اتالمىش فورۋم بيىل دا ٶز جالعاسىن تاۋىپ, كيەلٸ جەتٸسۋ جەرٸندە ۇيىمداستىرىلدى.
فورۋمنىڭ اشىلۋ سالتاناتىنا قىرعىز رەسپۋبليكاسىنىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى تٶتەنشە جەنە ٶكٸلەتتٸ ەلشٸسٸ جەەنبەك كۋلۋباەۆ, قىرعىز رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتٸنٸڭ كەڭەسشٸسٸ سۋلتان راەۆ, قازاقستان جازۋشىلار وداعىنىڭ تٶراعاسى ۇلىقبەك ەسدەۋلەت, تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور, قر ۇعا اكادەميگٸ مەمبەت قويگەلديەۆ جەنە وبلىس ەكٸمٸ اماندىق عابباسۇلى قاتىستى. سونىمەن قاتار جيىنعا ەلشٸلەر مەن ديپلوماتتار, كٶرنەكتٸ عالىمدار مەن اقىن-جازۋشىلار, بەلگٸلٸ مەملەكەت جەنە قوعام قايراتكەرلەرٸدە ارنايى كەلدٸ.
كەزدەسۋ بارىسىندا ەكٸ ەل اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق قارىم-قاتىناستى ودان ەرٸ نىعايتۋ, ساۋدا-ەكونوميكالىق, مەدەني-گۋمانيتارلىق, تۋريستٸك سالالاردى دامىتۋ جٶنٸندە ەڭگٸمە ٶربٸدٸ.
الدىمەن سٶز قىرعىز رەسپۋبليكاسىنىڭ قازاقستانداعى تٶتەنشە جەنە ٶكٸلەتتٸ ەلشٸسٸ جەەنبەك كۋلۋباەۆكە بەرٸلدٸ.
الىپ الاتاۋدىڭ ارعى-بەرگٸ بەتٸن ەن جايلاعان قازاق پەن قىرعىز ەجەلدەن ٶرٸسٸ بٸر باۋىرلاس حالىق. ٶزدەرٸڭٸز بٸلەسٸزدەر, بٷگٸندە تۋريزمدٸ دامىتۋعا مٷمكٸندٸكتەر قاراستىرىلۋدا. ىستىقكٶلگە الماتى وبلىسىنان ادام كٶپ كەلەدٸ. دەمالۋشىلارعا ٶز العىسىمىزدى بٸلدٸرەمٸز. قازاقستاندىق تۋريستەرگە ەسٸگٸمٸز ەردايىم اشىق. قوس ەلدٸڭ تابيعاتى دا بٸر-بٸرٸنە ۇقسايدى. بۇل تۋريزمدٸ, ەسٸرەسە اۋىل, سونىڭ ٸشٸندە, مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋعا ەرەكشە سەپتٸگٸن تيگٸزۋدە. سوندىقتان, سٸزدەرمەن بٸرلەسە جۇمىس ٸستەپ, ىنتىماقتاستىعىمىزدى ٶركەندەتۋگە ەزٸرمٸز», -دەپ تٷيٸندەدٸ.
ٷشٸنشٸ فورۋمنىڭ تالدىقورعان قالاسىندا ٶتكٸزٸلۋٸنٸڭ دە ٶزٸندٸك تاريحي سەبەبٸ بار. قىرعىزدىڭ بارشا ەلەمدٸ تاڭقالدىرعان ۇلى «ماناس» ەپوسى بارلىق تٷركٸ حالىقتارى ٷشٸن, ونىڭ ٸشٸندە قىرعىز بەن قازاق ٷشٸن ەرەكشە مۇرا ەكەندٸگٸ ايتپاسا دا تٷسٸنٸكتٸ.
قازاقتىڭ ۇلى عالىمى شوقان ۋەليحانوۆ 1856 جىلى «ماناس» ەپوسىن تۇڭعىش رەت قاعازعا تٷسٸردٸ. ارادان عاسىر ٶتكەننەن كەيٸن, 1952 جىلى قازاقتىڭ ۇلى جازۋشىسى مۇحتار ەۋەزوۆ «ماناس» ەپوسىن ەسكٸنٸڭ قالدىعى دەپ قارالاۋشىلاردان قورعاپ قالدى. ۇلى مۇحتار مەن ونىڭ ٸزباسار ٸنٸسٸ, ۇلى قالامگەر شىڭعىس ايتماتوۆتىڭ اعا-ٸنٸلٸگٸنٸڭ, ۇلى دوستىعىنىڭ دەنەكەرٸنە اينالعان «ماناس» ەپوسىنا بٷگٸنگٸ فورۋمنىڭ ارنالۋى ەكٸ حالىقتىڭ اراسىنداعى دوستىقتىڭ دا سيمۆولى ٸسپەتتەس.
وسى ورايدا بيىلعى القالى باسقوسۋدى ۇيىمداستىرا وتىرىپ, باۋىرلاس ەكٸ ەل اراسىنداعى ەدەبي جەنە مەدەني بايلانىستاردى جانداندىرۋعا قوماقتى ٷلەس قوسقان الماتى وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ اماندىق عابباسۇلى باتتالوۆقا سٶز بەرٸلدٸ.
ەكٸ كٷنگە جوسپارلانعان فورۋم الماتى وبلىسىنىڭ كەربۇلاق اۋدانىندا جالعاستى. شوقان مەڭگٸلٸك تىنىس تاپقان مەكەندە مەيمانداردى الماتى وبلىسى ەكٸمٸنٸڭ ورىنباسارى اقان ەبدۋەليەۆ پەن كەربۇلاق اۋدانىنىڭ ەكٸمٸ ماحاببات بيگەلديەۆ كٷتٸپ الدى. ەكٸ ەل زييالىلارىنىڭ توبى وسى ٶڭٸردە شوقان ۋەليحانوۆتىڭ مەموريالدىق كەشەنٸنە تەۋ ەتٸپ, «ماناس» فەستيۆالٸنە قاتىستى. فەستيۆالدە قازاق-قىرعىز جىرشىلارى «ماناس» جىرىن جاتقا ايتۋدان جارىسقا تٷستٸ.
ايتا كەتۋ كەرەك, قازاق-قىرعىز زييالىلارىنىڭ فورۋمى دەستٷرلٸ تٷردە جىل سايىن حالىقارالىق تٷركٸ اكادەميياسىنىڭ ۇيىتقى بولۋىمەن ۇيىمداستىرىلۋدا. اتالعان فورۋمنىڭ العاشقىسى حالىقارالىق تٷركٸ اكادەميياسىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن 2018 جىلدىڭ 25 سەۋٸرٸندە استانا قالاسىندا «ايتماتوۆ تاعىلىمى» دەگەن اتاۋمەن ٶتكٸزٸلگەن بولاتىن. ال ەكٸ ەل زييالىلارىنىڭ كەلەسٸ فورۋمى ىستىقكٶل جاعالاۋىندا ٶتەتٸن بولادى.
بالجان جۇمانبەكوۆا
