Freedom Inside '26

"Qazaqtyń sózi kóp". Kinoprokatshylar filmdi qazaqsha sóiletýge qarsy shyqty

"Qazaqtyń sózi kóp". Kinoprokatshylar filmdi qazaqsha sóiletýge qarsy shyqty
Sheteldik filmder tutas memlekettik tilge tárjimalansyn degen depýtattardyń bastamasy olardy, tipti, shoshyndyryp otyr. Óitkeni ondai kinonyń qalada kórermeni joq eken. Qazaq tildi qaýym, kóbine, aýyldarda dep syltaýratqandar qarapaiym aýdarmany da «qazaqtyń sózi kóp» dep aýyrsynýda.   

Bul týraly KTK habarlap otyr.

Nurtai Sabilianov, Májilis depýtaty:

-Qalai aýdarady, qalai isteidi ol ózderine bailanysty bolý kerek dep oilaimyn! Qarjyny tabý kerek! Óitkeni bizde memlekettik tili-qazaq tili! Ol mindetti túrde aýdarylýy kerek! Dýbliaj jasaýdy  sol 2012-shi jyldan bastap engizgen kezde, kóbi  qarsy bolatyn osyǵan. 

Qazir de qarsy! Nurtai Sábilianovtyń sózderi til janashyrlaryna jaqqanymen, kinoprokatshylarǵa jaqpai qaldy. Óitkeni, syrttan keletin filmderdi qazaqsha sóiletý qalada tiimsiz eken. Al kinoteatr ishi tolmaǵan soń, olardy tárjimalaýdyń da qajeti joq deidi.

Vadim Golenko, kinoprokatshy:

-Bul alǵa dep urandata beretin patriottardyń álegi. Qazaqsha qajet degenimen, onyń qiyndyqtaryn aityp taýysý múmkin emes. Bir kinony dýbliajdaý úshin milliondaǵan qarjy jumsalady,daýys sonaý Londonda jazylady. Al ondai kinolardyń kórermeni joq. Sondyqtan, bul baryp turǵan shyǵyn.

Kinoprokatshylar Gollivýd filmderine qazaqsha sýbtitrdi de jolatqysy joq. Aitýlarynsha, aǵylshyn tilinen aýdarǵanda qazaqtyń sózi kóbeiip ketetin kórinedi. Ári ony dybystaityn akterler de tym kóp aqy suraidy eken. Osylai dep san syltaýdy alǵa tartqandar túptep kelgende tárjimalaý úshin memleketten teńge surap otyr. Bul qazaq tiline aýdarylǵan ilýde bir film ǵana. Onyń ózinde «Malefisenta» ertegisi memlekettik esebinen tárjimalanǵan. Mundai týyndylar kinosynshylarǵa da unap otyr. Biraq, qazaq kinosyna da qoldaý bolsa eken deidi.

Gúlnar Ábikeeva, kinotanýshy:

-Osyndai qulshynyspen depýtattar qazaq kinosyn qoldasa ǵoi. Otandyq kartinalardy prokatqa kóbirek shyǵaryp, olardy qarjylandyryp, sonda qazaq tildi  kartinalar órkender edi. Memlekettik tildiń de mereii ústem bolar edi.

Tanymal kinosynshynyń aitýynsha elimizde jylda qazaq tilinde 20 shaqty kino túsiriledi eken. Biraq birde-bireýi qoldaý tappai, sol kúii kinoprokatqa shyqpai qalady. Al máselen, Frantsiiada kerisinshe. Frantsýz tilindegilerinen basqasy múlde kórsetilmeidi.

Rashid Nuǵmanov, rejissior:

-Frantsiiada eger film frantsýz tilinde bolmasa, onda ol múldem kórsetilmeidi. Sondyqtan, kinony kórsetkisi kelgender ony únemi sýbtitrge aýdaryp otyrady.

Shetel týyndylaryn qazaqshalaý týraly Zań osydan tórt jyl buryn da qabyldanǵan. Biraq, ol kezde eshkim de pysqyryp qaramady. Alaida bul joly depýtattar kinoprokatqa shyndap kiriskeli otyr.

Bekbolat Tileýhan, Májilis depýtaty:

- Joq ,ony sýbtitrǵa beresiz, biraq kúndizgi ýaqytqa qoiyp qoiady. Ony bylaisha aitqanda it julymyn shyǵaraiyn dep otyr ǵoi.
Qazaqstanda jylyna 260 kino kórsetilse, sonyń tek on shaqtysy qazaq tilinde eken. Biraq, zańǵa ózgertýler ádettedigei orta jolda qalmasa, bul jaǵdai túbegeili ózgereiin dep tur.