Freedom Inside '26

Atyraýda qaterli isikti jasandy intellekt arqyly anyqtaýǵa múmkindik jasalǵan

Atyraýda qaterli isikti jasandy intellekt arqyly anyqtaýǵa múmkindik jasalǵan
«Qazaq onkologiia jáne radiologiia ǵylymi-zertteý institýtynyń» direktory Diliara Qaidarovanyń aitýynsha, onkologiialyq aýrýlardy anyqtap, emdeý úshin Atyraý oblysynda sońǵy jyldary irgeli jumystar jasaldy, – dep habarlaidy Atyraý oblysy densaýlyq saqtaý basqarmasynyń baspasóz qyzmeti.

Atyraý oblysyna jumys saparymen kelgen  «Qazaq onkologiia jáne radiologiia ǵylymi-zertteý institýtynyń» direktory, meditsina ǵylymdarynyń doktory, professor, Ulttyq ǵylym akademiiasynyń akademigi Diliara Qaidarova Atyraý oblysy ákiminiń orynbasary Baqytgúl Hamenovanyń qatysýymen ótken úilestirý keńesi otyrysynda Atyraýda sońǵy tórt jylda onkologiialyq aýrýdyń tirkelý dinamikasynda báseńdeý baryn atap ótti.

– Oń kórsetkish sońǵy jyldary salanyń 26 kadrmen tolyǵýyna da bailanysty. Buryn naýqastar em alý úshin Almatyǵa kelip qaralatyn bolsa, qazirgi ýaqytta onkologiialyq aýrýǵa shaldyqqan emdelýshilerge joǵary sapaly kómek jergilikti meditsinalyq oryndarda da kórsetip otyr. Atyraýdyń meditsinalyq mekemeleri sońǵy úlgidegi qurylǵylarmen jabdyqtalǵan. Jáne hirýrgiialyq kúrdeli ota jasaýǵa da múmkindikter bar, – dep atap ótti ol.


Atyraý oblysy Densaýlyq saqtaý basqarmasy basshysy Ashan Baidýalievtiń aitýynsha, Atyraýda sút bezi, ókpe obyry, asqazannyń qaterli isigi aýrýlary jii kezdesedi.

– Sol sebepti, meditsinalyq mekemeler erte merzimde diagnostikadan ótkizip, zertteýge múmkindik beretin jáne kúrdeli ota jasalatyn qurylǵylarmen jabdyqtalǵan. Dese de, oblystaǵy basty onkologiialyq dispanser ǵimaratynyń kóne ekeni ras. Búgingi tańda osy máselege bailanysty aimaq basshysyna usynys daiyndalýda, – dedi Atyraý oblysy densaýlyq saqtaý basqarmasy basshysy Ashan Baidýaliev.

Atap óterligi, Atyraý oblysynda barlyq meditsinalyq mekemeler ortaq júiege qosyldy. Bul júie qala, aýdandardaǵy  tomografiia, rentgendik zertteýlerdiń qorytyndylaryn ortaq bazada jinaqtap, zerdeleýge múmkindik beredi. Jáne qaterli isikterdi búginde Atyraýda jasandy intellekt kómegimen anyqtaýǵa múmkindik jasalǵandyǵy aimaq meditsinasy  úshin  úlken jańalyq.

– Jasandy intellekt qaterli isikterdi meiilinshe erte merzimde anyqtaýǵa múmkindik beredi. Biz obyrǵa shaldyqqan naýqastyń ómir súrý uzaqtyǵyn keminde 5-6 jylǵa soza alsaq, munyń ózi úlken jetistik, – dep naqtylady Atyraý oblysy densaýlyq saqtaý basqarmasy basshysy Ashan Baidýaliev.

Qazaqstannyń bas onkolog dárigeri Diliara Qaidarovanyń aitýynsha,     onkologiialyq aýrýlardy anyqtaýdyń eń tiimdi joly – meditsinalyq skrining. Qaterli isik erte anyqtalǵan jaǵdaida  mamandar naýqasqa 70-80 paiyzǵa deiin kómek kórsete alady. «Sol úshin de azamattardy óz densaýlyǵyna salǵyrt qaramaýǵa, meditsinalyq skriningten ýaqtyly ótýge shaqyramyn» degen Bas onkolog dáriger emhanalardaǵy skriningtik tekserýlerdi uiymdastyrý jumystaryn joǵary deńgeide atqarýdy tapsyrdy.

Eske sala ketelik, Qazaqstanda qaterli syrqatqa qarsy skriningtik tekserýler 25 jastan bastalady.

Áielder arasynda jatyr moiyny obyryna qarsy tekserý 30-35 jasta, sút bezi obyryna qarsy tekserý 50-60 jas aralyǵynda, erler arasynda qýyq bezi obyryna qarsy meditsinalyq skrining 50-54, 58-62 jas aralyǵynda ótkiziledi.

Asqazan, óńesh obyryna qarsy tekserý er, áiel adamdar úshin de 50 jastan bastalady. Al, baýyr obyryna qarsy tekserýden patsient kez kelgen jasta óte alady.

Atyraý oblysynda onkologiialyq esepte 4500 naýqas tur. Sońǵy bir jylda qaterli isik 1150 adamnan anyqtalǵan.


Atyraý oblysyna jumys sapary aiasynda Qazaq onkologiia jáne radiologiia ǵylymi-zertteý institýtynyń mamandary  Atyraý oblystyq onkologiialyq dispanserine arnaiy baryp ondaǵy naýqastardy emdeý boiynsha konsýltatsiialyq keńester berdi jáne jergilikti dárigerler úshin sheberlik sabaqtaryn ótkizdi.

Aidyn KAKIMOV, Atyraý oblysy.