Eń aldymen óńir basshysy «Aq altyn» mádeniet úiinde ótken aýdannyń 90 jyldyq merekesiniń ashylý saltanatyna qatysyp, eńbekqor maqtaaraldyqtarǵa degen izgi tilegin arnady.
– Oblysymyzdyń basqa aýdandary siiaqty maqtaly Maqtaaraldyń da tarihy óte bai. Ańyzǵa bergisiz áńgimeleri men oqiǵalary da san alýan. Alǵashynda Myrzashól ataýymen belgili bolǵan bul mekenniń ereksheligi – jeriniń jomarttyǵynda. Maqtaaraldyqtardyń eren eńbegi men aqyly – shól dalany gúldi, jaziraly jánnát mekenge ainaldyrdy. Myrzashól dalasyn sýlandyrýdaǵy negizgi maqsat – maqta alqabyn molaitý edi. Alǵash ret aýdanda maqta sharýashylyqtary qurylyp jatqanda Túrkistan jer sharýashylyǵy halyq komissary qyzmetin atqaryp júrgen ult maqtanyshy Sultanbek Qojanov kanaldy qazýshylarmen bolǵan kezdesýinde maqtanyń asa qymbat shikizat ekenin, bolashaqta aq altyn kúlli Túrkistan ólkesiniń bailyǵy bolatynyn aitqan eken. Mine, Elbasymyzdyń tikelei qoldaýymen Túrkistan oblysynyń jańa dáýiri bastalyp keledi. Oblysymyzdyń qiyr ońtústiginde ornalasqan, aq altynnyń ordasy – maqtaly Maqtaaral aýdanynyń mereili merekesi bárimizge ortaq. Maqsat — toi toilaý emes, bir ǵasyrǵa jýyq ýaqyt aralyǵyndaǵy oqiǵalardy oi eleginen ótkizý. Eldiń birligin nyǵaityp, igi iske jumyldyrý, – dedi J.Qanseiituly.
Jalpy maqtaaraldyq diqandar biyl 316 366,5 tonna baqsha daqylyn (onyń ishinde qaýyn 271 416,5 tonna, qarbyz 44 950 tonna), 8 749,9 tonna kúrish, 298,4 tonna mash, 19 471 tonna dándik júgeri, 10 724 tonna súrlemdik júgeri, 2 tonna sarymsaq, 250 tonna piiaz, 3 730 tonna qyzanaq, 4 165 tonna qiiar, 129,5 tonna sábiz, 1 244 tonna baklajan, 760 tonna bolgar buryshyn óndirdi.
Biyl qazaq maqtasyna 100 jyl tolyp otyr. Osyǵan orai Atakent kentindegi «Qazaq maqta sharýashylyǵy» ǵylymi zertteý institýtynda Qazaq maqtasynyń 100 jyldyǵyna arnalǵan halyqaralyq ǵylymi-teoriialyq konferentsiia ótti.
Myrzashóldi igerý tarihynda 1917-1920 jyldary óte aýyr kezeńderdiń biri boldy. Burynǵy kóshpeli malshy qazaqtardyń óz betterinshe jer qazyp, aryq tartýy nátijesinde sýlandyrý júiesimen qamtylǵan tanaptar keńeitildi, 1918 jyly Myrzashólde egistik alqaby 28 669 gektar, onyń ishinde maqtalyq alqaptyń kólemi 1 349 gektarǵa jetti. Mine, osy kezeńnen bastap qazaq jerinde tuńǵysh ret maqta sharýashylyqtary quryla bastady. Sodan beri 100 jyl ótipti. Elbasymyz N.Á.Nazarbaev 1998 jyly Maqtaaral aýdanynyń 70 jyldyq mereitoiyna qatysyp, sonda aitqan «Maqtaaral – Ońtústik Qazaqstannyń júregi» degen sózi aýdan halqyn burynǵydan da úlken bolashaqqa jeteledi. Prezidentimizdiń tapsyrmasymen Syrdariia ózeninen úlken kópir salyndy, maqta salasyn damytý úshin toqyma klasterleri quryldy. QR-nyń «Maqta salasyn damytý týraly» arnaiy zańy jumys isteýde. Maqtany tereń óńdep, eksportqa shyǵarý úshin Shymkentte «Erikti ekonomikalyq aimaq» quryldy. Mine, osy orasan jumystyń barlyǵy osydan 100 jyl buryn bastaý alǵan qazaq maqtasynyń qiyn da tabysty joly edi.
Jalpy 3 kúnge josparlanǵan Maqtaaral aýdanynyń 90 jyldyq mereitoiynda «Terme – boitumarym» atty termeshiler baiqaýy, «Palaý festivali» is-sharasy, jastar arasynda jaidarman oiyndary, merekelik kontsertter, otshashýlar, taýar óndirýshiler men qolónershiler kórmesi, orta bilim mekemeleri ónerpazdarynyń án shashýy, «Baýyrsaq festivali» is-sharasy, Jetisai aýdany ónerpazdarynyń «Myrzashólim – myrza elim!» atty kontserti, ulttyq oiyndardan jarys, «Maqtaaralym – mereili mekenim» atty gala kontsert ótti. Sonymen qatar, kúlli qazaqtyń qanyn týlatatyn ulttyq kókpar oiyny uiymdastyrylyp, Respýblikanyń túrli óńirlerinen shabandozdar keldi.
Maqtaaral aýdany ákiminiń baspasóz qyzmeti
