Meirambek filarmoniiany, Toqtar Respýblika saraiyn basqarýǵa laiyq

Meirambek filarmoniiany, Toqtar Respýblika saraiyn basqarýǵa laiyq
«Qala men Dala» gazetiniń ótken sanynda jaryq kórgen «Meirambek nege eleýsiz qaldy?» degen maqala áleýmettik jelide jan-jaqty talqylanyp, kóziqaraqty oqyrmandarymyz kókeide júrgen oilaryn ortaǵa jaiyp saldy. Áleýmettik jeli arqyly pikir bildirgen kópshilik «Meirambek, Toqtar, Saiat syndy ónerde júrgen jigitterimizdi saiasatqa aralastyrǵansha, ánin salyp sahnada júre bersin» dep oilaryn aitty. Tipti, keibireýleri «Meirambekten depýtat jasaýdyń qanshalyqty qajeti bar» dep kótergen máselemizdi nazarǵa almai, basqa qyrǵa shaýyp ta ketipti.

 

Mekeme basshysy – saiasatker emes

Bizder maqalamyzda óner kóginde juldyzdai jarqyraǵan azamattarymyz saiasatpen emes, mádeniet mekemelerin tizgindep, elimizdiń rýhani-mádeni ómirine úles qossa dep másele kótergen edik.

Oilańyzshy, «Qazaqkontsertti» uzaq jyl basqarǵan Altynbek Qorazbaevty eshkim osyǵan deiin saiasatpen ainalysty dep aitpady ǵoi.

Bolmasa, «Qazaqfilmniń» basshysy, aqyn Ǵafý Qaiyrbekovtiń balasy Baqyt Qaiyrbekov jalpaq jurtqa saiasatker retinde tanylyp ketpegenin bárimiz bilemiz.

Kerek deseńiz, Mádeniet ministrligin basqaryp otyrǵan Arystanbek Muhamediulyn da eshkim saiasatker dep qabyldamaidy. Ol – bar bolǵany fýnktsioner. Sol siiaqty Meirambek pen Toqtar da bir óner mekemesin basqarsa, olar saiasatker bolyp ketpeidi.

 

Daǵdarystan kóz ashpaǵan mádeniet oshaqtary

Kópshilik qaýym «bul paqyr Meirambek pen Toqtardy nege basshy qylýǵa ańsary aýa qaldy?» dep oilaityny anyq. Jurttyń bulaisha bas qatyrýy oryndy. Joǵaryda aty atalǵan jigitterdi nege basshylyq qyzmette kórgimiz keletinin sizderge endi tarqatyp aityp bereiik.

Birinshiden, Meirambek te, Toqtar da – aýqatty, aqshaly adamdar. Olar ataǵyn da, aqshasyn da taza eńbekpen tapty. Buǵan eshqandai qadaǵalaýshy mekemeniń daýy bolmasy anyq. Meirambek million dollar ustap, ony jaratqan adam.

Taǵy da qaitalap aitaiyq, ol –  milliondaryn taza eńbekpen tapty. Al taza eńbekpen qomaqty aqsha tapqan adam memlekettiń qarjysyna qol suqpaidy. Memlekettiń mekemege bólgen qarjysyna kóz alartpaidy.

Onyń ústine Meirambek te, Toqtar da – aqyl toqtatqan imandy jigitter. Sondyqtan olar memlekettiń aqshasyn eshqashan talan-tarajǵa túsirmes edi.

Qazirgi tańda kóptegen mádeniet mekemeleri ilde-bailap kúnin áreń kórip otyrǵanyn bárimiz bilemiz. Endi biri «Qazaqkontsert» siiaqty qysqaryp jatyr. Áńgimeniń ashyǵyn aitsaq, bizdegi mádeniet mekemeleriniń bári daǵdarysty jaǵdaida ómir súrýde.

 

Respýblika saraiy men filarmoniia ne kúide?

Almatydaǵy Jambyl atyndaǵy filarmoniiany mysalǵa alyńyzshy, ishine enseńiz, keńes zamanynan beri jóndeý kórmegen qabyrǵalary jáne sol kezdegi jihazdar eńseńizdi basyp, kóńilińizdi túsirip jiberedi.

Filarmoniianyń nendei ispen ainalysyp jatqanyn eshkim bilmeidi. Tek qana memlekettiń bólgen qarjysymen kúneltýde. Eger osy mekemege Meirambek basshy bolyp, apta saiyn qyzyqty kontsert uiymdastyrsa, Meirambektiń aty úshin qanshama adam baryp, sol kontsertke keledi. Nátijesinde filarmoniianyń jaǵdaiy jaqsaryp, ulttyq ónerimiz damyǵan bolar edi. Budan kim utady? Árine, qazaq mádenieti utar edi.

Qazirgi tańda Almatyda daý-shardan kóz ashpaǵan Almaty qýyrshaq teatry bar. Bul da – Almatydaǵy durys basshyǵa muqtaj mekemeniń biri.

Almatynyń mańdaiyna bitken Respýblika saraiy taiaýda ǵana kúrdeli jóndeýden ótip, jurtshylyqqa esigin aiqara ashty. Bul úshin Almaty qalasy ákimdigine alǵystan basqa aitarymyz joq.

Úlken saraiymyz zaman talabyna sai jańaryp, jasardy. Syrtynan qarasań, mereiiń ósip, keýdeńdi qýanysh sezimi bileidi. Biraq qýanyshyń saraiǵa jaqyndap, ishine engende sý sepkendei basylady.

Jasaryp, jańarǵan saraiyńyzdyń aldynan sizdi keńes zamanynan beri biletti arzanǵa alyp, qymbatqa puldaityn alypsatarlar qarsy alady. Ainalamyz jańaryp jatqanda Respýblika saraiy basshylarynyń zaman talabyna sai jumys isteýge umtylmaǵanyn qalai túsinýge bolady?

Aityńyzshy, Respýblika saraiy qarapaiym halyqtyń qaltasyn qaǵatyn oryn ba? Eger Toqtar Serikov Respýblika saraiynyń direktory bolsa, kabinetinde qamalyp otyrmai, syrtqa shyǵyp, alypsatarlardy jónge salar edi.

Ol osylaisha 30-40 jyldan beri jalǵasyp kelgen alypsatarlyq iske bir-aq kúnde tyiym salatynyna senimdimiz. Budan ne jamanshylyq kóresiz?

Al Respýblika saraiynyń ishine enseńiz, bazarǵa kirgendei bolasyz. Saraidyń janyndaǵy jerasty jolyndaǵy dúńgirshekte 60-70 teńge turatyn bir quty sýdy Respýblika saraiynyń ishinen 200-300 teńgege satyp alasyz. Osylaisha elimizdiń mádeniet nysany áldebireýlerdiń bailyǵyn eseleýdiń ordasyna ainalyp ketkenin kórip, kóńiliń qulazidy.

 

Ynsap pen imandylyq

Búginde mádeniet mekemesin basqarý úshin sonshalyqty bilim men bilik qajet deisiz be? Bulai oilasańyz, qatty qatelesesiz. Qazir halyq basshydan ynsap pen imandylyqty ǵana qajetsinedi. Qarjynyń zań aiasynda jumsalýyn býhgalterdiń ózi-aq qadaǵalaidy. Bolǵan-bitkeni osy.

Qazaqsha bir aýyz sóz bilmeitin Murat Mutyrǵanovqa kezinde Qanat Saýdabaev basqarǵan Almaty tsirkiniń tizginin senip tapsyrdyq qoi. Munyń janynda bir mádeniet mekemesin Meirambek pen Toqtarǵa senip tapsyrýǵa bolmai ma?

Ekinshiden, bizdiń nazarymyzdy aýdaryp otyrǵan Meirambek te, Toqtar da – shyǵarmashylyqtyń ári istiń adamdary. Olar alpysqa kelgenshe jastarmen jaǵalasyp, sahnada án aitpaidy. Qazaqtyń shoý-biznesinde Meirambek, Toqtar, Saiattar shyǵar biigine shyǵyp, óz maqsattaryna qol jetkizip qoiǵan. Endi olardy eshkim óz ornynan qozǵai almaidy.

Máselen, ózimiz súiip tyńdaityn Toqtar Serikov qazir mal sharýashylyǵymen belsendi túrde ainalysyp júr. Neshe túrli sáigúlikterdi baptap, qazaqtyń atbegilik qasietine jan bitirýde. Bizder «Toqtar fermer bolyp ketti» dep kinálaǵan joqpyz. Qaita onyń bul salada tabysty jumys istep júrgenine bárimiz qýandyq. Qyryqtyń qyrqasyna shyqqan azamattar dál qazir elge eńbek etetin jasta. Sondyqtan olarǵa múmkindik berý kerek.

Bir sharýashylyqty urshyqsha úiirip otyrǵan Toqtardyń bir mádeniet mekemesiniń jumysyn jolǵa qoia almaidy degenge óz basym sene almaimyn.

 

Elge qyzmet etý

Biz «basshy bolyńdar» degen usynysymyzǵa bola eshkim olarǵa bir mekemeniń tizginin tapsyra salmaityny anyq. Biraq Meirambek pen Toqtar ultqa, elge qyzmet etýdi oilasa, bul baǵytta erkin qimyldaýyna tolyq qaqysy bar. Mysaly, Toqtar orys tilinde án shyrqaityn Maqpal bastaǵan ánshilerdi synǵa alǵanyn bárimiz bilemiz. Budan Toqtardyń ult úshin jany aýyratyn azamat ekenin ańǵarýǵa bolady. Onyń kókeiin túrtpektegen oilar, bolashaqta qoǵamdyq ómirimizde belsendi áreketke kóshýine yqpal etkenin qalaimyz.

Búginde bizder elge qyzmet etýge ańsary aýǵan óner adamdary qyzmetke umtylsa, ony mansapqor dep sóge jamandaimyz. Bul – Keńes zamanyndaǵy sanaǵa sińisip qalǵan kertartpa qasiet. Osy bir jaman qasietten arylýymyz kerek.

Eger Ultjandy azamattarymyz mekeme basqarsa, olardy sóge jamandaýdyń qajeti joq. Qaita qýanyp, qoldaý bildirýimiz kerek.

Nurlan JUMAHAN