Osyǵan bailanysty álemniń kóptegen ýniversitetteri men úkimettik emes kompaniialary ózderiniń ǵarysh apparattaryn ushyrýdy qolǵa aldy. Olar ǵylymi zertteýler, bilim berý, aýyl sharýashylyǵy, jer betin zertteý, kartografiia jáne t.b. siiaqty kóptegen salalarda qoldanylady.
Qazaqstan men Ortalyq Aziiada alǵashqy bolyp Ál-Farabi atyndaǵy QazUÝ óz nanospýtnigin Jer orbitasyna sátti shyǵardy. Kelesi maqsat – atalǵan tehnologiiany búkil Qazaqstan boiynsha damytý.
Osy maqsatta 2019 jyldan bastap bilim ordasy bazasynda «Alfasat» jerdiń kishi jasandy serikteri konstrýktoryn qurý jobasy jumys isteýde. Ol aqparattyq, kommýnikatsiialyq jáne ǵaryshtyq tehnologiialar boiynsha basym baǵyttardy qamtidy.
Jobanyń avtorlary – A.Temirbaev, N.Ózbekov, N.Meirambekuly, S.Orynbasar, O.Týebaev. QazUÝ ǵalymdary bilim alýshylarǵa ǵarysh apparattaryn jobalaý, qurastyrý, synaý jáne paidalaný protsesteri týraly júieli túsinik beretin komponentter jiyntyǵy bolyp tabylatyn innovatsiialyq ónim usynyp otyr.
Avtorlar bul salaǵa 2013 jyldan bastap Ál-Farabi atyndaǵy Qazaq ulttyq ýniversitetiniń qabyrǵasynda ázirlenip, 2017 jáne 2018 jyldary iske qosylǵan alǵashqy qazaqstandyq «Ál-Farabi-1» jáne «Ál-Farabi-2» nanospýtnikterin ázirleý jáne iske qosý kezinde daǵdylanǵan bolatyn. Bul óz kezeginde «Alfasat» nanojerserik konstrýktory jobasyn tabysty iske asyrýǵa kómektesti.
Nanospýtnikterdi sátti iske qosqannan keiin jas ǵalymdarymyz Qazaqstanda osy salany odan ári damytý úshin aianbai eńbek etýge bekindi. Nátijesinde bul daǵdylardy mektepten ǵaryshtyq robototehnika boiynsha zerthanalyq jumystar barysynda oqytý týraly sheshim qabyldandy.
CubeSat standarty boiynsha negizgi talaptardy saqtai otyryp, oqýshylardyń bilimdi jaqsy igerýi úshin konstrýktordyń ózindik qunyn arzandatyp, tehnologiiany jeńildetý mindeti turdy.
Nátijesinde barlyq negizgi tehnologiialyq sipattamalar men múmkindikter saqtaldy. Jinaqqa barlyq negizgi ishki júieler, komponentter jáne nanojerserik qurastyrý quraldary kiredi.
Konstrýktorlardy qurastyrý jáne daiyndaý boiynsha barlyq jumystar ýniversitet bazasynda júrgiziledi. Zerthanalyq jumystar úsh tilde jasaldy. Stýdenttiń qyzyǵýshylyǵyn saqtaý úshin jiyntyqta zerthanada jinalǵan nanoserikti gelii sharyn paidalanyp, stratosferaǵa qosý múmkindigi bar.
Sonymen qatar jobany ázirleý barysynda «Kommýnikatsiialyq hattama – AlfaSat» jáne «Jerústi stantsiiasyna arnalǵan baǵdarlama –AlfaGround» ataýymen QR-nyń eki avtorlyq kýáligi alyndy. Sondai-aq TMD elderiniń naryǵyna shyǵýǵa múmkindik bar.
Atalǵan jobany halyqaralyq «UniSat» bilim berý baǵdarlamasyn qarjylandyratyn IýNISEF qory da joǵary baǵalady. Nátijesinde Qazaqstan, Ózbekstan jáne Qyrǵyzstandaǵy qyz balalar osy konstrýktor bazasynda oqyp, biliktiligin arttyrdy.
