مەجٸلٸس دەپۋتاتى ەلنۇر بەيسەمباەۆ ٷكٸمەتتٸڭ قارجى-ەكونوميكالىق جەنە بيۋدجەت ساياساتىن سىنعا الدى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
ونىڭ ايتۋىنشا, بيۋدجەت قاراجاتىنىڭ 92%-ى مٸندەتتٸ شىعىستارعا باعىتتالعان, ال بولاشاققا ارنالعان ينۆەستيتسيياعا تەك 8%-ى عانا قالادى. بۇل جاعداي سەرپٸندٸ دامۋعا مٷمكٸندٸك بەرمەيدٸ دەيدٸ.
“مۇنداي جاعدايدا حالىقتىڭ ٶمٸر سٷرۋ دەڭگەيٸن كٶتەرۋ تۋرالى سٶز ايتۋدىڭ ٶزٸ ارتىق بولادى”, — دەپ اتاپ ٶتتٸ ول.
سونىمەن قاتار ول ۇلتتىق بانكتٸڭ دوللاردىڭ ٶسۋٸن “جاي عانا سان” دەپ اتاعانىن دا قاتاڭ سىنعا الدى.
“جاقىندا بٸرقاتار شەنەۋنٸك دوللار مەن تەڭگە باعامىن “جاي عانا سان” دەپ اتاپ, ونىڭ سالدارىن ەلەمەۋدٸ جٶن كٶردٸ. بٸز بۇل مەسەلەگە تۇرعىنداردىڭ تۇرمىسى تٶمەن بٶلٸگٸ, ياعني جالاقىدان جالاقىعا ٶمٸر سٷرەتٸن ادامداردىڭ سانى ەلدەقايدا كٶپ ەكەنٸن ەسكەرۋٸمٸز كەرەك. ولار ٷشٸن دوللاردىڭ جوعارى باعامى ٷلكەن قيىندىق تۋعىزادى. بۇل رەتتە ٷكٸمەتتٸڭ كٸمنٸڭ مٷددەسٸن قورعايتىنى جٶنٸندە سۇراق تۋىندايدى: قاراپايىم حالىقتىڭ با, ەلدە وليگارحتاردىڭ مٷددەسٸ مە?” – دەدٸ بەيسەمباەۆ.
ەسكە سالايىق, ۇلتتىق بانك تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى ۆيتاليي تۋتۋشكين ۇلتتىق ۆاليۋتا باعامىنا قاتىستى پٸكٸر بٸلدٸرەمٸن دەپ وڭباي سٷرٸنگەن ەدٸ. ونىڭ ايتقان سٶزٸ ٶزگە تٷگٸلٸ ٶز ورتاسىنىڭ جاعاسىن ۇستاتتى.
"جالپى, 500 دەگەن - جاي عانا سان, وعان بايلانىپ قالۋدىڭ تٷككە كەرەگٸ جوق. بٷگٸن – 500, ەرتەڭ – 600 دەگەندەي, اقشا باعامى شەتەل ۆاليۋتاسىنا قاتىستى سۇرانىس پەن ۇسىنىس قانداي بولادى, سوعان قاراي تٷزٸلە بەرەدٸ", - دەدٸ ول تەڭگە باعامىن اقشا ايىرباستاۋشى ورىندار ٶزدەرٸ بەلگٸلەي بەرەتٸنٸن مەڭزەپ سەنات دەلٸزٸندە جۋرناليستەردٸڭ اقش دوللارىنىڭ تاعى قىمباتتاۋ-قىمباتتاماۋىنا قاتىستى قويعان سۇراقتارىنا بەرگەن جاۋابىندا.
"مٸنە, ساعان ۇلتتىق بانك تٶراعاسى ورىنباسارىنىڭ كەسٸبي دەڭگەيٸ, بٸز وسىعان لايىق تا شىعارمىز" دەپ جازدى اشىنا ەكونوميست عالىمجان ايتقازين Telegram ارناسىندا.
"بٸز كٷنٸ كەشە رەتتەۋشٸ ورگان تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى ۆيتاليي تۋتۋشكيننٸڭ سەناتتاعى ەسەبٸنە سىن بٸلدٸرٸپ, ماكروەكونوميكالىق دامۋعا كەدەرگٸ كەلتٸرۋشٸ باستى فاكتورلار تۋرالى جازعان بولاتىنبىز. اۋزىمىزدى جيىپ تا ٷلگەرمەدٸك, مٸنە تاعى دا... بٸزدٸڭ كٶزقاراسىمىزشا, تەڭگە باعامىنا قاتىستى ونىڭ ايتقاندارى ٶتە سەتسٸز شىققان ەرٸ كەسٸبي دەڭگەيگە مٷلدە ساي كەلمەيدٸ. بٸرٸنشٸدەن, ۇلتتىق بانكتٸڭ رەسمي ٶكٸلٸ رەتٸندە تەڭگە باعامىنا قاتىستى ناقتى ماعىنادا بٸلدٸرگەن ونىڭ پٸكٸرٸن اۋىزشا جاسالعان ينتەرۆەنتسييا دەپ باعالاۋعا بولادى. بۇل حالىقتىڭ اقشا باعامىن ايقىنداۋشى قازٸرگٸ رەجيمگە دەگەن سەنٸمٸنە سەلكەۋ تٷسٸرٸپ قانا قويماي, سونىمەن قاتار وسى پروتسەستٸ جٸگٸن جاتقىزىپ, تٸگٸسٸن كەلٸستٸرٸپ جانتالاسا تەر تٶگٸپ جاتقان رەتتەۋشٸ ورگاننىڭ بارلىق ەڭبەگٸن "دەۆالۆاتسييالاي" سالعان سەكٸلدٸ ەسەر قالدىرادى. ەكٸنشٸدەن, تۋتۋشكين مىرزاعا دەگەن اسا قۇرمەتپەن باساي ايتا كەتەيٸن, تەڭگەنٸڭ ايىرباس باعامى سىرتقى فاكتورلارعا عانا ەمەس, سوڭعى جىلدارى بەلەڭ العان ٸشكٸ ۆاليۋتالىق شەكتەۋلەر مەن "جاناما" ينتەرۆەنتسييالار سىندى ودان دا ماڭىزدى فاكتورلارعا تەۋەلدٸ", دەلٸنگەنجازبادا.
ايتا كەتسەك, بٷگٸنگٸ تاڭدا ەلٸمٸزدەگٸ اقشا ايىرباس ورىندارىندا ورتاشا باعامدا 1 اقش دوللارى 500 تەڭگەدەن ساتىلۋدا.
ساراپشى ايبار ولجاي قاراشا ايىندا دوللاردىڭ كٷش الۋىنا تٷرتكٸ باستى فاكتورلاردى اتادى.
قازاقستان قارجىگەرلەرٸ قاۋىمداستىعى قارجى نارىعىنا قاتىسۋشىلار اراسىندا جٷرگٸزگەن ساۋالاناما نەتيجەسٸنە سەيكەس, 2025 جىلى قاراشا ايىندا بٸر اقش دوللارى 507 تەڭگە بولۋى مٷمكٸن.
قر ۇلتتىق بانك تٶراعاسى تيمۋر سٷلەيمەنوۆ تە سوڭعى كەزدەرٸ كٷش العان دوللارعا قاتىستى ٶز پٸكٸرٸن بٸلدٸرگەن بولاتىن.
ەكونوميكالىق ساياسات ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى قايىربەك ارىستانبەكوۆ 1 اقش دوللارىنىڭ ناقتى قۇنى 600 تەڭگە بولۋى تيٸس ەكەنٸن, بٸراق ونى ۇلتتىق بانك تەجەپ ۇستاپ وتىرعانىن ايتادى.