Freedom Inside '26

QazUÝ-de «Almaty- myń jyldyq tarihy bar asqaq qala!» atty tárbielik is-shara ótti

QazUÝ-de «Almaty- myń jyldyq tarihy bar asqaq qala!» atty tárbielik is-shara ótti
 

San ǵasyrlyq tarihy bar qazaq halqynyń jeri ulan ǵaiyr, keń-baitaq qoi,shirkin! Darhan dalamyzdyń betke ustar ólkeleri de jeterlik. Solardyń ishinde ásem qala Almatynyń alatyn orny erekshe. Almaty qalasynyń túp negizi  b.z.b. qola dáýiriniń X-IX ǵasyrynan bastaý alady. Óziniń damý jolynda shaharymyz quldyraý zamandaryn da, gúldený zamandaryn da bastan keshirgenine tarih kýá. Almaty qalasynda júrgizilgen arheologiialyq qazbalar nátijesinde tabylǵan tarihi jádigerler qalanyń kóptegen taipalardyń mekeni, saýda men ónerdiń, aýylsharýashylyǵynyń ortalyǵy bolǵandyǵyn kórsetedi.Osynaý kieli jerimizdiń basty qundylyǵy – qazirgi táýelsiz Qazaqstanymyzdyń qalyptasýyna negiz bolǵan babalarymyzdyń talai kúresi ótken jer ekendigi.

Qalanyń jańa tarihy 1954 jyly Vernyi degen ataýmen bastalǵan bolatyn. 1921 jyldyń 5 aqpanynda qalanyń ataýyn Alma-Ata dep ózgertýge sheshim qabyldanyp,1927 jyldyń 2 naýryzynda  IV Búkil Qazaqstandyq keńester seziniń maquldaýymen Qazaqstan astanasy Qyzylordadan Alma-Ataǵa  kóshirildi. 1993 jylǵy sheshim boiynsha Alma-Ata ataýy qazirgidei Almaty dep  ózgertilip, óziniń  «el astanasy» mártebesin  1997 jylǵa deiin atqardy.1998 jyldyń 1 shildesinde Almaty qalasynań mártebesi týraly qabyldanǵan zań boiynsha bul qala tarihi, mádeni, ǵylymi, qarjylyq jáne óndiristik ortalyq boldy. Qazirde óziniń damý jolynda birshama oqiǵalardy bastan ótkerip,  irgesi buzylmaǵan,1000 jyldyq tarihy bar  Almaty qalasy elimizdiń  eń iri megapolisine ainalyp otyr.

Almaty qalasy Qazaqstanymyzdyń ǵylymi, tarihi sonymen qatar, iri bilim berý ortalyqtary ornalasqan jastar qalasy.Búgingi tańda joǵarǵy oqý oryndarynyń basty maqsaty - bilimdi ári bilikti maman daiyndaýmen qatar, el tarihyn qasterlei biletin, Otan aldyndaǵy boryshyn óteýde, elimizdiń qaryshtap damýy jolynda aianbai eńbek etýge qabiletti naǵyz qazaq jastaryn tárbielep shyǵarý. Osy maqsatqa jetý jolynda eńbek etip kele jatqan elimizdegi  aldyńǵy qatarly bilim ordalarynyń biri Ál-Farabi atyndaǵy Qazaq Ulttyq Ýniversitetiniń  biologiia jáne biotehnologiia fakýltetiniń biofizika jáne biomeditsina kafedrasynyń oqytýshy edvaizerleriniń uiymdastyrýymen, Almaty qalasyna 1000 jyl tolýyna orai «Almaty qalasyna 1000 jyl» atty is-shara ótkizildi. Elbasymyz N.Á.Nazarbaevtyń "Bul qasietti jerde talai tarihi oqiǵalar ótti.  Bul jerden Uly Jibek joly ótti, bul alǵashqy saýda-sattyq alańy jáne alyp Eýraziianyń Shyǵysy men Batysyn, Soltústigi men Ońtústigin biriktiretin jalpy adamzattyq magistral. 550 jyl buryn Jetisý jeri Qazaq handyǵynyń altyn besigine ainaldy. Munda Orta Aziianyń biregei qalalaný mádenietiniń negizgi oshaqtarynyń biri paida boldy", -degen sózderin negizge ala otyryp, atalmysh is-shara jastarymyzǵa qalamyzdyń tarihyn, qazirgi damyǵan Almatynyń, jalpy Táýelsiz Qazaqstannyń babalarymyzdyń eren eńbegi men qajyr-qairatynyń arqasynda qalyptasqandyǵyn túsindirý, el tarihyn ulyqtaý maqsatynda ótkizildi. Is-shara barysynda qatysýshylar qala tarihymen tanystyryldy. «Almaty qalasyna 1000 jyl» taqyryby aiasynda stýdentter óz oilaryn ortaǵa salyp, qyzyqty aqparattarmen bólisti. Kafedramyzdyń aǵa býyn oqytýshylary ózderiniń alǵash Almatyǵa kelgen kezdegi eski jyldar estelikterimen bólisip, bolashaq jastarymyzǵa aqyl-keńesterin aita otyryp, ólkemizdiń odan ári damýy úshin bilikti maman, bilimdi urpaq bolý kerektigin nasihattady.Sonymen birge qazirgi kezdegi Almaty qalasynyń ózekti ekologiialyq máseleleri de nazardan tys qalmai, qala taza bolý úshin qaladaǵy ár adamnyń aldymen oiy, jany, táni taza bolý kerek degen bioenergetikalyq zańdylyqta stýdentterge naqty mysaldarmen túsindirildi.

Kez-kelgen nárseniń túp tamyry álsiz bolsa, onyń ári qarai durys damymaityny sekildi, el tarihyn, ótkenin bilmegen eldiń de alǵa qarai jyljýy múmkin emes. Sondyqtan, stýdentterdiń patriottyq sezimin oiatýda, bolashaq jastarymyzdy tarih taǵylymdarymen tanystyrýda osyndai tanymdyq is-sharalardyń  jii ókizilýi tiimdi joldardyń biri bolmaq.

 

biologiia jáne biotehnologiia fakýlteti

biofizika jáne biomeditsina

kafedrasynyń oqytýshylary:

b.ǵ.d., professor – Mýrzahmetova M.K.,

edvaizer, PhD – Jamanbaeva G.T.,

PhD., aǵa oqytýshy – Ydyrys Á.