عىلىمي زەرتتەۋ جۇمىسى بارىسىندا ٸزدەنۋشٸ-عالىمدار ايماقتاعى توپىراقتىڭ مينيمالدى قاباتىن ٶڭدەپ, راپس داقىلىن ٶسٸرەتٸن القاپتارداعى توپىراقتىڭ قۇرامىن بايىتۋ جەنە توپىراق قۇنارلىلىعىن ارتتىرۋ باعىتتا جۇمىس ٸستەگەن. مامانداردىڭ ايتۋىنشا, زەرتتەۋ ەدٸستەرٸ تاناپتىق تەجٸريبە جەنە ەكسپەريمەنتالدى زەرتتەۋلەر مەن باقىلاۋ تەسٸلدەرٸ كلاسسيكالىق تەسٸلدەرگە سٷيەنٸپ جٷرٸگٸزٸلگەن.
وسىلايشا قازۇاۋ عالىمدارى قىسقا ۋاقىت ارالىعىندا ەلٸمٸزدٸڭ وڭتسٷتٸك شىعىس ايماعىنداعى تاۋ بٶكتەرلەرٸندە اۋىسپالى ەگٸس, ياعني, قىسقا مەرزٸم ارالىعىندا راپستان تيٸمدٸ ٶنٸم الۋدىڭ تىڭ جولىن دايىندادى. زەرتتەۋ بارىسىندا راتسيونالدى رەسۋرسٷنەمدەۋ تەحنولوگيياسى بويىنشا ٸزدەنۋشٸ-عالىمدار راپس ەگەتٸن القاپتارداعى توپىراق قاباتىن مينيمالدى ٶڭدەۋدٸڭ مٶلشەرٸن جەنە راپستى سەبۋ مەرزٸمٸنٸڭ دەل انىقتاعانىن ايتا كەتۋٸمٸز كەرەك.
بۇل باعىتتا جۇمىستاردى مەنٸ مەن مازمۇنى كٶپشٸلٸككە تٷسٸنٸكتٸ بولۋى ٷشٸن قاراپايىم تٸلمەن ايتساق, عالىمدار Mini-till تەحنولوگيياسىنا سٷيەنٸپ, توپىراقتىڭ جىرتىلاتىن كٷلگٸن قاباتىنىڭ قۇنارلىلىعىن ساقتاي وتىرىپ, توپىراق تىعىزدىعىن 1,21-1,23 گ/سم3 دەڭگەيٸندە ساقتاۋدى ۇسىنادى. بۇل دەستٷرلٸ تەحنولوگيياعا قاراعاندا توپىراق قاباتىن مينيمالدى دەڭگەيدە ٶڭدەپ, توپىراق رەسۋرسىنىڭ پوتەنتسيالدى, قۇنارلى قاباتىن جوعارلاتۋعا كەڭٸنەن جول اشاتىنىن ٸزدەنۋشٸلەر عىلىمي تۇرعىدان دەلەلدەدٸ.
سول سيياقتى رەسۋرسٷنەمدەۋ تەحنولوگيياسى اۋىسپالى ەگٸستٸڭ بيولوگييالىق فۋنكتسيياسى مەن فيتوسانيتارلىق جاعدايىنىڭ كٷرت ٶسۋٸنە ىقپال ەتكەنٸن ايتۋعا تيٸسپٸز. ەدەتتە توپىراقتى 16-18 سم تەرەڭدٸككە ٶڭدەگەندە رەسۋرسٷنەمدەۋ تەحنولوگيياسى بويىنشا ارامشٶپتەرمەن كٷرەستٸڭ تيٸمدٸلٸگٸ جٷگەرٸدەن كەيٸن 57,8%-دى, كٷزدٸك بيدايدان سوڭ 57,8%-دى قۇرايتىن-دى. ال توپىراقتى 12-14 سم تەرەڭدٸككە سىدىرا جارتقاندا ارامشٶپپەن كٷرەستٸڭ تيٸمدٸلٸگٸ جٷگەرٸدەن كەيٸن – 52,7%-عا, كٷزدٸك بيدايدان كەيٸن 64,4%-عا جوعارلاعان.
ارامشٶپتەرمەن كٷرەسۋدە داقىلداردىڭ ورنىن الماستىرۋىنىڭ تيٸمدٸلٸگٸ توپىراق رەسۋرستارىن توپىراق قۇنارلىعىنىڭ جاقسى اگروفيزيكالىق فاكتورلارىن تيٸستٸ دەڭگەيدە ۇستاۋىنا, اگروەكوجٷيەنٸڭ سۋىنا, قورەكتٸك زاتتاردى راتسيونالدى پايدالانۋعا تٸكەلەي ەسەر ەتەتٸنٸن ايتا كەتۋٸمٸز كەرەك.
عالىمدار راپستىڭ ٶنٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋ ٷشٸن شارۋالار توپىراقتى مينيمالدى ٶڭدەۋ تەحنولوگيياسىن ساقتاۋدى جەنە ەكولوگييالىق قاۋٸپسٸز گەربيتسيدتٸ يمپۋلستٸڭ مٶلشەرٸ ەر گەكتارىنا 0,7 ل مٶلشەرٸندە بولۋى كەرەكتٸگٸن ەسكەرەتٸدٸ. وسى اتالعان تالاپتاردى ساقتالعاندا راپستىڭ فيتوسانيتارلىق جاعدايى جاقسارىپ, ونىڭ ٶنٸمدٸلٸگٸ ەر گەكتارىنا 18,4-20,4 تسەنتنەرگە دەيٸن جوعارلايتىنىن قازۇاۋ عالىمدارى عىلىمي تۇرعىدان دەلەلدەدٸ.
