2016 jyldyń 19 sáýirinde Qazaq memlekettik qyzdar pedagogikalyq ýniversitetinde Almaty qalasyndaǵy JOO stýdentteri arasynda «Osy tań kimniń tańy?» atty dástúrli "Tańjaryq oqýlary" ótedi.
Táýelsizdiktiń 25 jyldyǵyna orai ótkiziletin shara Alash urandy ádebiettiń beldi ókili, ult qairatkeri, aqyn-aǵartýshy Tańjaryq Joldyulynyń ómiri men shyǵarmashylyǵyn jas urpaqqa keń kólemde nasihattaýdy maqsat etedi.
Tańjaryq Joldyuly – Alash ideiasyn qytaidaǵy qazaqtarǵa nasihattap, halyqty oiatqan qairatker tulǵa. 1934-1935jj Quljada alǵash qazaq gazetin shyǵaryp redaktory boldy. Tuńǵysh qazaq teatryn ashyp «Shuǵanyń belgisi» qoiylymyn qoiyp, ózi basty róldi oinady. Mektepter ashyp, aǵartý isin jandandyrdy. Ultty oiatqan is-áreketi men shyǵarmalary bileýshilerge unamai eki márte túrmege qamaldy. Adam aitqysyz azaptaýdy kórse de moiymai ór rýhty óleń, tolǵaý, dastan, ánder jazdy. Deni búgingi urpaqqa jetti. Aqyn shyǵarmalary arqyly ótken ǵasyrdaǵy qytaidaǵy qazaqtardyń saiasi-áleýmettik ómiri, qiyn-qystaýǵa toly taýqymetti tarihy, mádenieti men óneri týraly birshama qundy maǵulmat alýǵa bolady. Aqynnyń ómiri men eńbekteri jaily kóptegen zertteýshilerdiń jaqsy pikirleri bar.
Ult qairatkeriniń ónegeli ómiri men shabytty shyǵarmashylyǵyn keń kólemde nasihattaý maqsatynda «Halyqaralyq Tańjaryq zertteý qoǵamdyq qory» quryldy. Jastar arasynda jyl saiyn dástúrli túrde ótkiziletin kezekti Tańjaryq oqýlarynda atalǵan qordyń tusaýy kesiledi. Aqyn ómiri men eńbekteri tóńireginde stýdentterdiń kózqarasy pen pikiri tyńdalady. Jastar aqyn óleńderin mánerlep oqyp, suraqqa jaýap berý arqyly synǵa túsip baq synaidy. Igi sharaǵa esimi elge belgili ádebietshi, zertteýshi, aqyn, jazýshy, jýrnalister jáne oqytýshy, stýdentter qatysady. Tanymal ánshiler Tańjaryq ánderi men tolǵaýlaryn oryndaidy.
Tańjaryq týraly tulǵalar pikiri
Tańjaryq óleńderinde Qytai qazaqtarynyń minez-qulqy, turmys-salty, barlyq bolmys-bitimi ap-anyq tur. Tańjaryqty oqyǵannan keiin Qytai qazaqtary qandai eken dep Ile boilap Quljaǵa, Altai asyp, Tarbaǵataiǵa barý shart emes. Bári ózimiz, báz-baiaǵy qalpymyz. Ómir tirshiligi, minezdegi ulttyq ereksheligimiz de qaz-qalpynda. Tańjaryq beiýaqtyń beibaq bulbuly tárizdi. Qansha najaǵaidai jarqyldaǵanymen, ol túngi najaǵai edi. Shirkin, Tákeń – jalǵan dúnieden tańy atpai ótken, armanda ketken Tańjaryq boldy.
Zeinolla QABDOLOV
Aqyn lirika, tolǵaý, mysal óleńder, dastan, óleń roman, qissa, aitys óleńderden halqyna otyz myń joldai mura qaldyrǵan. Osy týyndylary arqyly ol Abaidyń, Ahmet, Shákárim, Mirjaqyp, Maǵjandardyń Qytaidaǵy qazaq baýyrlar arasynan kóktegen rýhani jalǵasy, salaly butaǵy ekendigin tanytty. Qytaidaǵy qazaqtardyń jazba ádebietiniń negizin qalasyp, kósh bastaǵan aimúiiz serkesi boldy. Áleýmettik, qoǵamdyq, ózge de ónegeli jumystarynyń nátijesinde olardyń búgingi damyǵan baspasóziniń, oqý-aǵartýynyń da negizin qalasty. Tańjaryq aqyn, qoǵam qairatkeri ǵana emes, ánshi, kompozitor, halyqtyń sal-serilik dástúrin jalǵastyrýshy.
Qaldarbek NAIMANBAEV
Qazaq ádebieti dep atalatyn máýeli báiterektiń sándi de eren butaqtary Qytai memleketinde, ulttyń rýhy men dástúrin saqtaǵan aqyn-jazýshylar ǵoi. Olardyń ishinde Tańjaryqtyń orny alabóten. Kúnestegi eskertkishine gúl shoǵyn qoiyp, shájda qylǵanda Tańjaryqtyń azamattyq sanasy, halyqtyń jany, eshýaqytta kónermeitin aqyndyǵy at basyn eriksiz burǵyzǵan edi. Mundai rýhani kúshke ie bolǵan daryn eshqashan qazaq jadynan umytylmaidy.
Tursynbek KÁKIShULY
Tańjaryqty bastan-aiaq túgel oqyǵan adam onyń qazaq poeziiasyna quiyp jatqan uly arnalardyń biri ekenine esh shúbá keltirmeidi. Tańjaryq túrme týraly jyrlarynda tek óz qasiretin ǵana aityp qoimai, ózimen taǵdyr-talaiy bir Ahmet pen Mirjaqyptyń, Maǵjan men Iliiastyń, Sáken men Beiimbettiń de syrtqa shyǵara almai ketken kekti ashýyn qosa jyrlaǵandai áser qaldyrady.
Qabdesh JUMADILOV
Ult úshin, urpaq úshin ómir súrip, óleń jazǵan tańǵajaiyp taǵdyrly Tańjaryq aqyn qurmettiń qandaiyna da laiyq ekeni dáleldi kerek etpeitini aqiqat. Al aqiqatty qurmetteý, aqiqatty baǵalaý – ulttyń ózin-ózi tanýy men ózin-ózi baǵalaýynyń jarqyn kórinisi ekeni daýsyz.
Nurlan ORAZALIN
