Qazaqstan – san túrli ulttyń bir shańyraq astynda tatý-tátti ómir súrip jatqan ortaq mekeni. Árbir qazaqstandyq úshin «Otan» uǵymy týǵan jermen ǵana shektelmeidi. Ol – beibitshilik pen kelisimniń, dostyq pen birliktiń simvolyna ainalǵan el. Iaǵni, «Qazaqstan – ortaq úiimiz» degen sóz – jai ǵana uran emes, shyn mánindegi ómirlik qaǵidaǵa ainalyp otyr. Osyǵan orai El.kz aqparattyq agenttiginiń tilshisi ózge ult ókilderimen tildesip, olardyń eldegi beibitshilik pen kelisimdi saqtaý jolyndaǵy úlesteri jóninde áńgime órbitti.
Táýelsizdik alǵan sátten bastap Qazaqstan ulttar men ulystardyń teń quqyqta ómir súrýin basty qundylyqtardyń biri retinde qarastyryp keledi. Búginde elimizde 130-dan astam ult pen ulys ókilderi tatý-tátti ómir súrýde. Bul – kópultty memleket úshin úlken jetistik.
Qazaqstannyń bul jetistigi kezdeisoq emes. Onyń negizinde tereń saiasi kóregendik, durys ustanymdar men saliqaly ishki saiasat jatyr. Osy oraida Qazaqstan halqy Assambleiasynyń róli erekshe. Ol – elimizdegi ulttar arasyndaǵy yntymaq pen birliktiń altyn kópirine ainalǵan biregei institýt.
Búginde Assambleia quramynda 500-den astam etnomádeni birlestik jumys isteidi. Olar eldiń túkpir-túkpirinde óz mádenietterin, salt-dástúrlerin, tilderin saqtaýmen qatar, qazaqstandyq birtektilikti qalyptastyrýǵa da úles qosyp keledi.
QHA jumysynyń arqasynda Qazaqstanda ulttar arasynda alaýyzdyq nemese qaqtyǵystar bolǵan emes. Bul – elimizdiń ishki turaqtylyǵy men áleýmettik tutastyǵynyń kórsetkishi. Assambleia árbir ult ókiliniń óz oiyn ashyq aitýyna, mádenieti men dástúrin nasihattaýyna, memlekettiń qoǵamdyq-saiasi ómirine belsene aralasýyna múmkindik beredi.
Aleksandr Averkiev - Astrahan qalasyndaǵy №2 jalpy bilim beretin mektepte mýzyka pániniń muǵalimi. Ol «Qazaqstan - bizdiń ortaq úiimiz» dei otyra, qazaq jerinde dúniege kelgenimen maqtanatynyn jasyrmaidy.
Memlekettik tilde ánder oryndaý arqyly qazaq tiliniń damýyna óz úlesimdi qosyp kelemin. Búginde mektepte jumys isteimin. Balalarǵa mýzyka páninen sabaq beremin. Jumysym ózime unaidy. Óskeleń urpaq óz elimen maqtana alýy úshin olarǵa búginnen-aq elimiz, batyrlarymyz, qaharmandarymyz, aqyndarymyz týraly kóp aqparat berý kerek. Bul maqsatta ártúrli ádisterdi qoldanýǵa bolady. Óz tarapymnan bul málimetterdi balalarǵa mýzyka, án arqyly jetkizip kelemin,-dep aǵynan jaryldy muǵalim.
Onyń aitýynsha, án arqyly bala halqymyzdyń rýhyn, ata-babamyzdyń bolmysyn júregimen sezine alady.
Mýzykalyq aspaptar arqyly ultymyzdyń tarihyna tereńinen boilai alady, - dep túsindirdi ol.
Kókshetaý qalasy qurylys-tehnologiialyq kolledjiniń Qazaq tili, biologiia pánderiniń oqytýshysy, “Sóile” spiking-klýbynyń jetekshisi Alena Malkova-Solopova da Otanyna degen súiispenshiligin aita otyryp, QHA týraly oiyn ortaǵa saldy.
Qazaqstan halqy Assambleiasy – elimizdegi beibitshilik pen turaqtylyqty saqtaýda erekshe mańyzdy uiym. Ol ártúrli ult ókilderin bir shańyraq astyna biriktirip, ózara syilastyq pen tatýlyqty nyǵaitady. Qazirgi zamanda mundai qurylym óte qajet dep senemin. Sebebi kópultty memlekette tynyshtyq pen kelisim – damýdyń basty kepili,-deidi ol.
Alenanyń aitýynsha, Assambleia arqyly ár etnos óz mádenieti men dástúrin saqtai otyryp, Qazaqstannyń birtutas halqyna ainalyp otyr.
Men bul uiymnyń qoǵamdaǵy róli zor dep esepteimin. Sondai-aq onyń jumysy elimizdiń bolashaǵy úshin mańyzdy dep bilemin, - deidi ózi.
Ol QHA múshesi retinde túrli is-sharalarǵa qatysyp, ártúrli etnos ókilderimen aralasyp turady. Assambleiany úlken otbasyǵa balaidy.
Assambleia múshesi retinde memlekettik tildiń damýyna úles qosyp kelemin. Máselen, negizgi jumysymnan keiin kókshetaýlyqtarǵa tegin sabaqtar ótkizýmen ainalysamyn,-dep túsindirdi Alena.
Anastasiia Boshkova - «Viara» bolgar etnomádeni birlestiginiń jetekshisi. Sondai-aq, Qazaqstan halqy Assambleiasynyń múshesi. Ol ata-babalarynyń Stolypin reformalary kezinde shetel asyp, qazaq jerine qonys aýdarǵanyn aitady. Búginde keń ári berekeli qazaq jerine kelgenine 118 jyl tolypty. Onyń aitýynsha, Qazaqstanda bolgarlardyń besinshi urpaǵy ómir súrýde.
Bul jerde atalarymyz, ákelerimiz dúniege keldi. Bul jerde biz jáne bizdiń balalarymyz ómirge keldi. Qazaq jerinde ómir súrip, ósip-órkendep, elimizdiń igiligi úshin eńbek etip kelemiz, - deidi ol.
Anastasiia Qazaqstandaǵy bolgarlar arasynda aralas nekeler kóp ekenin alǵa tartady.
Qazaq otbasylaryna qyz berip, bolgar otbasylaryna kelin túsirdik. Júz jyldan astam ýaqyt boiy qazaq halqymen etene aralasyp, sińisip kettik. Men qashanda Qazaqstanda turatyn bolgarlar, nemister, poliaktar, koreiler Eýropa nemese basqa jerde turatyndardan ózgeshe ekenin aityp otyramyn. Biz qazaqy mentalitetpen ómir súrip kelemiz,-dep naqtylady ózi.
Aqtóbe oblysynyń Alǵa aýdanynda Bolgarka degen shaǵyn aýyl bar. Bul aýylda alǵashqy qonys aýdarýshylardyń urpaqtary áli kúnge deiin turady. Sol aýylda Aqtóbe oblysyndaǵy bolgarlardyń etnografiialyq úi-mýzeii de bar. Onda 100 jyldan astam ýaqyt buryn qoldanylǵan turmystyq zattar, salt-dástúrler saqtalǵan. Ol beshbarmaq, baýyrsaq, qýyrdaq siiaqty qazaqtyń ulttyq taǵamdary ár merekede daiyndalatynyn jasyrmaidy.
Anastasiia aýyldarynda bolgardyń sarmasyn qazaqtyń qazy-qartasymen birge toiǵa arnalǵan dastarqanǵa usynatynyn aitady.
14 jasymda alǵash ret Bolgar folklorlyq ansambli quramynda Aqtóbe oblysy atynan Qazaqstan halyqtarynyń birinshi forýmyna qatysý baqyty buiyrdy. Bul forým 1992 jyly, el táýelsizdiginiń birinshi jyldyǵyna orai ótkizilgen bolatyn. Mine, dál sol kezde men ózimniń bolgar ekenimdi alǵash ret sezindim. Arnaiy tiktirilgen bolgar ulttyq kostiýmderi kiip, ózime «men kimmin, ultym qandai?» degen suraqtar qoidym,-dep túsindirdi ol.
Dál sol forýmda eń alǵash ret «Assambleia» sózin estipti. Qazaqstan halqy Assambleiasyn qurý ideiasy dál sol kezde aitylǵan bolatyn. Onyń aitýynsha, ómiriniń, kásibi jáne qoǵamdyq qyzmetiniń osy uiymmen tyǵyz bailanysta bolatynyn elestete de almapty.
Búginde «Viara» bolgar etnomádeni birlestiginiń jetekshisimin. 15 jyldan astam ýaqyt boiy burynǵy Dostyq úiinde, qazirgi Qoǵamdyq kelisim mekemesinde shtattyq qyzmetker bolyp jumys istep kelemin. Búkil ómirim, qyzmetim Qazaqstannyń qoǵamdyq kelisim jáne jalpyulttyq birlik úlgisin nasihattaýmen, etnosaralyq kommýnikatsiiany nyǵaitýmen, qazaqstandyq biregeilikti qalyptastyrýmen tyǵyz bailanysty,- dep naqtylady Anastasiia Boshkova.
Ol bolgarlar táýelsizdik alǵan jyldary tarihi otanyna oralý múmkindigi bolǵanymen, osy kúnge deiin eshqaisysy ketpegenin alǵa tartady. Qazaq halqymen birge bolgar halqy qiyndyqty da, jarqyn kezeńderdi de birge bastan ótkerdi, ótkeredi de.
Assambleia — biregei institýt, erekshe uiym. Tamyryn tereńge jaiyp, tutas áýletter, urpaqtar osy uiymnyń múshesine ainalyp otyr. Maqsat bir — beibit, gúldengen Qazaqstan qurý.
Assambleia músheleriniń qatarynda belgili sportshylar, mádeniet qairatkerleri, dárigerler, muǵalimder, quqyq qorǵaý organdarynyń qyzmetkerleri bar. Olar Memleket basshysy alǵa qoiǵan mindetter men basymdyqtardy iske asyrýǵa óz úlesterin qosyp keledi.
Qazaqstan – etnostar teńdigi men ortaq bolashaǵy ideiasyna negizdelgen el. Memleketimizde «Ártúrlilik – birlikke bastar jol» qaǵidasy berik ornyqqan. Bul qaǵidat barlyq azamattyń teń quqyly ekenin, olardyń qandai ult ókili ekenine qaramastan birdei múmkindikterge ie bolýyn kózdeidi.
Kópultty qoǵamda tatýlyqty saqtaý – ońai mindet emes. Alaida Qazaqstan bul synnan súrinbei ótip keledi. Sebebi árbir qazaqstandyq eldegi beibitshilik pen kelisimniń mańyzyn tereń túsinedi. Mektepter men joǵary oqý oryndarynda toleranttylyqqa tárbieleý, etnosaralyq syilastyq týraly pánder engizilgen. Bul – urpaq sanasyna beibitshilik pen birlik ideiasyn sińirýdiń jarqyn joly.
Jyl saiyn 1 mamyr – Qazaqstan halqynyń birligi kúni merekesi retinde keń kólemde atalyp ótiledi. Bul kún – halqymyzdyń tatýlyǵy men dostyǵyn aiqyndaityn jarqyn mereke. Ol – el azamattaryn ultqa bólmei, bir shańyraq astynda biriktiretin rýhani kún.