Bul týraly Ashat Aimaǵambetov Facebook áleýmettik jelisindegi paraqshasynda egjei-tegjeili jazdy.
Bul qalai júzege asyrylady?
«Bári óte qarapaiym. Mysaly, tórt jyl boiy matematika muǵalimi mamandyǵyn oqyǵan stýdent mektepke jumysqa ornalasý úshin Ulttyq biliktilik testin tapsyratyn bolady. Testileý suraqtarynda matematika boiynsha mektep baǵdarlamasy men sol pán boiynsha sabaq berý ádistemesi qamtylady. Joǵary oqý ornynda shyn máninde tórt kýrs oqyp, qajetti bilim alǵan stýdentterge test tapsyrý qiyndyq týdyrmaidy», – dedi Aimaǵambetov.
Ministirdiń aitýynsha, bilimi men qabileti bala oqytýǵa jetkiliksiz túlekter bilim berý uiymdaryna qabyldanbaidy.
«Bizge san emes, sapa mańyzdy. Tiisti deńgeide bilimi joq túlekter balalarmen jumys istemeýi kerek», dep atap ótti vedomstvo basshysy.
Sondai-aq ministr 2021 jyly ótkizilgen pilottyq jobanyń nátijelerine toqtalyp ótti.
«Bolashaq pedagogterdi alǵash ret testileý kóptegen joǵary oqý orny úshin úlken synaq boldy.
Bastapqyda belgilengen shekti deńgeidi aitarlyqtai tómendetkenimizge qaramastan, túlekterdiń 46 paiyzy ǵana qajetti ball jinaǵai alǵanyn aita ketken jón. Bul – test tapsyrǵan 32 myń túlektiń 15 myńy ǵana. Aqparat retinde aita keteiin, jyl saiyn bilim berý uiymdaryna 12-14 myńǵa jýyq pedagog jumysqa ornalasady. Iaǵni, bul shara muǵalim tapshylyǵyna aitarlyqtai áser etpeidi», – dedi ministr.
Ministr mundai nátije joǵary oqý oryndaryn litsenziiasynan aiyrý, profildeý, bilim berý baǵdarlamalaryn jańartý jáne basqa da bastamalar boiynsha ministrliktiń qabyldap jatqan sharalary qajet ári durys ekenin aiqyn kórsetkenin atap ótti.
«Esterińizge sala keteiin, buǵan deiin pedagogterdi elimizdiń 86 joǵary oqý orny daiarlaǵan bolatyn. Ministrlik atqarǵan jumystyń nátijesinde 30-dan astam JOO-nyń pedagogika boiynsha litsenziiasy qaitaryp alyndy.
Aita keterlik jait, biz litsenziiasyn qaitaryp alǵan joǵary oqý oryndarynyń túlekteri testileý kezinde eń tómen nátijeler kórsetti», – deidi sala basshysy.
Biraq, sonyń ózinde áli 50-den astam joǵary oqý ornynyń litsenziiasy bar, olar pedagogterdi daiarlaýdy jalǵastyryp jatyr. Barlyq másele olardyń keibiriniń nátijeleri oqytý sapasyna qoiylatyn talaptarǵa sáikes kelmeitindiginde.
«Osyǵan bailanysty aldaǵy ýaqytta da elimizde kadrlar daiarlaý sapasyn jaqsartý úshin qajetti sharalardy qabyldaityn bolamyz, ásirese, pedagogikalyq baǵytta. Endi negizgi trend anyqtalyp, pedagog mamandyǵy mektep túlekteri úshin qyzyqty bola bastaǵan kezde, bizge bolashaq muǵalimderdi joǵary sapada daiarlaýdy qamtamasyz etý óte mańyzdy», – deidi Aimaǵambetov
Buryn UBT nátijesi boiynsha ortasha ball 55-60 bolyp, tiisti ball jinai almaý máselesi ózekti bolǵan edi. Al qazir oqýǵa túsýshilerdiń ortasha baly aitarlyqtai ósip, 96-ǵa jetti. Sondai-aq úzdik túlekter men «Altyn belgi» iegerleriniń sany da shamamen eki ese ósken.
«Keibir túlekterdi, atap aitqanda, oqý baǵdarlamasyn tiisti deńgeide igermegen jáne alǵan diplomdarynyń negizinde ǵana jumysqa ornalasýǵa niet bildirgenderdi engizilgen tártip qýantpaityny anyq. Keibir ýniversitetterge de bul sheshim unaǵan joq, óitkeni, bul olardyń jumysynyń deńgeii men sapasyn aiqyn kórsetti. Biraq biz joǵary oqý oryndarynyń bilim berý qyzmetiniń sapasyn jaqsartý maqsatynda, mektepte qyzmet etýge tek myqtylar kelýi úshin jumysty ári qarai jalǵastyramyz», – deidi Bilim ministri.
Vedomstvo basshysy atalǵan tiimdi tustarynan bólek, bul shara stýdentterdi diplom úshin ǵana oqýǵa emes, shyn máninde sapaly bilim alýǵa yntalandyrady degen úmiti baryn jasyrmady.
Al joǵary oqý oryndary tiisti sapada bilim berýge mindetti bolady.
«Bul sheshimdi barlyǵy birdei oń kózqaraspen qabyldamaityny belgili boldy. Biraq men onyń mańyzdy ári qajet ekenine senimdimin», – deidi ol.
«Eger ushqyshtar nemese aýditorlar men advokattar qyzmetine kirisýi úshin jaýapty emtihan tapsyratyn bolsa, balalarmen jumys isteýdi alǵash ret bastaityn pedagogter synaqtan ótýi qajet emes pe?», – dedi ministr.