«قازاق اتىن تانىتقان ٷش تۇعىر تٸل» مەرەكەسٸ ٶتكٸزٸلدٸ
الدىمەن سٶز كەزەگٸ بەرٸلگەن مەكتەپ-گيمنازييا ديرەكتورى ەرەجەپوۆا عالييا باتيحانقىزى بۇل مەرەكەنٸڭ مەملەكەتٸمٸزدە باسىمدىققا يە بولىپ وتىرعان ٷش تٸلدە, ياعني قازاق, اعىلشىن جەنە ورىس تٸلدەرٸندە قاتار ٶتكٸزٸلۋٸن زامانعا ساي دامۋدىڭ بەلگٸسٸ رەتٸندە قابىلداۋ قاجەتتٸگٸن اتاپ ٶتتٸ.
«تۋعان تٸلٸم – تٸرلٸگٸمنٸڭ ايعاعى,
تٸلٸم باردا ايتىلار سىر ويداعى.
ٶسسە تٸلٸم, مەن دە بٸرگە ٶسەمٸن,
ٶشسە تٸلٸم, مەن دە بٸرگە ٶشەمٸن», – دەپ, تەۋەلسٸز ەلٸمٸزدە ٶمٸر سٷرٸپ وتىرعان تٷرلٸ ۇلت ٶكٸلدەرٸ اراسىنداعى دوستىق پەن بٸرلٸكتٸ نىعايتۋ بارىسىندا مەملەكەتتٸك تٸلگە قۇرمەت سەزٸمدەرٸن قالىپتاستىرۋ, ٷش تٸلدٸلٸك ساياساتىن دامىتۋ جولىنداعى ايتۋلى ٸس-شاراعا مەكتەپتٸڭ وقۋشىلارى بەلسەنە قاتىستى.
«تٸلٸ بٶلەك بولعانىمەن, تٸلەك بٸر,
ۇلى دوستىق مەپەلەگەن جٷرەك گٷل.
قازاقستان بار ۇلىسقا شاڭىراق,
شايقالماستان شاتتىعىمىز تٸرەپ تۇر!» – دەپ ۇران ايتقىزعان وسى مەرەكە بالالاردى ۇلتارالىق تاتۋلىققا, بٸرلٸككە باۋلۋدىڭ ەڭ بٸر كٶركەم ٷلگٸسٸ بولعانداي. ٸس-شارا بارىسىندا مەكتەپ وقۋشىلارى تەۋەلسٸز ەلٸمٸزدٸڭ تاريحى مەن ساياسي ماڭىزدى وقيعالارىن جوعارى دەڭگەيدە بٸلەتٸنٸن كٶرسەتتٸ.
سونىمەن قاتار بالالار تٷرلٸ ويىن-سايىستاردا ٶز قابٸلەتتەرٸن بايقاتتى. مىسالى, «تاپقىر دوستار» سايىسىندا ٷش وقۋشىدان ەكٸ توپ قۇرالىپ, ەربٸر توپقا ٷش تٸل بويىنشا سۇراقتار قويىلدى. سەيٸلبەكوۆا ا., قوجاباشاەۆا د., گيززاتوۆا م., ەدٸلبەكقىزى م. ت.ب بالالار ويىنعا قىزىعۋشىلىق تانىتىپ, بەلسەنە قاتىسىپ, سۇراقتارعا دۇرىس جاۋاپ بەردٸ.
باستاۋىش سىنىپ وقۋشىلارى «ەرقاشان كٷن سٶنبەسٸن!» ەنٸن ٷش تٸلدە ورىنداسا, ورتا بۋىن وقۋشىلارى ٷش تٸلدە ٶلەڭ-جىرلار, قارا سٶزدەر ايتتى.
تٸل مەرەكەسٸندە ەن ايتىپ, بي بيلەگەن بالالار كٶرەرمەندەردٸ ٶنەرٸمەن تەنتٸ ەتتٸ. اتاپ ايتار بولساق, وقۋشىلار ناۋرىزباەۆ ب., جەنٸبەكوۆا ا., جۇماەۆا س., تۇلىمبەتوۆ د. قازاق, اعىلشىن جەنە ورىس تٸلدەرٸندە ٶلەڭدەر وقىسا, 6 «ە» «ب» سىنىپ وقۋشىلارى ە. حاسانعاليەۆتٸڭ «اتامەكەن» ەنٸن حور بولىپ ورىندادى, ەگٸزدەر جولداسوۆا ۆ., جولداسوۆا ا. قازاق بيٸن بيلەدٸ.
«ەربٸر تٸلدە سٶيلە ەلەمدٸ تاڭ قىلىپ,
انا تٸلٸن بٸلمەي ٶسكەن ەڭگٷدٸك.
ٶسەر بولساڭ, بايتاق دالاڭ تۇرعاندا,
قازاق تٸلٸ جاساۋ كەرەك مەڭگٸلٸك! وسىنداي باي, اسىل, الىپ مۇرانى بٸز, جاس ۇرپاق, ەرٸ قاراي جالعاستىرۋىمىز كەرەك!» – دەپ, بالالار قازاق حالقىنىڭ انا تٸلٸ رەتٸندە جەنە مەملەكەتتٸك تٸل رەتٸندە قازاق تٸلٸنٸڭ مەرتەبەسٸن ەرەكشە اتاپ ٶتتٸ.
مەرەكە سوڭىندا مەكتەپ وقۋشىلارى مەن ۇستازدارى № 32 كٸتاپحانا قىزمەتكەرٸ مايمىش ق. جەنە دم. سنەگين اتىنداعى №30 مەكتەپ-گيمنازيياسى ديرەكتورىنىڭ تەربيە جٶنٸندەگٸ ورىنباسارى جيعانباەۆا م.ق., كٸتاپحاناشىسى داينباەۆا ق. ا. ۇيىمداستىرعان «مەملەكەتتٸك تٸل – بولاشاعىم, ەرتەڭٸم» اتتى كٸتاپ كٶرمەسٸن تاماشالاپ, قازاق تٸلٸنٸڭ مەرتەبەسٸن ايعاقتايتىن بٸرقاتار جاڭا كٸتاپتارمەن تانىستى.
ايشا بايماحانبەتقىزى, № 32 كٸتاپحانا مەڭگەرۋشٸسٸ, قر مەدەنيەت قايراتكەرٸ
