Qazaqstannyń agroónerkásip keshenindegi (AÓK) turaqty ósimdi halyqaralyq sarapshylar da atap ótip jatyr. Sarapshylardyń málimetinshe, saladaǵy ilgerileý óndiris kóleminiń artýynan aiqyn kórinedi. Keiingi úsh jyldaǵy (2023–2025 jj.) ortasha kórsetkishti aldyńǵy úsh jylmen (2020–2022 jj.) salystyrǵanda negizgi daqyldar boiynsha óndiris kólemi 13%-ǵa ósken. Eksport kólemi de keńeiip, aldyn ala baǵalaý boiynsha dál osyndai salystyrý kezinde 27%-ǵa artqan. Bul týraly Birikken Ulttar Uiymynyń Azyq-túlik jáne aýyl sharýashylyǵy uiymynyń (FAO) mamandary málimdedi, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Mundai nátijelerge kóp jaǵdaida túrli sanattaǵy sharýashylyqtar úshin jeńildetilgen qarjylyq quraldarǵa qoljetimdiliktiń keńeiýi yqpal etken. Bul qoldaý ainalym qarajatyna degen qajettilikti qamtamasyz etip qana qoimai, tehnika parkin jańartý men óndiristik infraqurylymdy damytý siiaqty investitsiialyq mindetterdi júzege asyrýǵa múmkindik bergen, – delingen FAO-nyń taldamalyq materialynda.
Halyqaralyq uiym Qazaqstannyń mal sharýashylyǵy sektorynyń áleýeti zor ekenin de moiyndaidy.
“184 mln gektar aýmaqty qamtityn jaiylymdyq jerleriniń kólemi boiynsha Qazaqstan álemde tórtinshi orynda. Bul jaiylymdar birqatar strategiialyq artyqshylyq beredi: óndiris shyǵyndarynyń tómendigi, kómirtek naryqtaryna qatysý múmkindigi, agrotýrizmdi damytý áleýeti, sondai-aq bioalýantúrlilikti saqtaýǵa aitarlyqtai úles qosý. Qazaqstannyń qatań kontinenttik klimaty janýarlardyń keibir aýrýlarynyń taralý jiiligin tómendetetin tabiǵi profilaktikalyq faktor retinde de qyzmet etýi múmkin”, – dep atap ótti FAO sarapshylary.
Sonymen birge salany damytý úshin veterinarlyq baqylaý men qadaǵalaý júiesiniń mańyzy zor.
“Janýarlardyń birqatar transshekaralyq aýrýlary boiynsha qolaily mártebeni qalpyna keltirý jáne keńeitý, veterinarlyq infraqurylymdy jańǵyrtý, sondai-aq tsifrlyq sheshimderdi engizý saýda seriktesteriniń senimin arttyryp, eksporttyq múmkindikterdi keńeitedi”, – dedi halyqaralyq sarapshylar.
Sarapshylardyń pikirinshe, azyq-túlik naryǵynyń áleýmettik mańyzdylyǵyna qaramastan, Qazaqstan aýyl sharýashylyǵynyń damýy úshin óndiristiń rentabeldiligi sheshýshi mánge ie.
"FAO jáne basqa da halyqaralyq uiymdar taldaǵan halyqaralyq tájiribe halyqtyń áleýmettik turǵydan osal toptarynyń tabysyn maqsatty túrde qoldaý azyq-túlik qaýipsizdigin qamtamasyz etýde keń kólemdi baǵa retteýinen góri tiimdirek qural bolýy múmkin ekenin kórsetedi", – dep atap ótti sarapshylar.
FAO Qazaqstannyń agroónerkásip keshenindegi óndiris tiimdiligin arttyrý baǵytyndaǵy kúsh-jigerin óńirlik jáne jahandyq azyq-túlik qaýipsizdigine qosylǵan mańyzdy úles retinde baǵalaidy. Halyqaralyq uiym Qazaqstannyń aýyl sharýashylyǵy sektory ekonomikalyq tiimdilik pen áleýmettik mindetterdiń tepe-teńdigin saqtai otyryp, serpindi damyp kele jatqanyn atap ótti.
Keiingi jyldary Qazaqstan FAO-men áriptestigin FAO–Qazaqstan seriktestik baǵdarlamasy (FKPP) arqyly nyǵaitty. Baǵdarlama ulttyq sorttar men tuqym sharýashylyǵy júielerin damytýǵa, onyń ishinde qazaqstandyq alma sorttaryn qalpyna keltirý jáne ilgeriletýge baǵyttalǵan. Sondai-aq dálme-dál eginshilikti damytý, sheshim qabyldaýdy qoldaityn tsifrlyq quraldardy engizý, jerdiń tozýyna qarsy kúres siiaqty baǵyttardy qamtidy. Bul bastamalardyń mańyzdy ereksheligi – olardyń investitsiialyq baǵyttylyǵy, iaǵni jeke sektor men halyqaralyq qarjy institýttarynyń qatysýymen aýqymdy jobalardy júzege asyrýǵa daiyndyq júrgizilip jatyr.
