Jetisýda jumysqa turyp, biznes ashqandar kóp
Almaty oblysy Bilim basqarmasynyń málimetinshe, búginde Almaty oblysynda 75 kolledjde 33 myńnan astam stýdent túrli mamandyqtar boiynsha bilim alýda. Olardyń teń jartysynan astamy, iaǵni 18,6 myńy memleket esebinen kásiptik-tehnikalyq maman daiarlaý baǵdarlamasy tapsyrysy aiasynda tálim alyp jatyr.
Jalpy, elimizde shaǵyn kásipkerliktiń damýy kásiptik-tehnikalyq mamandyqtarǵa degen suranysty arttyra túskeni aqiqat. Búginde Almaty oblysynyń jastary dánekerleýshi, elektrik, aspazshy mamandyqtaryn igerip, mol tabysqa kenelýge bolatynyn túsinip otyr. Osylaisha, shaǵyn kásipkerlik kásiptik-tehnikalyq mamandardy daiarlaýda katalizator qyzmetin atqarýda.
Sońǵy ýaqyttary Almaty oblysynda «Moinaq» GES-i men túrli infraqurylymdardyń salynýy kásiptik-tehnikalyq mamandyqtarǵa degen suranysty arttyra túsken. Aldaǵy ýaqytta tiisti oryndar naryqtyń suranysyn dál eseptep, oblystyń ekonomikasyn alǵa jyljytý úshin qandai mamandyqtarǵa basymdyq berýi kerek ekenin anyqtaýy tiis. Bul rette bilim salasyna jaýapty mekemeleri jumys berýshi kásipkerlermen tize qosyp, jumys isteýiniń mańyzy zor.
Osy qaǵidatty basshylyqqa alǵan «Atameken» kásipkerler palatasynyń Almaty oblysy boiynsha filialynyń mamandary bul iske belsene aralasyp, memlekettik tapsyrysty bólý isine kásipkerlerdi tartýǵa barynsha atsalysýda. Muny 2018 jyly memlekettik tapsyrysty bóletin komissiianyń quramyndaǵy kásipkerlerdiń sany 44 paiyzdan 50 paiyzǵa deiin artqanynan baiqaýǵa bolady.
Almaty oblysynda dýaldi oqytýdyń Jol kartasyna orta býyndy oqý oryndardan bólek jekelegen kásipkerlik nysandarda kóptep qatysyp, maman daiyndaý isine qatysty óz oilaryn aitýdy ádetke ainaldyrǵan. Sózimiz dáleldi bolýy úshin naqty tsifrlardy sóilete ketsek.
Búginde Almaty oblysy aýmaǵynda iske asyp jatqan dýaldi oqtýdyń Jol kartasyna 2 310 mekeme qatysýda. Onyń 24-i kolledj bolsa, 231-i óńirdegi jetekshi kásiporyndar. Osylaisha, ár salanyń mamandary basqosyp, Almaty oblysyndaǵy kolledjderde 10 sala boiynsha 24 mamandyqty oqytý jumystaryn júzege asyryp jatyr. Nátijesi de kisi qyzyǵarlyq. Aitalyq, 2017 jyly kolledjderde 311 jas kásiptik-tehnikalyq mamandyqty meńgerip shyqqan. Al olardyń jumysqa qabyldanýy 71 paiyzdy qurasa, 2018 jyly 1189 túlektiń 79 paiyzy jumysqa ornalasyp, ómirden óz joldaryn taýyp ketken. Osy málimetterden-aq Almaty oblysynda kásiptik-tehnikalyq mamandyqty damytý baǵdarlamasy joǵary deńgeide damyp jastardyń aiaqtanyp ketýine septigin tigizip jatqanyn baiqaýǵa bolady.
Búginde dúniejúziniń daǵdarysty jaǵdaidy bastan ótkerip kele jatqanyna birneshe jyldyń júzi boldy. Daǵdarys Qazaqstandy da ainalyp ótken. Joq. Osy rette elimizde daǵdarystyń ekpinin báseńdetý úshin birqatar sharalar qabyldanǵan bolatyn. Sonyń arqasynda álemdik ekonomikalyq daǵdarystyń salqynyn anaý aitqandai sezinip otyrǵan joqpyz.
Ádette daǵdarystyń salqyny aldymen iri kásiporyndarǵa tietini belgili. Al shaǵyn biznes salasy mundaida tez es jiyp, jańa qiynshylyqtarǵa qarsy immýnitet qalyptastyra alatynymen erekshelenedi. Al shaǵyn biznespen ainalysýǵa ańsary aýǵan adamnyń jańa mamandyqty igerýine týra keletini anyq. Osy jaitty basty nazarǵa alǵan Almaty oblysy ákimdigi men «Atameken» kásipkerler palatasynyń aimaqtyq filialy birlesip oblys kóleminde biznespen ainalysýǵa niettengen azamattarǵa baǵyt-baǵdar beretin 26 oqytý ortalyǵyn uiymdastyrǵan. Qurylǵan ortalyqtardyń 20-sy óńirdegi irgeli kásiporyndardyń bazasynda qurylǵanyn aita ketýimiz kerek.
Ótken jyly kásiporyndar janynan qurylǵan 20 oqytý ortalyǵynda 852 jumyssyz azamat kelip, jańa kásipti meńgergen. Búginge deiin ortalyqta tálim alǵan azamattardyń bári jańa mamandyqtardy meńgerip, olardyń 72 paiyzy turaqty jumyspen qamtylypty. Osylaisha, Almaty oblysynda jańa mamandyqty meńgerip, jumysqa turyp, biznes ashyp jatqan jurttyń qarasy artyp keledi.
Ainur JUMAHAN