25 sáýirde Almaty gýmanitarlyq-ekonomikalyq ýniversitetiniń (AGEÝ) bazasynda Teachers’ Summit «Master-ustaz: tsifrly transformatsiia jáne jasandy intellekt» atty praktikalyq ýorkshop ótti. Qazaqstannyń túkpir-túkpirinen kelgen pedagogter ChatGPT-den Perplexity jáne TikTok-qa deiingi jańa tehnologiialardyń oqytý formatyn qalai ózgertetinin jáne bilim berýdi derbestendirýge qandai múmkindikter ashatynyn talqylady.
Bilimdegi JI: paidasy men syn-qaterleri
Neirojeliler úirenshikti quralǵa ainalyp jatqan ýaqytta muǵalimderdiń aldynda jańa mindetter tur: JI-di kúndelikti qarapaiym protsesterdi avtomattandyrý úshin qalai paidalansa bolady, oqýshymen jeke bailanys joǵalyp ketpei me? Balalardy oqý protsesine tartý úshin tsifrly platformalardy qalai durys qoldanýǵa bolady?
Almaty gýmanitarlyq-ekonomikalyq ýniversitetiniń rektory Valerii Korviakov atap ótti:
«Qýanyshqa orai ma, ókinishke orai ma — búginde muǵalim oqýshylar úshin jalǵyz ári absoliýtti bilim kózi bolýdan qalyp otyr. Bul — jańa shyndyq jáne, sózsiz, búkil bilim berý júiesine úlken synaq. Biraq men búgingi is-shara barysynda biz mańyzdy suraqtarǵa jaýap tabamyz dep senemin: ýaqyt talabyna qalai beiimdelý kerek, ózgeristerge qalai ikemdelý kerek, osy qarqyndy ózgerip jatqan álemde qalai oqytamyz jáne oqimyz».
2024 jylǵy «Qazaqstan muǵalimi» Ulttyq Syilyǵynyń iegeri, Tatiana Beloýsova atap ótti:
«Muǵalimderge qaýip tónip tur ma? Bul oidan shyǵarylǵan. Jasandy intellekt — almastyrýshy emes, qural. Ol shabyt berip, jan jarasyn túsinip, únsizdikti esti almaidy. Eń bastysy — balalardyń senimi men nazaryn aýdara otyryp, ony qalai qoldanýdy úirený».
Onymen Taraz qalasyndaǵy Nazarbaev Ziiatkerlik mektebiniń muǵalimi, «Qazaqstan muǵalimi» Ulttyq Syilyǵynyń finalisi Mirlan Djýsambaev ta kelisti. Ol bylai dedi:
«Spotify keshke ne tyńdaitynymyzdy biledi. Netflix kóńil-kúiimizdi dóp basady. Demek, bilim de dál sondai derbestendirilgen bola alady. Áljeliler — tek kóńil kóterý úshin emes. Bul — nazar aýdarýdyń qýatty quraly. Eger balalar saǵattap TikTok-ta otyrsa, onda bilimdi sol jerge aparý kerek. Qazirgi muǵalim tek synypta emes, áljelide de bolýy kerek.»
Pedagogter JI jáne basqa tsifrly platformalar oqýshylar nazaryn aýdarýdyń tiimdi quralyna qalai ainala alatynyn talqylady. Ásirese, mektepte JI qoldanǵandaǵy etika men qaýipsizdik máselelerine, bilim berý protsesin derbestendirý men oiynǵa ainaldyrý tásilderine erekshe kóńil bóldi.
Sarapshylar pikiri
Baǵdarlamanyń eń erekshe bóligi — Andrei Komissarovtyń júrgizýimen ótken Intellektýaldyq reiv boldy. «Sinergiia» korporatsiiasynyń jasandy intellekt jónindegi prorektory ári «Iýna» jekemenshik mektebiniń negizin qalaýshy Komissarov ustazdardy toptarǵa bólip, olarǵa Perplexity.ai, Qwen LLM siiaqty II-quraldardy jáne vizýaldy kontent generatorlaryn qoldana otyryp, interaktivti sabaqtar qurýdy usyndy. Qatysýshylar jasandy intellekttiń aqparat izdeý, sabaq josparyn qurý jáne oqý materialdaryn vizýalizatsiialaý protsesindegi múmkindikterin is júzinde synap kórdi. Bul ustazdarǵa arnalǵan shynaiy kreativti jarys boldy — tsifrlyq tehnologiialardyń múmkindikterin barynsha sezingen sát! Óz sózinde Komissarov atap ótti:
«Jasandy intellekt – muǵalimdi almastyrý emes, onyń áleýetin kúsheitý týraly. Jańa quraldardy meńgerip qana qoimai, ár oqýshy olardyń kómegimen óz áleýetin asha alatyndai, ikemdi ári beiimdelgen oqytý júiesin qalai qurý kerektigin túsiný mańyzdy.»
Reseidiń eńbek sińirgen muǵalimi jáne STEM-bilim berý salasynyń sarapshysy Sergei Loviagin bylai dedi:
«Búgingi mektep tehnologiialardy elemei qoia almaidy. Eger muǵalim zamanǵa sai bolmasa, oqýshylarmen bailanysyn joǵaltady. Jasandy intellekt — bul kóshirýge arnalǵan qural emes, bilim berýdi shynaiy, qyzyqty ári tiimdi etetin qýatty kómekshi. Eń bastysy — ony naqty bilim berý úderisiniń ornyna qoiý emes, aqylmen paidalaný, onymen áriptes bolý»
Qorytyndy jáne kelesi qadamdar
Ýorkshop sońynda qatysýshylar sertifikattar men onlain-kýrsty ótý múmkindigin aldy.
Is-sharanyń bas seriktesi — elimizdegi eń qarqyndy damyp kele jatqan joǵary oqý oryndarynyń biri sanalatyn, 9500-den astam stýdent bilim alatyn AGEÝ boldy. Ýniversitet tek alań usynyp qana qoimai, ýorkshoptyń teń uiymdastyrýshysy retinde de qatysty, bul onyń zamanaýi bilim sheshimderiniń ortalyǵy ekenin taǵy bir márte rastady.
