قر ۇلتتىق بانكٸنٸڭ اقشا-كرەديت ساياساتى كوميتەتٸ بازالىق مٶلشەرلەمەنٸ +/- 1 پ.ت. دەلٸزٸمەن جىلدىق 16,5% دەڭگەيٸندە بەلگٸلەۋ تۋرالى شەشٸم قابىلدادى. ياعني, بازالىق مٶلشەرلەمە دەڭگەيٸ بۇرىنعى قالپىندا ٶزگەرٸسسٸز قالدىرىلدى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
"ٸشكٸ ورتادا بازالىق مٶلشەرلەمەنٸڭ دەزينفلياتسييالىق ەسەرٸ ٸسكە اسىرىلىپ جاتقان التىن-ۆاليۋتا وپەراتسييالارىن «اينالاۋ» شارالارى, مينيمالدى رەزەرۆتٸك تالاپتاردى (مرت) قايتا قاراۋ جەنە تۇتىنۋشىلىق كرەديتتەۋدٸ تٶمەندەتۋگە باعىتتالعان ماكروپرۋدەنتسييالىق شەكتەۋلەردٸ ەنگٸزۋ ەسەبٸنەن كٷشەيەتٸن بولادى. ٷكٸمەت جارييالاعان كوممۋنالدىق قىزمەت تاريفتەرٸنٸڭ ٶسۋ قارقىنى مەن مەرزٸمٸن قايتا قاراستىرۋ قوسىمشا وڭ ەسەرٸن بەرٸپ, اقىلى قىزمەتتەر باعاسىنىڭ ٶسۋٸن رەتتەۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. ٷكٸمەتپەن اراداعى ٷيلەستٸرۋ شارالارىن كٷشەيتۋ ينفلياتسييالىق قىسىمدى تٶمەندەتۋدە ەرەكشە رٶل اتقارادى. بۇل ەڭ الدىمەن فيسكالدىق شوعىرلاندىرۋدى جەنە ماكروەكونوميكالىق بالانستى نىعايتۋعا باعىتتالعان بٸرلەسكەن شارالاردى ٸسكە اسىرۋمەن بايلانىستى. قازٸرگٸ جاعدايدا ۇستامدى قاتاڭ اقشا-كرەديت ساياساتى ۇلتتىق بانكتٸڭ قوسىمشا شارالارىمەن بٸرگە ينفلياتسييانىڭ ٶسۋٸن تەجەيتٸن بولادى. جەكە كرەديتتەۋ نارىعىن «سالقىنداتۋ» بويىنشا قابىلدانىپ جاتقان ميكرو جەنە ماكروپرۋدەنتسييالىق شارالاردىڭ ەسەرٸ بٸرتٸندەپ كٷشەيەدٸ دەپ كٷتٸلۋدە. ينفلياتسييالىق فاكتورلاردىڭ قالىپتاسقان بالانسى, ونىڭ قازٸرگٸ قارقىندى ديناميكاسى, پروينفلياتسييالىق ٷردٸستەر مەن سىرتقى ورتاداعى بەلگٸسٸزدٸك بازالىق مٶلشەرلەمەنٸ قازٸرگٸدەي دەڭگەيدە 2025 جىلدىڭ سوڭىنا دەيٸن ساقتاۋ ىقتيمالدىعىنا ايتارلىقتاي سەبەپ بولىپ وتىر", دەلٸنگەن ۇلتتىق بانكتٸڭ اتالعان شەشٸمگە قاتىستى تٷسٸنٸكتەمەسٸندە.
سونىمەن بٸرگە, اقشا-كرەديت ساياساتى كوميتەتٸ قاجەت بولعان جاعدايدا بازالىق مٶلشەرلەمەنٸ كٶتەرۋ مٷمكٸندٸگٸن دە جوققا شىعارمايدى.
ۇلتتىق بانكتٸڭ مەلٸمەتٸنشە, جىلدىق ينفلياتسييا ماۋسىمدا 11,8% بولدى. بارلىق كومپونەنت بويىنشا باعادا ٶسٸم بايقالادى.
"تاريفتٸك رەفورمالاردى ٸسكە اسىرۋ اياسىندا رەتتەلەتٸن قىزمەتتەردٸڭ, سول سيياقتى نارىقتىق قىزمەتتەردٸڭ قىمباتتاۋى ەسەبٸنەن قىزمەت سەكتورى (16,1%) بۇرىنعىشا باعا ٶسٸمٸنە سەبەپ بولىپ وتىر. سونىمەن قاتار يمپورتتىق تاۋارلار مەن اۋىلشارۋاشىلىق ٶنٸمدەرٸنٸڭ نەگٸزگٸ تٷرلەرٸ قىمباتتاۋىنا بايلانىستى ازىق-تٷلٸك ينفلياتسيياسى (10,6%) دا ايتارلىقتاي ٷلەس قوستى", - دەيدٸ قۇزىرلى قارجىلىق ۇيىم.
ينفلياتسييانىڭ ايلىق ديناميكاسى 0,8%-عا دەيٸن باياۋلادى. ينفلياتسييانىڭ ورنىقتى بٶلٸگٸندەگٸ كٶرسەتكٸشتەر بٸرشاما ٶستٸ: بازالىق ينفلياتسييا – 0,9%, ماۋسىمدىق فاكتورلاردى ەسكەرمەگەندەگٸ ينفلياتسييا 1,0% بولدى.
"بۇل تاريفتٸك رەفورمالاردىڭ جالعاسۋى, فيسكالدىق ىنتالاندىرۋ جەنە جەكە كرەديتتەۋدٸڭ جوعارى ٶسۋ قارقىنى قولداپ وتىرعان ورنىقتى تۇتىنۋشىلىق سۇرانىس اياسىندا ينفلياتسييالىق قىسىم ساقتالعانىن كٶرسەتەدٸ. الداعى 12 ايعا حالىقتىڭ ينفلياتسييالىق كٷتۋلەرٸ تٶمەندەدٸ, بٸراق ولار ەلٸ دە جوعارى جەنە قۇبىلمالى. ساۋالنامادا بەلگٸسٸزدٸك ساقتالۋدا. نارىقتاعى كەسٸبي قاتىسۋشىلاردىڭ ينفلياتسييا بويىنشا بيىلعا كٷتۋلەرٸ 10,7%-دان 11%-عا دەيٸن ٶزگەردٸ. نەگٸزگٸ ساۋدا-سەرٸكتەسٸمٸز رەسەيدە ينفلياتسييانىڭ باياۋلاۋىنا بايلانىستى سىرتقى ينفلياتسييالىق قىسىم بٸرشاما ەلسٸرەدٸ. ازىق-تٷلٸكتٸڭ (دەندٸ داقىلداردى ەسەپكە الماعاندا) ەلەمدٸك باعاسى جوعارى بولىپ قالىپ وتىر. دامىعان ەكونوميكالاردا ينفلياتسييا جىل باسىنان بەرٸ تٶمەندەپ كەلەدٸ, الايدا, ورتالىق بانكتەر بەلگٸسٸزدٸك كٷشەيٸپ كەلە جاتقانىن ايتادى. وسىعان بايلانىستى جەتەكشٸ ورتالىق بانكتەر ٶز ساياساتىندا ساق جەنە ۇستامدى. ەوب ەكونوميكالىق بەلسەندٸلٸكتٸ قولداۋ ٷشٸن مٶلشەرلەمەلەردٸ تٶمەندەتۋ ٷردٸسٸن توقتاتقان جوق. الايدا, باعا قىسىمىنا تەۋەكەل ارتقانىن اتاپ ٶتتٸ. ال فرج ساۋدا جەنە فيسكالدىق ساياساتتاعى ٶزگەرٸستەرگە بايلانىستى بەلگٸسٸزدٸك جاعدايىندا مٶلشەرلەمەلەردٸ تٶمەندەتۋدٸ توقتاتتى. ينفلياتسييانىڭ باياۋلاۋىنا بايلانىستى رەسەي بانكٸ ماۋسىم ايىندا نەگٸزگٸ مٶلشەرلەمەنٸ 20%-عا دەيٸن تٶمەندەتٸپ, 2026 جىلى ينفلياتسييانى نىساناعا قايتارۋ ٷشٸن قاجەت اقشا-كرەديت شارتتارىنىڭ قاتاڭدىعىن قامتاماسىز ەتەتٸنٸن اتاپ ٶتتٸ. سونىمەن بٸرگە, سىرتقى سەكتوردا قارجى جەنە شيكٸزات نارىقتارىندا جوعارى قۇبىلمالىلىق بار. بۇل ساۋدا كەلٸسپەۋشٸلٸكتەرٸ مەن گەوساياسي شيەلەنٸسكە, ونىڭ ٸشٸندە تاياۋ شىعىستاعى جاعدايعا بايلانىستى ورىن الىپ وتىر. بۇل جاعدايدا مۇناي باعاسى وپتيميستٸك ستسەناريي دەڭگەيٸنە جاقىن قالىپتاسىپ كەلەدٸ", دەلٸنگەن ۇلتتىق بانك حابارلاماسىندا.
2025 جىلعى قاڭتار-مامىر ايلارىندا ەكونوميكاداعى ٶسٸم 6%-دى كٶرسەتتٸ. جوعارى ٶسۋ قارقىنى كٶلٸك سالاسىندا (23,1%), قۇرىلىستا (15,4%), ساۋدادا (7,8%) بايقالادى, سونىمەن قاتار تاۋ-كەن (7,8%) جەنە ٶڭدەۋ (6%) ٶنەركەسٸبٸندە ٸسكەرلٸك بەلسەندٸلٸك ارتىپ كەلەدٸ.
تاۋارلار مەن قىزمەتتەرگە ٸشكٸ سۇرانىس جوعارى. وعان تۇتىنۋشىلىق كرەديتتەۋدٸڭ جوعارى قارقىنى دا ىقپال ەتەدٸ (مامىر ايىندا ج/ج 32,4%). بٶلٸپ تٶلەۋ قۇرالىنىڭ سۇرانىستا بار ەكەنٸ, بەلسەندٸ ماركەتينگتٸك اكتسييالار, كرەديت الۋدىڭ وڭايلىعى جەنە ورنىقتى جوعارى ينفلياتسييالىق كٷتۋلەر سەكٸلدٸ سۇرانىستى قولدايتىن بٸرقاتار فاكتور دا ساقتالىپ وتىر. جەكە ينۆەستيتسييالار, سول سيياقتى بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبٸنەن ينۆەستيتسييالىق بەلسەندٸلٸك ٷزدٸكسٸز قارقىن الىپ كەلەدٸ (قاڭتار-مامىر ايلارىندا – 18,2%).
پروينفلياتسييالىق تەۋەكەلدەر نەگٸزٸنەن ٸشكٸ فاكتورلار ەسەبٸنەن قالىپتاسادى جەنە فيسكالدىق ىنتالاندىرۋ, بەلسەندٸ تۇتىنۋشىلىق كرەديتتەۋ مەن جوعارى ينفلياتسييالىق كٷتۋلەر اياسىندا ورنىقتى ٸشكٸ سۇرانىسقا نەگٸزدەلگەن, سونداي-اق تاريفتٸك جەنە سالىق رەفورمالارىن ٸسكە اسىرۋعا جەنە ولاردىڭ جاناما ەسەرٸنە بايلانىستى. سىرتقى تەۋەكەلدەر ەلەمدٸك ساۋداداعى بەلگٸسٸزدٸك پەن گەوساياسي شيەلەنٸستٸڭ ٶسۋٸ اياسىندا ساقتالىپ وتىر. بۇل قارجى, تاۋار جەنە شيكٸزات نارىقتارىنداعى قۇبىلمالىلىقتىڭ ٶسۋٸنە بايلانىستى.
ايتا كەتسەك, قر ۇلتتىق بانكٸنٸڭ اقشا-كرەديت ساياساتى كوميتەتٸنٸڭ بازالىق مٶلشەرەمە بويىنشا كەزەكتٸ جوسپارلى شەشٸمٸ 2025 جىلعى 29 تامىزدا استانا قالاسىنىڭ ۋاقىتىمەن ساعات 12:00-دە جارييالانادى.
