetter uiymdastyrylyp, stress pen depressiianyń aldyn alý baǵytynda jumys júrgizilýde. Sondai-aq, balalarǵa arnalǵan psihologiialyq kómek qyzmetteri mektepter men balabaqshalarda qoljetimdi ekenin aita ketýimiz kerek.
Qazir aýyldyq jerlerde ana men bala densaýlyǵyn qorǵaý qiyndyq týdyrady. Óitkeni, meditsinalyq qyzmetterdiń qoljetimdiligi qalaǵa qaraǵanda shekteýli. Osyǵan bailanysty, densaýlyq saqtaý ministrligi aýyldyq jerlerde kóshpeli meditsinalyq brigadalardy uiymdastyryp, sapaly meditsinalyq qyzmet kórsetýdi qamtamasyz etýgi kúsh salyp keledi. Brigadalar analarǵa júktilik kezeńinde keńes berip, balalarǵa vaktsinalar egý, jáne basqa da aldyn alý sharalaryn úzdiksiz júrgizip keledi.
Ana men bala densaýlyǵyn jaqsartý úshin meditsina qyzmetkerleriniń biliktiligin arttyrý baǵdarlamalary únemi jańartylyp otyrady. Meditsinalyq mekemelerde qyzmet etetin mamandar turaqty túrde kýrstardan ótip, halyqaralyq tájiribemen tanysyp, óz biliktiligin arttyrýda. Bul sharalar densaýlyq saqtaý salasyndaǵy jańa ádis-tásilderdi igerýge jáne sapaly qyzmet kórsetýge múmkindik beredi.
Jalpy alǵanda, Qazaqstanda ana men balanyń densaýlyǵyn qorǵaý maqsatynda kóptegen mańyzdy sharalar atqarylyp jatyr. Bul sharalar bolashaq urpaqtyń densaýlyǵyn saqtap, jaqsartýǵa baǵyttalǵan. Bul baǵyttaǵy jumystyń tiimdiligin arttyrý úshin memlekettik qoldaý jalǵasa beretin bolady.
