Úkimet depýtattardyń qosymsha qun salyǵy boiynsha tirkeý shegin arttyrý týraly usynysyn qabyldady. Jańa Salyq kodeksiniń jobasynda qosymsha qun salyǵynyń shegi 40 million teńgeni quraidy. Bul týraly búgin Májilistiń jalpy otyrysynda Premer-ministrdiń orynbasary – Ulttyq ekonomika ministri Serik Jumanǵarin málim etti, dep habarlaidy Dalanews.kz.
"QQS 16% bolady. QQS boiynsha shegi - 40 mln teńge mólsherinde belgilendi. 40 mln teńge - bul biz qol jetkizgen kelisimniń "jemisi". Biraq bul turǵyda 160 myń jańa salyq tóleýshini joǵaltamyz, sonymen qatar shamamen 400 mlrd qosymsha túsimnen de aiyrylatynmyzdy basa aitqym keledi. Kásipkerler Úkimet pen Parlament kelisimge kelip, osyndai qurbandyqqa barýǵa daiyn ekenin durys túsinýi kerek", - dedi ol.
Sondai-aq, Jumanǵarin jeke kásipkerlikti tirkeý jáne ashý erejeleri qatańdatylatynyn aitty.
"Qatań talaptar buryn zańnamany buzǵan nemese belsendi emes jeke kásibi barlarǵa qatysty bolady. Olar úshin JK-ny jańadan ashý protsesi kúrdelene túsedi", - deidi ministr.
Orta jáne shaǵyn bizneske arnalǵan arnaýly salyq rejimi endi ońailatylǵan deklaratsiia negizindegi arnaýly salyq rejimi dep atalatyn boldy. Kiris limiti – qazirgidei 600 myń ailyq eseptik kórsetkish bolyp saqtalady. Qyzmetkerler sany boiynsha shekteýler alynyp tastalady.
Mólsherleme - 4% jáne ony máslihattar 50%-ǵa deiin tómendetýi múmkin.
Úkimet rejimdi tek belgili bir qyzmet túrlerine qoldanýdy usyndy jáne basty shart – tek B2C operatsiialary.
"Bul rette V2V operatsiialary arnaýly rejim sheńberinde ǵana júzege asyrylýy múmkin. Eger jalpyǵa birdei belgilengen rejimde jumys isteitin salyq tóleýshi taýardy nemese qyzmetti "arnaýly rejimshiden" satyp alsa, onda onyń mundai shyǵyndardy shegerýge quqyǵy joq. Qyzmet túrleriniń sanyn Úkimet retteitin bolady", - deidi ministr.
Osylaisha, úi janyndaǵy dúkender, shashtarazdar jáne halyqpen jumys isteitin kásipkerler osy sharttarǵa sáikes keledi jáne qosylǵan qun salyǵyn tóleýden bosatylady.
"Olarǵa qorqýdyń qajeti joq. Áleýmettik mańyzy bar azyq - túlik, arheologiia jáne kitap baspalary QQS-tan bosatylady", - dedi vitse-premer.
Al áleýmettik jáne densaýlyq saqtaý salasynda Úkimet QQS-tan bosatylatyn dári-dármekterdiń áleýmettik tizimin aldyn ala anyqtaityn bolady. Tek aqyly meditsinalyq qyzmetterge salyq salynady. Olarǵa belgilenetin QQS mólsherlemesi 10% bolady.
Áleýmettik saladaǵy korporativtik tabys salyǵy kezeń-kezeńimen ósedi: 2026 jyldan bastap 5% jáne 2027 jyldan bastap 10%.
Sondai-aq, banktik operatsiialarǵa da QQS salyna bastaidy.
"Bank operatsiialary boiynsha da qosymsha qun salyǵy alynatyn bolady. Básekelestikti qorǵaý agenttigi Úkimetpen birlesip, baǵanyń ósýine jol bermeý úshin qoldanystaǵy tarifterdiń negizdiligine taldaý júrgizedi", – dep atap ótti Jumanǵarin.
Aýyl sharýashylyǵy taýaryn óndirýshiler úshin kodeks qabyldanǵannan keiin eshteńe ózgermeidi. Olar úshin minýs 70% jeńildik saqtalady.
Óńdeý ónerkásibi úshin korporativti tabys salyǵy mólsherlemesi 20% kúiinde qalady.
Qazaqstanda "bai-baǵlandar salyǵyn" kim tóleidi?
Jańa Salyq kodeksinde taýarlardyń jekelegen sanattaryna joǵary salyq salýdy engizý qarastyrylýda.
"Máselen, jyljymaityn múlik quny 450 mln teńgeden asatyn bolsa, múlik salyǵynyń mólsherlemesin ulǵaitý usynyldy. Sondai-aq quny 75 mln teńgeden asatyn jeńil kólikterge, qymbat teńiz kemeleri men ushý apparattaryna aktsizder engizý josparlanýda. Ádildik úshin qymbat alkogoldik ishimdikter men tabaktarǵa da 10% mólsherinde aktsizder engizý usynylady", - dedi Jumanǵarin Májilistegi plenarlyq otyrysta.
Salyq organy jazalaýǵa emes, jeke kásipkerlikti ashýdan bastap japqanǵa deiingi aralyqta "fiskaldyq" súiemeldeýdi engizýge basa nazar aýdaratyn bolady, dep atap ótti ministr.
Salyq eseptiligi 30%-ǵa qysqarady.
"Salyq bereshegin májbúrlep óndirip alý tásilderi de ózgeredi. Eń bastysy, endi biz salyqtar boiynsha shamaly mólsherdegi buzýshylyqtarǵa bailanysty biznestiń barlyq qyzmetin buǵattamaityn bolamyz", - dedi Serik Jumanǵarin.
Sonymen birge, salyq júiesin transformatsiialaýǵa baǵyttalǵan túzetýlerge kelsek, bul rettegi mańyzdy bastamalardyń biri – jeke tabys salyǵynyń progressivti mólsherlemesin engizý bolyp tabylady.
"Máselen, jyldyq tabysy 8 500 ailyq eseptik kórsetkishten asatyn qyzmetkerler úshin joǵary 15% mólsherlemeni belgileý usynylady. Bul joǵary tabysqa qosymsha salyq salynatyn tetikti qurýǵa múmkindik beredi. Memlekettik baǵaly qaǵazdar boiynsha kiristerge 10% mólsherleme boiynsha korporativtik tabys salyǵy salynatyn bolady. Olar qazir salyqtan bosatylǵan. Sondai-aq, kvazimemlekettik sektor sýbektileri shyǵarǵan baǵaly qaǵazdar boiynsha kiristerge salyq salý usynylady. Bul rette ekonomikanyń naqty sektoryn qoldaý jáne infraqurylymdyq jobalarǵa investitsiialar tartý úshin "Báiterek" Ulttyq basqarýshy holdingi shyǵarǵan baǵaly qaǵazdardan túsetin kiristerdi 2030 jylǵa deiin salyq salýdan bosatý usynylady. Bul ekonomikaǵa jyl saiyn 10 trln teńge qarajat salýǵa múmkindik beredi", - deidi Jumanǵarin.
Ziiandy sýsyndardy tutynýdy azaitý maqsatynda alkogolsiz energetikalyq sýsyndarǵa aktsiz engizý usynylady.
Biznesti bólshekteýmen kúresti kúsheitý úshin zańdy tulǵalardy tirkeýge qatysty ózgerister usynylady.
"Quryltaishylary nemese basshylary buryn aýyr salyqtyq buzýshylyqtar úshin jaýapqa tartylǵan kompaniialar jańa zańdy tulǵany tirkei almaidy. Salyqtyq ákimshilendirýdiń sapasyn jaqsartý úshin, salyq organdary adal bizneske tiispeýi úshin, eger kásiporynnyń salyq júktemesi sala men aimaq boiynsha ortasha deńgeiden tómen bolsa ǵana keshendi salyqtyq tekserýler taǵaiyndaý usynylady. Bul salyq organdaryna óz kúshterin eń táýekeldi jaǵdailarǵa baǵyttaýǵa jáne negizsiz tekserýlerden aýlaq bolýǵa kómektesedi. Osylaisha, usynylǵan salyq reformasy óz kiristerin jasyratyn adal emes salyq tóleýshilerge, sondai-aq salyq salýdyń ádilettiligin arttyrýǵa baǵyttalǵan. Bailar kóbirek tóleýi tiis", - deidi ministr.
Jańa Salyq kodeksi el ekonomikasyna ne beredi?
Májilistegi óz baiandamasynda Jumanǵarin mundai ózgerister engizilgen jańa Salyq kodeksi qoldanysqa engizilgen soń onyń nátije aiqyn seziletinin basa aitady.
"Jylyna qosymsha 4-5 trln teńge salyq túsimderi. Ulttyq qorǵa táýeldiliktiń tómendeýi. Biýdjet ózin-ózi qamtamasyz etedi. Iá, ózgerister infliatsiiaǵa áser etýi múmkin, biraq bul áser ýaqytsha qubylys jáne bir jyl ishinde kútiledi. Bizdiń esepteýlerimiz boiynsha qosymsha infliatsiia 2,5-3%-dy quraidy. Bizdiń birlesken jumysymyz eldiń damýy úshin qarjylyq negizdi qamtamasyz etetin jáne halyqtyń kásipkerlik belsendiligin yntalandyratyn jańa ádil salyq júiesin qurýǵa múmkindik beretinine senimdimin", dep sózin qorytyndylady Májiliste vitse-premer.
Osylaisha Úkimet keri sheginis jasap, otandyq óndiriske qoldaý bildirdi.
Aita ketsek, buǵan deiin Úkimet QQS mólsherin 20%-ǵa arttyryp, al osy salyq túrine bailanysty tirkeýdiń shekti kólemin 15 mln teńgege deiin tómendetýdi usynǵan bolatyn. Sonda QQS mólsheri qazirgi 12%-dan 20%-ǵa emes 16%-ǵa ósirilip, al QQS-qa bailanysty shekti kólem (qazirgisi - 20 000 AEK, iaǵni 78 mln 640 myń teńge) 15 mln emes, 40 mln teńgege deiin tómendetilýi múmkin.
