بيىل قاڭتار-مامىر ارالىعىندا جەمقورلىق قىلمىستارى بويىنشا كٷدٸكتٸ دەپ تانۋ تۋرالى قاۋلى 640 ادامعا شىعارىلعان, بۇل بىلتىرمەن سالىستىرعاندا 3%-عا از. سونداي-اق, 464 ادام قىلمىس جاساعانى انىقتالعان, بۇل بىلتىرمەن سالىستىرعاندا 4,3%-عا كٶپ, ياعني بۇل كٶرسەتكٸش بويىنشا ٶسٸم بايقالادى. بۇل تۋرالى Ranking.kz ساراپشىلارىنىڭ تالداۋىندا قامتىلعان, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
بيىل بەس ايدا سىبايلاس جەمقورلىققا قاتىستى قۇقىقبۇزۋشىلىقتار بويىنشا 405 ايىپتالۋشىنىڭ ٸسٸ سوتقا بەرٸلدٸ, بۇل بىلتىرعى قاڭتار–مامىر ايلارىمەن سالىستىرعاندا 9,2%-عا ارتىق.
سوتقا جولدانعان مۇنداي ٸستەر بويىنشا ەڭ جيٸ جاۋاپقا تارتىلعاندار - ەكٸمدٸكتەر مەن ولاردىڭ قۇرىلىمدىق بٶلٸمشەلەرٸنٸڭ قىزمەتكەرلەرٸ بولدى: 66 ادام (32%-عا كەم). بۇعان قوسا ٸشكٸ ٸستەر ورگاندارىنىڭ 49 قىزمەتكەرٸ, قارجى مينيسترلٸگٸنٸڭ 16 قىزمەتكەرٸ, اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلٸگٸنٸڭ 11 قىزمەتكەرٸ جەنە ٸشكٸ ٸستەر مينيسترلٸگٸنٸڭ قىلمىستىق-اتقارۋ جٷيەسٸ كوميتەتٸنٸڭ 7 قىزمەتكەرٸ دە سوتقا تارتىلعاندار قاتارىندا.
وسى كەزەڭدە سىبايلاس جەمقورلىق قىلمىستارى بويىنشا سوتقا 12 مينيسترلٸكتەن 57 قىزمەتكەردٸڭ ٸسٸ جولدانعان, بىلتىر بۇل كٶرسەتكٸش 54 ادام بولعان.
"ناقتىلاي كەتسەك, بۇل جەردە دەرەكتەرٸ ناقتى كٶرسەتٸلگەن مينيسترلٸكتەر مەن ولاردىڭ قىزمەتكەرلەرٸ تۋرالى سٶز قوزعالىپ وتىر. مىسالى, قر ٸٸم بۇل تٸزٸمگە كٸرمەيدٸ, سەبەبٸ دەرەكتەر بٷكٸل مينيسترلٸك بويىنشا ەمەس, تەك جەكەلەگەن بٶلٸمشەلەر مەن دەپارتامەنتتەر بويىنشا عانا بەرٸلگەن. ال ەلٸمٸزدە بارلىعى 21 مينيسترلٸك جۇمىس ٸستەيتٸنٸن ەسكەرسەك, بۇل مەلٸمەتتەر تولىق بولماۋى دا مٷمكٸن. سونداي-اق سىبايلاس جەمقورلىق دەرەكتەرٸ بويىنشا ٷش ەكٸمنٸڭ (بىلتىر بٸر عانا ەكٸم) جەنە دە بٸر سۋديانىڭ ٸسٸ سوتقا جٸبەرٸلدٸ", - دەپ جازىلعان مەلٸمەتتە.
انىقتالعان قۇقىقبۇزۋشىلىقتاردىڭ ٸشٸندە ەڭ كەڭ تارالعانى - پارا الۋ: بيىلعى جىلدىڭ بەس ايىندا وسىنداي 167 جاعداي تٸركەلگەن. بۇل كٶرسەتكٸش بىلتىرمەن سالىستىرعاندا 27,5%-عا ارتىق.
پارا الۋ دەرەكتەرٸ بويىنشا ەڭ جيٸ ۇستالعاندار: ٸشكٸ ٸستەر ورگاندارىنىڭ قىزمەتكەرلەرٸ — 22 ادام, ەكٸمدٸكتەر مەن ولاردىڭ قۇرىلىمدىق بٶلٸمشەلەرٸنٸڭ قىزمەتكەرلەرٸ — 13 ادام, سونداي-اق, قارجى مينيسترلٸگٸنٸڭ قىزمەتكەرلەرٸ — 9.
ەڭ جيٸ جاسالاتىن سىبايلاس جەمقورلىق قىلمىستارىنىڭ ٸشٸندە ەكٸنشٸ جەنە ٷشٸنشٸ ورىندا — پارا بەرۋ (99 ادام ۇستالعان) جەنە سىبايلاس جەمقورلىق سيپاتىنداعى الاياقتىق (71 ادام).
2024 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا سىبايلاس جەمقورلىقتى قابىلداۋ دەڭگەيٸ بويىنشا جاھاندىق ەلدەر رەيتينگٸسٸندە قازاقستان 40 يندەكسٸمەن 180 ەلدٸڭ ٸشٸندە 88-ٸنشٸ ورىنعا يە بولدى. يندەكس نەعۇرلىم جوعارى بولسا, ەلدٸڭ جەمقورلىققا بەيٸمدٸلٸگٸ سوعۇرلىم تٶمەن, بۇل رەيتينگ 0-دەن (قاتتى جەمقور مەملەكەت) 100-گە (جەمقورلىقتان مەيلٸنشە تازا ەل) دەيٸنگٸ شكالامەن ٶلشەنەدٸ. قازاقستان بۇل كٶرسەتكٸش بويىنشا سولتٷستٸك ماكەدونييا, سۋرينام جەنە ۆەتناممەن بٸر دەڭگەيدە تۇر, بۇل ەلدەردٸڭ دە يندەكسٸ 40-قا تەڭ.
وعان قوسا ساراپشىلاردىڭ دەرەگٸنە سەيكەس قازاقستاندا مەملەكەتتٸك قىزمەتتەردٸ پايدالانۋشىلاردىڭ 17%-ى سوڭعى ون ەكٸ اي ٸشٸندە پارا بەرگەن.
باسقا ەلدەرگە دە نازار اۋدارايىق. رەيتينگتە كٶش باستاپ تۇرعان ەلدەر — دانييا, فينلياندييا جەنە سينگاپۋر, ال اۋتسايدەرلەر قاتارىندا وڭتٷستٸك سۋدان, سومالي جەنە ۆەنەسۋەلا بار. قازاقستانمەن سالىستىرعاندا, دانييا مەن فينلياندييادا پارا بەرگەندەر ٷلەسٸ نەبەرٸ 1% بولادى.
قازاقستان تمد ەلدەرٸ اراسىندا ارمەنييا مەن مولدوۆادان كەيٸن ٷشٸنشٸ ورىنعا جايعاستى, ول ەلدەر 63-ٸنشٸ جەنە 77-ٸنشٸ ورىنداردا تۇر. كٶرسەتكٸشتەرٸ جوعارى بولعانىمەن, بۇل ەلدەردە كٷندەلٸكتٸ ٶمٸردە جەمقورلىق كەڭ تارالعان: ارمەنييادا پايدالانۋشىلاردىڭ 19%-ى, ال مولدوۆادا 22%-ى پارا بەرگەن. بۇل ورايدا ۋكراينا 105-ٸنشٸ ورىنعا, بەلارۋس 114-ٸنشٸ ورىنعا, ٶزبەكستان 121-ٸنشٸ ورىنعا, قىرعىزستان 146-ىنشى ورىنعا ورنالاستى. ەزەربايجان مەن رەسەي 153-ٸنشٸ ورىندى بٶلٸستٸ, تەجٸكستان 164-ٸنشٸ, ال تٷركٸمەنستان 165-ٸنشٸ ورىندى يەلەندٸ.
