5 qańtar – Qaıym Muqamedhanulynyń týǵanyna 110 jyl (1916–2004). Qazaq ádebıettanýyndaǵy abaıtaný ǵylymynyń negizin qalaǵan kórnekti ǵalym, zertteýshi, jazýshy ári dramatýrg. Ol Abaı shyǵarmashylyǵyn ǵylymı aınalymǵa túsirip, aqyn shákirtteriniń murasyn túgendep, qazaq rýhanıatynyń tutas bir salasyn jańa deńgeıge kóterdi. Elimizdiń táýelsizdik dáýirinde mádenı murany saqtaýǵa baǵyttalǵan tabandy eńbegimen de erekshe tanyldy.

7 qańtar – Talǵat Musabaevtyń týǵanyna 75 jyl (1951–2025). Halyqaralyq ǵarysh keńistigine úsh ret ushyp, júzdegen táýlik orbıtada bolǵan Qazaqstannyń tuńǵysh kásibı ǵaryshkerleriniń biri. Halyq qaharmany atanǵan ol ǵylym, ınjenerıa jáne ǵarysh tehnologıalaryn damytýǵa zor úles qosyp, táýelsiz Qazaqstandy ǵarysh derjavalary qataryna jetelegen aıtýly tulǵa.

9 aqpan – Muqaǵalı Maqataevtyń týǵanyna 95 jyl (1931–1976). Qazaq poezıasynyń eń bıik shyńdarynyń biri sanalatyn lırık aqyn, erekshe poetıkalyq oılaýymen mıllıondaǵan oqyrmannyń júregin jaýlaǵan tulǵa. Onyń muńy men súıinishi, ómir men mahabbat týraly tereń tolǵanystary ulttyq ádebıetti jańa beleske kóterip, qazaq sóz óneriniń kórkemdik shegin keńeıtti.

10 aqpan – Keńes Dúısekeevtiń týǵanyna 80 jyl (1946–2020). Saz áleminde ózindik qoltańbasyn qaldyrǵan talantty kompozıtor, ánderi arqyly qazaq estradasyn jańǵyrtyp, kóptegen óner juldyzdarynyń shyǵarmashylyǵyna jol ashqan qaıratker. Onyń áýenderi ulttyq sezim men zamanaýı mýzykalyq izdenisti sheber úılestirip, keń aýdıtorıaǵa súıikti óner týyndylaryna aınaldy.

25 aqpan – Káýken Kenjetaevtyń týǵanyna 110 jyl (1916–2008). Ánshi, akter, rejıser retinde qazaq teatr jáne kıno óneriniń damýyna ólsheýsiz úles qosqan óner sańlaǵy. Onyń sahnadaǵy tabıǵı bolmysy, dramalyq jáne mýzykalyq rólderdi birdeı meńgergen sheberligi ult mádenıetinde aıryqsha oryn alady. 

25 aqpan – Merýert Ótekeshova 75 jasta (1951).  Qazaq kınosy men teatrynda aıshyqty obrazdar somdap, halyqtyń ystyq yqylasyna bólengen talantty aktrısa. Qazaqtyń Qyz Jibegi. Kásibı sheberligi, tabıǵı qýaty jáne sahnalyq mádenıetimen birneshe býyn kórermenge umytylmas áser qaldyrǵan tulǵa. 

28 aqpan – Jambyl Jabaevtyń týǵanyna 180 jyl (1846–1945). Qazaq poezıasynyń dástúrli arnasyn keńeıtip, ony jańa tarıhı keńistikke alyp shyqqan uly tulǵa. Aqyn, aıtysker, abyz jyraý ári jaýynger jyrshy. Ol zamannyń tynysyn, halyqtyń muratyn, qoǵamnyń kúrdeli kezeńderin poetıkalyq qýatpen bederledi. Uly jyraý óz ustazy Súıinbaı Aronulynyń dástúrin jalǵap, ony jańa bıikke kóterdi. Al soǵys jyldarynda onyń jalyndy jyrlary maıdandaǵy jaýyngerlerge rýh berip, eldi jigerlendirgen úmittiń, tózimniń, birliktiń únine aınaldy.

5 naýryz – Álıhan Bókeıhannyń týǵanyna 160 jyl (1866–1937). Ult-azattyq qozǵalystyń kóshbasshysy, Alash Orda úkimetiniń jetekshisi, ensıklopedıst ǵalym ári pýblısıs. Ol qazaq qoǵamyn jańǵyrtý, ulttyq memlekettilik ıdeıasyn qalyptastyrý jolynda kúresip, saıası, ǵylymı, ekonomıkalyq oı-óristiń damýyna ólsheýsiz úles qosty. Álıhannyń murasy – táýelsizdik ıdeıasynyń máńgilik tuǵyry.

7 naýryz – Satybaldy Narymbetovtiń týǵanyna 80 jyl (1946–2021). Qazaq kıno óneriniń kórnekti tulǵasy, rejıser, kınodramatýrg ári jazýshy. Onyń «Mustafa Shoqaı», «Kózimniń qarasy» sekildi fılmderi ulttyq tarıh pen adam tabıǵatyn tereń tolǵaýmen erekshelenedi. Narymbetov shyǵarmashylyǵy – qazaq kınosynyń kórkem deńgeıin kótergen qundy mektep.

8 naýryz – Manarbek Erjanovtyń týǵanyna 125 jyl (1901–1966). Qazaq án óneriniń shoqtyǵy bıik maıtalmany, akter, kompozıtor, kúıshi, halyq ártisi. Onyń qońyr daýsy men sahnalyq sheberligi ult mýzykasyna jańa tynys syılap, halyq murasyn keńinen tanytty. Manarbektiń oryndaýshylyq mádenıeti búginde qazaq óneriniń altyn qoryna engen.

13 naýryz – Qaırat Rysqulbekovtiń týǵanyna 60 jyl (1966–1988). 1986 jylǵy Jeltoqsan kóterilisiniń sımvolyna aınalǵan erjúrek jas, erkindik pen ádildik jolynda kúresken qaısar tulǵa. Onyń qysqa ǵumyrynda kórsetken batyldyǵy men azamattyq erligi qazaq jastarynyń táýelsizdikke degen jigerin oıatqan tarıhı oqıǵa retinde este qaldy.

22 naýryz – Mákilqoja Qulanbaevtyń týǵanyna 100 jyl (1926–1993). Kıno jáne teatr óneriniń sarabdal akteri, Qazaq KSR-niń eńbek sińirgen ártisi. Onyń beıneleri ulttyq sahna óneriniń damýyna aıryqsha serpin berip, akterlik mekteptiń qalyptasýyna úles qosty. Tabıǵı talant pen kásibı shyńdalýdyń úılesimi Qulanbaevty qazaq mádenıetiniń kórnekti ókiline aınaldyrdy.

25 naýryz – Qarshyǵa Ahmedıarovtyń týǵanyna 80 jyl (1946–2010). Kúıshilik mekteptiń kórnekti ókili, dombyrashy, Qazaqstannyń halyq ártisi. Onyń oryndaýshylyq sheberligi, kúrdeli kúılerdi jańa qyrynan damytýy jáne shákirt tárbıeleýdegi eńbegi qazaq mýzykasynyń ósip-órkendeýine úlken úles qosty. 

7 sáýir – Qajymuqan Muńaıtpasulynyń týǵanyna 155 jyl (1871–1948). Qazaqtan shyqqan tuńǵysh kásipqoı balýan, álem arenalaryn baǵyndyrǵan dara sport sheberi. Ol birneshe eldiń chempıony atanyp, ulttyq kúsh ónerin halyqaralyq deńgeıde tanytqan. Qajymuqannyń erligi men qaısar minezi halyqtyq batyrlyq uǵymynyń sımvolyna aınalyp, onyń aty qazaq rýhynyń myzǵymas belgisi retinde este qaldy.

15 sáýir – Shómishbaı Sarıevtiń týǵanyna 80 jyl (1946–2021). Tereń lırıkasymen, názik muń men syrǵa toly jyrlarymen erekshelenetin aqyn, eńbek sińirgen qaıratker. Ol shyǵarmashylyq jolynda qazaq óleńine jańa boıaý, jańa tynys ákelip, sóz ónerin bıiktetken tulǵa. Fılosofıalyq oı men jan jylýyn toǵystyrǵan jyrlary oqyrman júreginen erekshe oryn aldy.

24 sáýir – Qabdesh Jumadilovtiń týǵanyna 90 jyl (1936–2021). Qazaq ádebıetiniń klassıgi, tarıhı romandardyń sheberi, halyq jazýshysy. Onyń shyǵarmalary ult taǵdyry, eldik bolmys, shekaranyń arǵy-bergi betinde ómir súrgen qazaqtardyń tarıhy men muńyn tereńnen tolǵaıdy. Qalamgerdiń ádebı murasy – qazaq prozasynyń eń bıik jetistikteriniń biri.

25 sáýir – Kúlásh Ahmetovanyń týǵanyna 80 jyl (1946–2025). Patrıottyq rýh pen názik lırızmdi ushtastyrǵan aqyn, Memlekettik syılyqtyń laýreaty. Ol qazaq poezıasyna ózindik ún men jiger ákelip, ulttyq minezdi aıqyn kórsetetin jyrlarymen tanyldy. Aqynnyń shyǵarmashylyǵy birneshe býyn oqyrmanǵa shabyt syılap keledi.

29 sáýir – Ahmet Jubanovtyń týǵanyna 120 jyl (1906–1968). Ulttyq mýzyka óneriniń irgesin qalaýshylardyń biri, kórnekti ǵalym, kompozıtor jáne dırıjer. Ol qazaq mýzykasyn ǵylymı júıege túsirip, Abaı atyndaǵy opera jáne balet teatrynyń, Qurmanǵazy atyndaǵy halyq aspaptary orkestriniń damýyna úlken úles qosty. 

5 mamyr – Fatıma Balǵaevanyń týǵanyna 100 jyl (1926–2005). Qazaqtyń qobyz ónerin kásibı deńgeıge kóterip, oryndaýshylyq mektebin qalyptastyrǵan kórnekti qobyzshy, halyq ártisi. Ustazdyq jolynda kóptegen talantty shákirt tárbıelep, ulttyq mýzykanyń damýyna eleýli yqpal etti. Onyń óneri – qobyzdyń syrly úni men dástúrin jańǵyrtqan altyn arqaý.

6 mamyr – İlıa Jaqanov 90 jasta (1936). Jazýshy, kompozıtor, óner zertteýshisi, qazaq mýzykasynyń tarıhyn zerdelegen iri tulǵa. Onyń zertteýleri men ánshilik murasy ulttyq ónerdiń bıikteýine jol ashty. «Eki juldyz», «Ásel», «Jaılaýkól keshteri» sekildi týyndylary halyq júreginen myqtap oryn alǵan.

6 mamyr – Jaqsylyq Úshkempirovtiń týǵanyna 75 jyl (1951–2020). Grek-rım kúresinen olımpıada chempıony, qazaq sportyn álemge tanytqan dańqty palýan. Onyń eńbekqorlyǵy, tabandylyǵy men jeńiske degen jigeri jas sportshylarǵa úlgi bolyp keledi. Úshkempirov – sport tarıhynda esimi altyn árippen jazylǵan qaısar tulǵa.

18 mamyr – Oljas Súleımenov 90 jasta (1936). Aqyn, qoǵam qaıratkeri, túrkitanýshy, halyqaralyq deńgeıde tanylǵan oıshyl. «Az ı Ia» eńbegi men poezıalyq týyndylary arqyly ol ulttyq tarıh pen mádenıetti jańasha túsinýge jol ashty. Qoǵamdyq belsendiligi men rýhanı kóshbasshylyǵy ony qazaq zıalylarynyń aldyńǵy qatarly ókilderiniń qataryna qosty.

4 shilde – Ermek Serkebaevtyń týǵanyna 100 jyl (1926–2013). Qazaq opera óneriniń álemdik deńgeıde tanylǵan juldyzy, KSRO jáne Qazaqstannyń halyq ártisi. Onyń barqyt daýysy, minsiz vokaldyq tehnıkasy men sahnalyq mádenıeti qazaq mýzykasyn jańa bıikke kóterdi. Serkebaevtyń óneri – ulttyq opera mektebiniń qalyptasýyna jol ashqan, ult mádenıetinde óshpes iz qaldyrǵan dara mura.

17 shilde – Latıf Hamıdıdiń týǵanyna 120 jyl (1906–1983). Qazaq mýzykasynyń damýyna ólsheýsiz úles qosqan kompozıtor, pedagog, halyq ártisi. «Meniń Qazaqstanym» ánuranynyń avtorlarynyń biri retinde ol ulttyq rýhty asqaqtatyp, mýzykalyq muramyzdyń altyn qoryn jasaqtady. Hamıdıdiń shyǵarmashylyǵy men ustazdyq eńbegi birneshe býyn mýzykanttyń qalyptasýyna yqpal etti.

27 shilde – Toqtar Áýbákirov 80 jasta (1946). Qazaqtyń tuńǵysh ǵaryshkeri, Qazaqstannyń Halyq Qaharmany. Ol óz erligimen, qaısar minezimen jáne kásibı biliktiligimen táýelsiz Qazaqstandy ǵaryshtyq derjava retinde tanytyp, ulttyq ǵylym men avıasıa salasynyń damýyna zor serpin berdi. 

1 tamyz – Sahı Romanovtyń týǵanyna 100 jyl (1926–2002). Qazaqstan beıneleý óneriniń kórnekti ókili, halyq sýretshisi, kıno sýretshisi jáne grafık. Onyń qoltańbasy ulttyq keskindemege jańa lep ákelip, kóptegen fılmderdiń kórkemdik stılin qalyptastyrdy. Romanovtyń shyǵarmashylyq murasy – qazaq óner tarıhyndaǵy kásibı sheberliktiń bıik úlgisi.

28 tamyz – Ózbekáli Jánibekovtiń týǵanyna 95 jyl (1931–1998). Memleket jáne qoǵam qaıratkeri, ǵalym, etnograf, ulttyq mádenı murany qaıta jańǵyrtý isiniń kóshbasshysy. Ol tarıhı jádigerlerdi saqtap, kıeleý, ulttyq salt-dástúrdi jandandyrý baǵytynda úlken eńbek atqardy. Jánibekovtiń qyzmeti qazaq rýhanıaty men mádenıetiniń jańarý dáýiriniń negizin qalaǵan erekshe fenomen sanalady.

2 qazan – Abdolla Qarsaqbaevtyń týǵanyna 100 jyl (1926–1983). Qazaq kınosynyń altyn qoryn qalyptastyrǵan kórnekti rejıser, «Meniń atym – Qoja» sekildi ult mádenıetiniń asyl murasyna aınalǵan fılmderdiń avtory. Onyń shyǵarmalary qazaq balasynyń rýhanı álemin, adamdyq qasıetterin tereń ashyp, ulttyq kınematografıanyń kórkemdik deńgeıin aıqyndady. 

15 qazan – Saıyn Muratbekovtiń týǵanyna 90 jyl (1936–2007). Halyqqa jaqyn lırıkalyq prozasymen tanylǵan jazýshy, aýdarmashy, eńbek sińirgen qaıratker. Onyń adam janynyń tereń qatparlaryn asha biletin áńgimeleri men hıkaıattary qazaq ádebıetine erekshe náziktik pen kórkemdik serpin ákeldi. Shynaıylyqqa toly keıipkerleri arqyly ol qazaq prozasynyń ulttyq bolmysyn aıshyqtap, ádebıettiń súıikti klassıgine aınaldy.

2 qarasha – Ybyraı Altynsarınnyń týǵanyna 185 jyl (1841–1889). Qazaq dalasyndaǵy alǵashqy mektepterdiń negizin qalaǵan aǵartýshy, pedagog, jazýshy, etnograf ári fólklortanýshy. Ol bilimdi halyqtyń bolashaqqa aparar basty kúsh dep tanyp, jańa oqý júıesin engizdi, oqýlyqtar jazyp, balalar ádebıetiniń irgesin qalady. Altynsarınniń aǵartýshylyq murasy – ultty órkenıetke jetelegen jaryq jol.

7 qarasha – Jaqyp Aqbaevtyń týǵanyna 150 jyl (1876–1934). Qoǵam qaıratkeri, zańger, Alash qozǵalysynyń belsendi músheleriniń biri. Ol qazaq halqynyń quqyqtyq sanasyn damytýǵa, otarlyq qysym jaǵdaıynda ádildik pen bostandyq ıdeıasyn qorǵaýǵa kúsh saldy. Aqbaevtyń kúreskerlik joly – ulttyq quqyqtyq oıdyń qalyptasýyndaǵy tarıhı kezeń.

16 qarasha – Manash Qozybaevtyń týǵanyna 95 jyl (1931–2002). Belgili tarıhshy, profesor, akademık, Qazaqstandaǵy ǵylymı tarıhnamanyń jańa baǵyttaryn qalyptastyrǵan kórnekti ǵalym. Ol HH ǵasyrdaǵy qazaq tarıhyn tereń zerttep, ulttyq sananyń jańǵyrýyna yqpal etken eńbekterimen tanyldy. 

19 jeltoqsan – Ábýbákir Ahmetjanulynyń týǵanyna 170 jyl (1855/56–1932). Qazaq fólklortaný ǵylymynyń bastaýynda turǵan kórnekti fólklorshy, etnograf. Ol el ishindegi jumbaq, jańyltpash, maqal-mátel, jyr úlgilerin júıelep jınap, halyq shyǵarmashylyǵyn ǵylymı aınalymǵa engizdi. Qazaq etnografıasynyń negizin qalaǵan tulǵalardyń biri retinde onyń eńbegi ulttyń rýhanı jady men mádenı bolmysyn saqtaýda erekshe mańyzǵa ıe.

25 jeltoqsan – Ábiken Bekturovtyń týǵanyna 125 jyl (1901–1985). Tehnıka ǵylymdarynyń doktory, profesor, QR UǴA akademıgi, Qazaqstandaǵy hımıa ǵylymynyń damýyna jol ashqan kórnekti ǵalym. Ol elimizdegi hımıalyq zertteýlerdiń ǵylymı negizin qalyptastyryp, óndiristik tehnologıalardy jetildirý baǵytynda irgeli eńbekter jazdy.

AIY MEN KÚNİ BELGİSİZ TARIHI OQIǴALAR

Ámir Temirdiń (Aqsaq Temir) týǵanyna 690 jyl (1336–1405). Orta Azıanyń asa qýatty memleket qaıratkeri, dańqty qolbasshy, álemdik tarıhta tereń iz qaldyrǵan tulǵa. Onyń qurǵan ımperıasy áskerı strategıa, memlekettik basqarý, sáýlet óneri men mádenıet salasynda iri serpilis jasap, aımaqtyq órkenıetterdiń damýyna aıryqsha yqpal etti. 

Batyr Qabanbaı Qojaqululynyń týǵanyna 335 jyl (1691/92–1769/70). Qazaqtyń azattyq jolyndaǵy kúresiniń uly qolbasshysy, «Daraboz» atanǵan halyq batyry. Ol jońǵar shapqynshylyǵyna qarsy shaıqastarda eldiń birligi men jerdiń tutastyǵyn qorǵaǵan iri tulǵa retinde tarıhta qaldy. Qabanbaı batyrdyń erlik joly – ulttyq rýhty kótergen qaısarlyqtyń sımvoly.

Abylaı hannyń týǵanyna 315 jyl (1711–1781). Úsh júzdiń basyn qosqan kemeńger han, qazaq memlekettiliginiń qalyptasýynda sheshýshi ról atqarǵan uly qaıratker. Onyń saıası kóregendigi men el bıleýdegi dıplomatıalyq sheberligi qazaq halqyn eń aýyr kezeńderde saqtap qalýǵa múmkindik berdi. Abylaı dáýiri – birlik pen memlekettilikti nyǵaıtqan tarıhı beles.

Batyr Sartaı Baıjanulynyń týǵanyna 315 jyl (1711–1785). Jońǵar shapqynshylyǵy kezinde elin qorǵaǵan erjúrek qolbasshylardyń biri. Erligimen, uıymdastyrýshylyq qabiletimen tanylǵan Sartaı batyrdyń ult tarıhyndaǵy orny – eldik pen erliktiń úlgisi. Onyń esimi halyq jadynda táýelsizdik jolyndaǵy batyrlardyń biri retinde saqtalǵan.

Isataı Taımanulynyń týǵanyna 235 jyl (1791–1838). Batyr, qolbasshy, Qazaqstandaǵy iri ult-azattyq kóterilisiniń jetekshisi. Halyqtyń quqyǵyn qorǵap, ádildik pen bostandyq úshin kúresken Isataıdyń erligi qazaqtyń azattyq tarıhynda aıryqsha oryn alady. Onyń kúreskerlik rýhy ulttyq sanada máńgilikke qalǵan.

Dına Nurpeıisovanyń týǵanyna 165 jyl (1861–1955). Qazaqtyń dástúrli kúı ónerin HH ǵasyrǵa jetkizgen uly kúıshi, dombyrashy, halyq ártisi. Qurmanǵazy shákirti Dınanyń oryndaýshylyq sheberligi men shyǵarmashylyǵy ulttyq mýzykanyń bıikteýine zor úles qosty. 

Abdolla Asylbekovtiń týǵanyna 130 jyl (1896–1937). Alǵashqy qazaq pýblısıseriniń biri, aqyn, qoǵam qaıratkeri. Qazaq baspasózi men oı-sanasynyń qalyptasýynda erekshe ról atqarǵan Asylbekovtiń pýblısısıkasy ulttyq rýh pen aǵartýshylyq ıdeıalaryn jalǵady. Qýǵyn-súrginniń qurbanyna aınalǵanymen, onyń eńbekteri qazaq jýrnalısıkasynyń irgetasyn qalaǵan mura retinde baǵalanady.

Baýbek Bulqyshevtiń týǵanyna 110 jyl (1916–1944). Uly Otan soǵysy jyldarynda jarq etip kórinip, «Ómir men ólim týraly» pýblısısıkasymen tanylǵan jazýshy. Onyń órshil rýhy, otanshyldyqqa toly oılary men jalyndy maqalalary jaýyngerlik pýblısısıkanyń sımvolyna aınaldy. Qysqa ǵumyrynda qaldyrǵan murasy – jas urpaqqa jiger beretin rýhanı sabaq.

ATAÝLY DATALAR

29 tamyz – Semeı ıadrolyq synaq polıgonynyń jabylǵanyna 35 jyl (1991). Qazaqstan ıadrolyq qarýsyzdaný jolynda batyl qadam jasap, álemdik qaýipsizdikke úles qosqan tarıhı sheshim. Polıgonnyń jabylýy qazaq halqynyń uzaq jyldar boıǵy qasiretine núkte qoıyp, jahandyq beıbitshilikke baǵyttalǵan jańa kezeńniń bastalýy boldy.

10 jeltoqsan – Qazaq KSR ataýynyń Qazaqstan Respýblıkasy bolyp ózgertilgenine 35 jyl (1991). Bul sheshim eldiń saıası egemendigi men ulttyq memlekettiliginiń jańasha qalyptasýyn aıqyndaǵan mańyzdy kezeń edi. Memleket ataýynyń ózgerýi – táýelsizdikke bet alǵan jańa tarıhı dáýirdiń sımvoly boldy.

16 jeltoqsan – 1986 jylǵy Jeltoqsan oqıǵasyna 40 jyl. Qazaq jastarynyń ádildik pen ult namysyn qorǵaý jolyndaǵy kóterilisi el tarıhynda azattyqqa bastar rýhty oıatqan oqıǵa retinde este qaldy. Jeltoqsan – táýelsizdikke jetkizgen qaısarlyqtyń, ulttyq jigerdiń kórinisi.

16 jeltoqsan – Qazaqstan Respýblıkasynyń jarıalanǵanyna 35 jyl (1991). Qazaqstan táýelsiz memleket retinde tarıh sahnasyna shyqqan kún. Bul – eldiń saıası erkindikke qol jetkizip, halyqaralyq qaýymdastyqqa derbes memleket retinde moıyndalǵan tarıhı belesi.

Isataı–Mahambet kóterilisine 190 jyl (1836–1838). Jáńgir hannyń saıasaty men Reseı ımperıasynyń otarlyq qysymyna qarsy baǵyttalǵan halyq-azattyq qozǵalys. Isataı Taımanuly men Mahambet Ótemisuly bastaǵan bul kóterilis ulttyq erkindikke degen umtylystyń sımvolyna aınalyp, qazaq halqynyń azattyq rýhyn tanytqan tarıhı kezeń boldy.

Janqoja Nurmuhameduly bastaǵan ult-azattyq kóteriliske 170 jyl (1856). Syr boıyn otarlaýǵa qarsy baǵyttalǵan bul qozǵalys qazaq halqynyń erkindik súıgish minezin, jer men eldi qorǵaý jolyndaǵy qaısarlyǵyn kórsetti. Janqoja batyrdyń basshylyǵymen ótken kóterilis otarlyq ezgige qarsylyqtyń iri tarıhı kezeńderiniń biri sanalady.