Iran Ormýz buǵazy arqyly ótetin kemelerdiń kedergisiz júrýi úshin buǵazdyń Omanǵa tiesili bóligin paidalanýǵa ruqsat berýi múmkin. Bul týraly Reuters agenttigi málimdedi, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Agenttik málimetinshe, Tegeran bul usynysty Vashingtonmen júrgizilgen kelissózder barysynda jetkizgen. Eger taraptar qaqtyǵystyń qaita tutanýyna jol bermeý jóninde ortaq kelisimge kelse, Iran Oman arqyly ótetin kemelerdiń qaýipsizdigin qamtamasyz etip, olarǵa shabýyl jasalmaitynyna kepil bolýǵa daiyn ekenin bildirgen.
Qandai jaittar ázirge belgisiz?
Alaida bul bastama qabyldanǵan jaǵdaida barlyq kemege, sonyń ishinde Izrailmen bailanysy bar kemelerge de ruqsat berile me, joq pa – ázirge belgisiz. Sondai-aq Irannyń osy aimaqta ornatýy múmkin teńiz minalaryn zalalsyzdandyrý máselesi de naqtylanbaǵan.
Aq úi men Iran Syrtqy ister ministrligi Reuters saýalyna ázirge pikir bildirmegen. Batys elderiniń qaýipsizdik qurylymdaryndaǵy derekkózdiń aitýynsha, bul usynys rasynda qarastyrylyp jatyr, biraq Vashingtonnyń naqty ustanymy áli beimálim.
Mańyzy qandai?
Reuters málimetinshe, bul usynys Irannyń keiingi aptalarda ustanyp kelgen qatań saiasatynan alǵashqy mańyzdy sheginis bolýy múmkin. Óitkeni buǵan deiin Tegeran Ormýz buǵazy arqyly ótetin kemelerden arnaiy tólem alýdy kózdep, strategiialyq baǵytty tolyq baqylaýǵa alýǵa niet bildirgen. Al halyqaralyq keme qatynasy salasynyń mamandary mundai talaptardy teńiz quqyǵynyń halyqaralyq normalaryna qaishy keledi dep baǵalaǵan.
Aita keteiik, álemdik munai tasymalynyń shamamen 20 paiyzy ótetin strategiialyq Ormýz buǵazy aqpan aiynyń sońynda AQSh pen Izraildiń Iranǵa qarsy áskeri operatsiialarynan keiin is júzinde jabylǵan bolatyn. Halyqaralyq energetikalyq agenttik bul jaǵdaidy álemdik energiia jetkizilimderi tarihyndaǵy eń iri irkilisterdiń biri dep ataǵan.
Sáýir aiynyń ortasynda AQSh pen Iran arasyndaǵy tikelei kelissózder nátije bermegennen keiin Vashington 13 sáýirden bastap Iran porttaryna qatynaityn kemelerdiń Ormýz arqyly ótýine de shekteý engizdi. Soǵan qaramastan Bloomberg málimetinshe, 16 sáýir kúni AQSh sanktsiiasyndaǵy ári Iranmen bailanysty keminde eki keme buǵazdan ótip, Parsy shyǵanaǵyna kirgen.
Munai baǵasy qalai ózgerdi?
Osy geosaiasi shielenis aiasynda AQSh-tyń munai eksporty rekordtyq deńgeige jetti. Financial Times jazýynsha, sáýirdiń alǵashqy aptasynda AQSh táýligine 5,2 million barrel munai eksporttaǵan. Bul aldyńǵy aptamen salystyrǵanda bir million barrelge artyq. Sonymen qatar munai ónimderiniń eksporty 7,5 million barrelge jetken.
Al álemdik naryqta Brent markaly munaidyń maýsymdyq fiýchersteri 16 sáýirde 96,31 dollarǵa saýdalanyp jatyr. Bul – aldyńǵy kórsetkishten 1,42 paiyzǵa joǵary. Al amerikalyq WTI markaly munai baǵasy 92,52 dollarǵa deiin kóterildi. Taiaý Shyǵystaǵy qaqtyǵys bastalǵannan beri Brent baǵasy bir kezeńde 120 dollardan asyp ketken edi.
