ونىڭ ويىنشا, تەڭگەنٸ ەركٸن باعامعا جٸبەرۋ قازاقستان ەكونوميكاسىن دەۆالۆاتسييانىڭ شوعىنان قۇتقارا المادى.
بيىل ناۋرىزدا دوللار باعامى 320 تەڭگە بولسا, بەس ايدىڭ ٸشٸندە تەڭگە 14 پروتسەنتكە ارزانداعان. بۇل باياعى بٸر رەتتٸك دەۆالۆاتسييالارمەن بٸردەي عوي. 2009 جىلدىڭ اقپانىندا تەڭگە 18 پايىزعا دەۆالۆاتسييالانعان (122 تەڭگەدەن 144 تەڭگەگە), ال 2014 جىلدىڭ اقپانىندا — 19 پايىزعا (155 تەڭگەدەن 185 تەڭگەگە). قازٸر بولسا ۇلتتىق بانك باعام «اۋىتقىپ» تۇر دەيدٸ. شىن مەنٸندە مۇنداي اۋىتقۋ دەۆالۆاتسييا دەپ اتالادى. تەك بۇرىنعىداي بٸر رەتتٸك ەمەس, ونىڭ «باياۋ» تٷرٸ«, – دەدٸ دەپۋتات.
ول تاعى دوللارسىزداندىرۋ ساياساتىن دا سىنعا الدى.
«ۇلتتىق بانك دەپوزيتتەردٸ دوللارسىزداندىرىپ, دوللارلىق دەپوزيتتەردٸ 2016 جىلدىڭ قاڭتار ايىنداعى 70 پايىزدان بيىل جازدا 45 پايىزعا دەيٸن تٶمەندەتتٸ.
سوندا ۇلتتىق بانككە سەنگەندەر الدانىپ قالىپ وتىر. ولاردىڭ تەڭگەلەرٸ قۇنسىزدانىپ بارادى.
بۇرىن تەڭگە باعامى مۇنايمەن بايلانىستى دەپ كەلدٸ. ناۋرىزدا مۇناي باررەلٸ 65-70 دوللار تۇرعاندا دوللاردىڭ باعامى 320 تەڭگە بولعان, قازٸر مۇناي 72 دوللار تۇرادى, ال تەڭگەنٸڭ باعامى – 360 تەڭگە. بۇل دەگەنٸمٸز, باعام مۇناي باعاسىنان تولىقتاي باس تارتتى.
بٸزگە ەندٸ فەدەرالدىق جٷيەنٸڭ ساياساتى مەن انتيرەسەيلٸك سانكتسييالار دەپ «قۇلاقتان تەۋٸپ» وتىر.
سىرتتا بٸرەۋ تٷشكٸرٸپ قالسا دا دەۆالۆاتسييانى سودان كٶرۋدٸ قاشان دوعارامىز«, — دەپ قوستى مەجٸلٸس دەپۋتاتى.
ونىڭ ويىنشا, قازٸرگٸ جاعدايدا حالىق پەن كەسٸپكەرلەر ابدىراپ تۇر.
«ۆاليۋتا باعامىنىڭ ەرتەڭ قانداي بولاتىنىن ەشكٸم بٸلمەيتٸن كەزدە بيزنەس قالاي كەلٸسٸمشارتتار جاساسپاق? حالىق تا ەنە-مٸنە بولادى دەگەن دەۆالۆاتسييالار مەن ينفلياتسييانى كٷتٸپ وتىر. يمپورتقا تەۋەلدٸ ەلمٸز. ەربٸر دەۆالۆاتسييا بٸزدە ينفلياتسييانى كٷشەيتە تٷسەدٸ. بٸز بەرٸن ٶزٸ ٶندٸرەتٸن تٷركييا دا ەمەسپٸز, رەسەي دە ەمەسپٸز. ولار عوي, يمپورتتىڭ ورنىن ٶز ٶندٸرٸسٸمەن الماستىرا الادى«, — دەيدٸ دەپۋتات جامالوۆ.
دەپۋتات جاعداي قيىن دەيدٸ.
«ەلسٸز باعام ەلدٸڭ بەسەكەگە قابٸلەتٸن ارتتىرادى دەيدٸ.
بٸراق قازاقستان سىرتقا شيكٸزات ساتقاننان باسقا نەسٸمەن بەسەكەلەس? ەندٸ بيۋدجەتتٸك باعدارلامالار توقتاپ قالۋى مٷمكٸن.
بيۋدجەتتٸ بٸر دوللار 340 تەڭگە دەپ ەسەپتەپ قويعانبىز. ۇلتتىق بانك ٶز مٸندەتٸن ورىنداي المادى, المايدى دا. قازٸر بيزنەستەن باستاپ بارلىعىمىز دەۆالۆاتسييا بولادى دەپ كٷتٸپ وتىرمىز, سپەكۋلياتسييالىق سيپات ٶرشٸپ تۇر. قازٸرگٸ جاعدايدا شۇعىل دا ناقتى بٸر شەشٸمدەر كەرەك«, — دەدٸ دەپۋتات.
- سوڭعى جاڭالىقتاردا دوللار باعامى 363 تەڭگە بولدى دەلٸنەدٸ.
