Ózekti másele – ótkir sheshim

Ózekti másele – ótkir sheshim
Joǵarǵy oqý orynyn bitrigen túlekti tolǵandyratyn birinshi másele – jumys. «Bul diplommen qaida jumys isteimin? Kimmen meni jumysqa alady? Meniń mamandyǵyma jumys bar ma?» - degen saýaldar árbir túlektiń sanasynda shyrq úiirilip turady. Qazirgi tańda bul problema tek qana JOO bitirgen túlektiń ǵana emes kóptegen jastardy tolǵandyryp júr.

Abai atyndaǵy Qazaq últtyq pedagogikalyq ýniversiteti óz túlekterin jumyspen qamtýda irgeli jumystar atqaryp keledi. Mysal retinde 2018/2019 oqý jylynda túlekterdiń jumyspen qamtylý deńgeii 97 paiyzdy qurasa, 2019/2020 oqý jylynda 95  paiyzdy qurap otyr. 2019/2020 oqý jylynda ýnivernsitet jumys berýshilermen birlesip  4300 bos oryn jinaqtady. Sonyń nátijesinde túlekter ýaqytyly jumyspen qamtyldy.

Ýniversitet óz kezeginde jumys berýshilermen tyǵyz bailanys ornatyp, jyl boiynda bitirýshi túlekterdi damytýǵa arnalǵan túrli jobalardy atqarady. Sonyń bir kórinisi 3,4 kýrsta pedagogikalyq mamandyqta oqityn stýdentterdiń 1 jyldyq praktikasy. 3,4 kýrs stýdentteri jyl boiy orta bilim berý uiymdarynda praktikadan ótedi. Praktika barsynda ózin dáleldegen stýdentter praktikadan ótken mekemesinde jumysqa qalady. Bul joba 2018/2019 oqý jylynda qolǵa alynyp oń nátije berdi. Praktika barysynda 214 stýdent jumysqa ornalassa, praktika bitken ýaqytta 204 stýdent jumysqa ornalasty. Bul jobanyń eki tiimdi jaǵy bar birinshisi: stýdent óziniń mamandyǵyn durys nemese burys tańdańanyn, bolashaqta osy mamandyq boiynshga jumys istei alatynyn nemese almaitynyn aiqyndasa, ekinshisi: omy mamandyqty qalap túsken stýdentter kásibiligin shyńdap, ózin dáleldeýge zor múmkindik beredi. Qazirgi tańda 3,4 kýrs stýdentteri eldegi jaǵdaiǵa bailanysty onlain rejimde praktikadan ótipi jatyr. Biylǵy nátijelerdiń jaqsy bolatynyna bek senimdimiz.

Túlekterdi jumysqa ornalastyrýda eń mańyzdy dúnie bul bos oryn jáne sol bos orynnyń stýdentter úshin ashyq ári ádil bolýy. Osy oraida ýniversiet eki úlken dúnieni alǵa tartyp aitýyna bolady. Birinshisi: «Mansap» mobildik qosymshasy. Qosymsha týraly tolyǵyraq aita keter bolsaq, qosymshada bilim alýshylar ózderiniń túiindemelerin toltyryp ornalastyrady jáne bos jumys oryndary týraly aqparatty kóre alady. Al jumys berýshiler qosymshaǵa tirkelip, ózderine qajetti bos oryndy jariialaidy. Jariialaǵan bos oryndaryna sáikes túlekterimizdiń túiindemelerimen tanysa alady. Eger eki taraptyń talaby men tilegi sáikes kelse onda tikelei bailanys ornatý múmkindigi týyndaidy.



Qosymshanyń negizgi maqsaty: Abai atyndaǵy QazUPÝ-di bitirgen túlekterdi jumysqa ornalasyýyn ońtailandyrý.

Al negizgi  múmkindikteri:

- Qosymsha jumys berýshi men jumys izdeýshini tikelei bailanystyrý;

- Turǵylyqty meken – jai boiynsha bos jumys oryndaryn kórý;

- Mekemege qajetti mamandy jedel tabý;

- Maman izdeýde ýaqytty únemdeý;

- Qajetti jumysty tez tabý;

 

Qazirgi tańda,  «Mansap» mobildik qosymshasynda 4 063paidalaýshy bar.  Jalpy mobildi  qosymshaǵa tirkelgen jumys berýshiler – 1012 bolsa, onyń ishinde 604 – mektep, 311 – balabaqsha, 97 – jeke menshik mekeme bar. Mobildi qosymshaǵa tirkelgen stýdentter 3051 – di quraidy.

«Mansap» mobildik qosymshasy 2019 jyldyń qańtarynda bastalyp, 2019 jyldyń 12 sáýirinde qoldanysqa berildi. Bul qosymsha da óz kezeginde jumysqa turýdyń ashyq ári ádil jolyn nusqaýshy retinde jumys jasap keledi.

Jumysqa bólýdi ádil ári ashyq uiymdastyrýda erekshe atap ótetin ekinshi dúnie - «Bagdar» platformasy. Bul platforma ýniversitet túlekterin ýniversitetke kelgen bos jumys oryndary negizinde jumysqa bólýge arnalǵan. Platformanyń erekshelikterine toqtalar bolsaq:

  • Platforma onlain rejimde jumys isteidi.

  • Platformada ýniversitetke kelgen barlyq bos jumys oryndary keste túrinde ornalasady.

  • Platformadan stýdent ózine kerekti aimaqty, mamandyqty jyldam izdep taba alady.

  • Platformada berilgen bos oryndy tańdap stýdent óziniń aty jónin engizedi.

  • Platformaǵa engizilgen stýdenttiń aty-jónin ózge stýdent (adam) ózgerte almaidy.

  • Platformadaǵa aqparatty «Mansap» ortalyǵynyń basshysy Excel formatynda júktep, sol boiynsha jumysqa joldama beredi.

  • Platforma android, ios, windows ,baǵdarlamalaryna sáikestendirilgen.


 

«Bagdar» platformasy  2021 jyldyń 1 naýryzynda bastalyp, 2021 jyldyń 16 naýryzynda aiaqtaldy. Ýniversitettiń «Mansap» ortalyǵy ár jyldyń 15 sáýirine deiin aimaqtar men óńirlerden bos jumys oryndaryn jinaidy. Jinalǵan bos jumys oryndaryn «Bagdar» platformasyna ornalastyrady. Osy platformadan bitirýshi túlekter ózderine qajetti jumysty taýyp óziniń jeke málimetterin engizedi. Engizilgen málimetti eshkim ózgerte almaidy. Osy arqyly ýniversitet jumysqa bólýdiń ádil ári durys jolyn jasady.

Zaman zymyrap kóshke qaramai bara jatqan shaqta, ózekti máselelerdiń týyndaityny aidan anyq. At súringenshe aqyl tabatyn Qazaqtyń balasyna mundai ýaqytta qalys qalýǵa bolmaidy. Abai atyndaǵy Qazaq ulttyq pedagogikalyq ýniversiteti túlekterin zamannyń kóshine ilestirý maqusatynda barlyq qolaily jaǵdaidy jasap otyr. Solardyń ishindegi eń ózektisi – diplomdy qolǵa alǵan soń jumysqa ornalasý máselesi. Bul máseleni jan-jaqty qarastyryp oń jolǵa qoidy. Oflain rejimde de onlain rejimde de jumys jasaýǵa, tańdaý jasaýǵa jol ashty. Joǵaryda atap ótken úsh joba da bitirýshi túlekterdiń jumyspen qamtylý úshin jasalǵan. Qoryta kelegende, eń ózekti máselege – ótkir sheshimder qabyldaý ustazdar ustahanasynyń negizgi mindeti

Raqymberdi Jetibai