Medeý aýdandyq №2 sotynda "Feniks" filmine bólingen qarajatty jymqyrý isi boiynsha basty soty otyrysy ótip jatyr. Aiyptaý aktisi oqylǵannan keiin sýdia "Toǵyz sottalýshy kinásin moiyndai ma?" degen suraq qoidy.
Halyq ártisi Tuńǵyshbai Jamanqulov: "Joq, moiyndamaimyn".
Rejisser Talgad Jánibekov: "Joq, moiyndamaimyn".
"Feniks" filminiń atqarýshy prodiýseri Natalia Iýdina: "Kinámdi tolyqtai moiyndaimyn".
"Qazaqfilm" AQ ekonomika jáne qarjy jónindegi direktory Gaýhar Ysqaqova: "Atqarylǵan jumystardyń aktilerine tekserýsiz qol qoiǵanymdy moiyndaimyn".
Kartina redaktory Gizat Sultanov: "Moiyndamaimyn".
Jeke kásipker Ilia Korobeinikov: "Ishinara".
Kartinanyń ekinshi rejisseri Bijan Ábishev: "Ishinara".
"Feniks" filminiń daiyndyq kezeńindegi túsirilim toybynyń direktory Márlen Ábishev: "Tolyqtai moiyndaimyn".
JShS ókili Daniiar Maratuly Ábdiqadyrov: "Moiyndamaimyn".
Aita keteiik, osymen birneshe jyl boiy "Feniks" filmine qatysty daý toqtaityn emes. 2015 jyly belgili akter Tuńǵyshbai Jamanqulov pen rejisser Talǵad Jánibekov QR Mádeniet jáne sport ministrine kinony túsirý jumystaryna kedergi jasaǵany úshin aiyp tapqan edi.
Olardyń aitýynsha, vedomstvo qarajatty der kezinde aýdarmaǵan. Kino túsirýshiler tipti QR Prezidenti Nursultan Nazarbaevqa hat joldaǵan edi. Olar Prezidentten osy jobany qarjylandyrýǵa qatysty máseleni sheshýge kómek suraǵan bolatyn.
Al keiinirek memlekettik organdardaǵy laýazymdy tulǵalarynyń qyzmettik ókilettigin asyra paidalanýyna qatysty tergeý jumystary bastaldy. 2016 jyly Talǵad Jánibekov QR Mádeniet jáne sport ministri Arystanbek Muhamediulynyn jemqorlyqpen ainalysty dep aiyptaǵan edi, alaida sońynda rejisserdiń ózine aiyppul salyndy. Sodan kúz aiynda Jemqorlyqqa qarsy qyzmettiń Tuńǵyshbai Jamanqulov pen Talǵad Jánibekovke qatysty tergeýdi bastaǵany belgili boldy. Olarǵa filmdi túsirýge bólingen qarajatty jymqyrdy degen kúdik keldi.
Keiinirek osy qylmystyq iske qatysy bar delingen basqa figýranttar anyqtaldy.
Tergeý málimetinshe, 2012 jyly rejisser Talǵad Jánibekov Tuńǵyshbai Jamanqulovqa "Feniks" filmin túsirý týraly ideiasyn aitqan. Sondai-aq, stsenariidi Talǵad Jánibekov pen Gizat Sultanovtyń ("Joker" filminiń stsenariiin jazǵan, 2013 jyl) jazǵany aitylady. Ol Halyq ártisinen osy jobany iske asyrý úshin memlekettik qarjylandyrýdy alýǵa kómektesýin suraǵan. Sodan Jamanqulov kómek kórsetýge kelisken.
Bastapqyda Jamanqulov Ábdiqadyrov esimdi azamatty ózi basshylyq etken T.K.TURAN UNIVERSAL BUSINESS JShS direktory etip taǵaiyndaǵan. Tergeý málimetinshe, kompaniiany negizinde Jamanqulovtyń ózi basqarǵan, al Ábdiqadyrov býhgalterlik jáne basqa da qujattarǵa qol qoiyp otyrǵan.
Sondai-aq, tergeý málimetinshe, halyq ártisi ulttyq filmderdiń óndirisi boiynsha memlekettik tapsyrysty tek "Qazaqfilm" AQ oryndaitynyn bilgen jáne ol aktsionerlik qoǵamnan aqshany tek qosalqy merdigerlik uiymnyń alatynyn bilgen. Osylaisha, Tuńǵyshbai Jamanqulov 2013 jyldyń sáýir aiynda Sultanovpen, Jánibekovpen jáne Ábdiqadyrovpen kelisimshart jasasqan.
"Jamanqulov QR Mádeniet jáne sport ministrligi janyndaǵy Mádeniet komitetiniń ulttyq filmderniń 2017 jylǵa arnalǵan josparyna "Feniks" kinojobasyn qosyp jibergen", - delingen aiyptaý aktisinde. Tergeý málimetinshe, 2014 jyldyń naýryz aiynda vedomstvo ishinde "Feniks" filmi bar taqyryptyq jospardy bekitken. Onda filmdi óndirýge 550 million teńgeniń bólinetini kórsetilgen.
Sondai-aq, sol jyly "Qazaqfilm" AQ memleketten filmderdi óndirýge eki milliard 155 million 122 myń teńge alǵan. Bul somaǵa "Feniks" filminiń aldyn ala túsirilimderine jumsalatyn 100 million teńge de bar.
Tergeý málimetinshe, Jamanqulov 2014 jyldyń mamyr aiynda memlekettik qarjyny jymqyrý isine Talǵad Jánibekovti, Gizat Sultanovty jáne Natalia Iýdinany tartqan. Jemqorlyqqa qarsy qyzmettegiler anyqtaǵandai, Jamanqulov ózin "Feniks" filminiń bas prodiýseri etip taǵaiyndaǵan. Al Jánibekov – kinokartinanyń rejisseri, Iýdina filmniń atqarýshy prodiýseri bolsa, Sultanov filmniń redaktory qyzmetine kelgen.
"Osylaisha Jamanqulov memlekettik qarjyny jymqyrýdy uiymdastyrýmen qatar, joǵaryda kórsetilgen qyzmetkerlerge mindetterin aityp otyrǵan. Iaǵni, Jamanqulov olarǵa qajetti aqshany qalai jáne qai ýaqytta, qalai jumsaý kerek ekeni jaily túsindirip otyrǵan. Óz kezeginde Jánibekov, Sultanov, Iýdina paidakúnemdik nietpen osy iske qatysýǵa kelisimin bergen. Olar Tuńǵyshbai Jamanqulovpen aldyn ala kelisimge kelip, oǵan memlekettik qarajatty jymqyrýǵa kómektesken", – delingen aiyptaý aktisinde.
Tergeý málimetinshe, Halyq ártisi atqarylǵan jumystardyń jalǵan aktisin daiyndap, sol qujatty Iýdina tapsyrǵan.
Tergeý málimetinshe, Jamanqulov "Qazaqfilm" qyzmetkerinsiz eshqandai da josparyn júzege asyra almaitynyn bilgen. "Jamanqulov anyqtalmaǵan sebeptersiz osy qylmystyq iske Gaýhar Ysqaqovany ("Qazaqfilm" AQ ekonomika jáne qarjy jónindegi atqarýshy direktory) tartqan", – delingen aiyptaý aktisinde.
Tergeý málimetinshe, Gaýhar Ysqaqova eseptegi jumystardyń eshqaisysy oryndalmasa da, atqarylǵan jumystardyń aktilerine qol qoiyp otyrǵan. Osylaisha tergeý TURAN UNIVERSAL BUSINESS JShS-tyń "Feniks" filmin túsirýge qarjyny der kezinde jáne tolyq tóleýine qaramastan kelisim boiynsha qajetti jumystardy atqarmaǵanyn anyqtady. Aqshalar qalai qolma-qol aqshaǵa ainaldyrylǵan?
Tergeý málimetinshe, Iýdina jeke kásipkerlerdiń kompaniialaryn taýyp, sol arqyly TURAN UNIVERSAL BUSINESS JShS aqshasy jumsalǵan. Tergeý qyzmetindegiler Jamanqulovtyń Iýdinaǵa aqshany qolma-qol aqshaǵa ainaldyryp, film túsirilimderine túsken alty million teńgeni ózine jiberýdi tapsyrǵan. Osylaisha Iýdina kompaniiadan 5,6 million teńge alyp shyqqan. Aiyptaý aktisinde Iýdinanyń Jamanqulovtyń tapsyrmasyn oryndaý maqsatynda tanysy – "Alma Store" JShS direktory Marlen Ábishevti shaqyrǵany aitylady.
Sodan olar kelisimshart jasasqan. Tergeýshiler Marlen Ábishevtyń osy qyzmeti úshin million teńgege jýyq aqsha alǵanyn anyqtady. Keiinirek Iýdina odan taǵy bir kompaniia taýyp berýin suraǵan. Sodan sotqa deiingi tergeý barysynda Marlen Ábishevtiń ótemaqy retinde osy somanyń 7 paiyzyn óndirip alǵany jáne "AlekSh" JShS jalǵan kásippen ainalysatyn uiymnyń jalǵan býhgalterlik qujattaryn alǵany anyqtaldy. Iaǵni, 2017 jyldyń tamyz-qyrkúiek aiynda taýar qyzmetterine 1,3 million teńge jumsalǵan.
Tergeý málimetinshe, Korobeinikov osy somadan kómek kórsetkenderge 3,9 million teńge bergen. Al 2,3 million teńge esepshi Júnisova men Jamanqulovtyń seifinde turǵan. Jemqorlyqqa qarsy qyzmettegiler Iýdinanyń jekemenshik júrgizýshi arqyly kompaniiadan 659 myń teńgeni jumsaǵanyn anyqtaǵan. Ol júrgizýshige 300 myń teńge berip, qalǵanyn esepshige qaldyrǵan. Tergeý málimetinshe, qalǵan 717 myń teńgeni Júnisova qolma-qol aqshaǵa ainaldyrǵan. Barlyq qarajat Jamanqulovtyń seifinde turǵan. Qyzmetkerlerdiń jalaqysy.
Tergeý málimetinshe, qalǵan qarajat Iýdinanyń, Jánibekovtiń, Sultanovtyń jáne "Feniks" filmniń direktorynyń jalaqysy retinde sanalǵan. Rejisser Talǵad Jánibekov jalaqy alyp turǵan, biraq is júzinde eshqandai da mindetterdi atqarmaǵan. Sondai-aq, Jánibekovtiń is-saparlary men Almatyda páter jaldaýyna da qarajatyń jumsalǵany aitylady.
Al stsenarii avtory Gizat Sultanov jaily aitatyn bolsaq, tergeý málimetinshe, ol bostan bosqa jalaqy alyp otyrǵan. Sultanov resmi túrde kinokartina redaktory bolyp kórsetilgen. Sondai-aq, tergeý málimetinshe, Iýdina Jamanqulovtyń buiryǵymen Sultanovtyń áielin rejisserdiń kómekshisi qyzmetine alǵan. Tergeý málimetinshe, ol Sultanovtyń jalaqasyn ósirý maqsatynda jasalǵan. Alaida tergeý málimetinshe, onyń áieli Halyq ártisiniń kompaniiasynda jumys istep júrgenin bilmegen. Jumysqa alý týraly ótinishi Sultanovtyń ózi jazǵan. Sondai-aq, tergeý qyzmetindegiler Iýdinanyń da mindetterin oryndamaǵanyn anyqtady. Ol Jánibekovke týysy arqyly qosymsha aqsha aýdaryp otyrǵan.
Tergeý málimetinshe, Iýdina týysynyń atynan kompaniiaǵa rejisserdiń kómekshisi bolatyny jaily kelisimshart jasasqan. Sotqa deiingi tergeý barysynda áieldiń aqshanyń barlyǵyn Iýdinaǵa berip otyrǵany anyqtaldy. Al qarajattyń kelesi bir bóligin Iýdina qyzmetkerdiń biriniń atynan qolma-qol aqshaǵa ainaldyrǵan. Keiinirek tergeý málimetinshe, Iýdina óziniń ekinshi bir tanysy Bijan Ábishevti ekinshi rejisser qyzmetine alǵan. Ol da qaziri ýaqytta osy isten kúdikti retinde ótip jatyr. Basqa figýranttara siiaqty Bijan Ábishev te qyzmetterin oryndamaǵan. Sonymen qatar, sotqa deiingi tergeý barysynda óz mindetterin atqarmaǵan, onyń ishinde Jamanqulovtyń júrgizýshisine jalaqynyń berilip otyrǵany anyqtady. Tergeýshiler biraq qarajattyń Jamanqulovtyń is-saparlaryna jumsalǵanyn anyqtady. Osy istegi taǵy bir kúdikti – Daniiar Ábdiqadyrov.
Tergeý málimetinshe, ol Iýdinanyń tanysy bolǵan. Aiyptaý aktisinde kórsetilgendei, ol áieliniń atyna tirkelgen "Addvanced studio" kompaniiasy arqyly memlekettik qarajatty qolma-qol aqshaǵa ainaldyrǵan. Tergeý málimetinshe, osy kompaniia men Jamanqulovtyń kompaniiasy treiler men grafikalyq elementter jasaý úshin kelisimshart jasasqan. Ábdiqadyrovtyń áieliniń aitýynsha, ol bul týraly bilmegen de. Tergeý málimetinshe, "Addvanced studio" jeke kompaniiasyna 14,5 million teńge aýdarylǵan. Daniiar Ábdiqadyrov bolsa, bul qarajatty jeke múddesine jumsaǵan. Sotqa deiingi tergeý barysynda Ábdiqadyrovtyń osy kartinanyń sýpervaizer bolǵany jáne sol úshin 26 myń teńge alǵany anyqtaldy. Sodan tergeý málimetinshe, Iýdina 102 adamǵa 21 million teńgeden asa aqsha aýdarǵan. Qalǵan somany – 2,1 million teńgeni esepshi Júnisova Jamanqulovtyń buiryǵymen sheship alǵan. Olardyń 300 myń teńgesi filmge qatysy joq zańgerge aýdarylǵan. Al 1,8 million teńge seifke salynǵan. Sotqa deiingi tergeýdiń bastalýyna bailanysty Jamanqulov bul qarajatty qoldanyp úlgermegen.
Tergeý málimetinshe, Júnisova qylmystyq istiń bastalǵanyn bile sala, qarajattyń barlyǵyn JShS esebine aýdarǵan. Osylaisha, Tuńǵyshbai Jamanqulov, Natalia Iýdina, Talgad Jánibekov, Gizat Sultanov, Gaýhar Ysqaqova QR Qylmystyq kodeksiniń "Senip tapsyrylǵan bóten múlikti asa iri mólsherde qylmystyq top bolyp iemdenip alý nemese talan-tarajǵa salý" baby boiynsha kúdikti bolyp otyr. Ilia Korobeinikov, Marlen Ábishev, Bijan Ábishev, Daniiar Ábdyqadyrov QR Qylmystyq kodeksiniń 28-baby, 189-babynyń 5-bóligi jáne 4-bóligi boiynsha aiyptalyp otyr. Eske sala keteiik, 2016 jyldyń 2 qarashasynda qazaqstandyq akter Tuńǵyshbai Jamanqulov ustalǵan bolatyn.
Tergeýdiń málimetinshe, "Qazaqfilm" AQ-nyń "T.K.TURAN UNIVERSAL BUSINESS" JShS-ǵa filmniń óndirisine 79 million teńge bólgeni anyqtalǵan. "Onyń 69 million teńgesin kartina prodiýseri Tuńǵyshbai Jamanqulov jymqyrǵan. Ol – "T.K.TURAN UNIVERSAL BUSINESS" JShS-nyń quryltaishysy", – delingen edi habarlamada. Al keiinirek Sybailas jemqorlyqqa qarsy is-qimyl ulttyq biýrosy "Feniks" filminiń túsirilimine bólingen qarajatty jymqyrý boiynsha qylmystyq istiń tergeýin aiaqtaǵan bolatyn.
fotolar kaz.tengrinews.kz saitynan alyndy
