سوڭعى بەس جىلدا «پەداگوگ مەرتەبەسٸ تۋرالى» زاڭنان باستالعان ٶزگەرٸستەر مۇعالٸمنٸڭ ايلىعىن كٶتەرٸپ قانا قويعان جوق, ونىڭ كەسٸبي جولىنا, ەلەۋمەتتٸك بەدەلٸنە, تٸپتٸ اۋىل مەن قالا اراسىنداعى بٸلٸم بەرۋ تەڭگەرٸمٸنە جاڭا سەرپٸن بەردٸ. 2020 جىلدان بەرٸ جالاقىنىڭ ەكٸ ەسەگە جۋىق ٶسۋٸ, قوسىمشا ٷستەماقىلاردىڭ ەنگٸزٸلۋٸ, ەڭبەك ٶتٸلٸ مەن بٸلٸكتٸلٸككە قاراي قولداۋ تەتٸكتەرٸنٸڭ كەڭەيۋٸ ۇستازدىق كەسٸپتٸڭ قايتادان ەڭ تارتىمدى ماماندىقتاردىڭ بٸرٸنە اينالۋىنا جول اشتى.
بۇرىنعىداي مۇعالٸمدٸككە بارۋ بالاما بولماعان جاعدايدا قاراستىرىلاتىن. ەندٸ جوعارى بالل جيناعان تٷلەكتەردٸڭ ٶزٸ سانالى تٷردە تاڭدايتىن باعىتقا اينالدى. بۇعان تەك ايلىق ەمەس, مۇعالٸم ەڭبەگٸنٸڭ قوعامداعى ماڭىزدىلىعى, كەسٸبيلٸكتٸڭ بەدەلٸ, ەرٸ قاراي دامۋعا اشىق باسپالداقتار سەبەپ بولىپ وتىر.
ەسٸرەسە اۋىل مەكتەپتەرٸ ەرەكشە نازاردا. قالا مەن اۋىل اراسىنداعى ايىرماشىلىقتى قىسقارتۋ ماقساتىندا اۋىل ۇستازدارىنىڭ ەڭبەكاقىسى قالاداعى ەرٸپتەستەرٸنەن كەم دەگەندە 25 پايىزعا جوعارى بەلگٸلەندٸ. بۇل شەشٸمنٸڭ استارىندا ەدٸلەت قاعيداتى عانا ەمەس, اۋىلدا كادر تاپشىلىعى بولدىرماۋ دا جاتىر. ٷستەماقى جاستاردىڭ اۋىلعا بارىپ ەڭبەك ەتۋٸن قامتاماسىز ەتۋدٸ كٶزدەيدٸ. قازٸرگٸ تاڭدا ەلٸمٸزدە 406 مىڭ پەداگوگ جۇمىس ٸستەسە, ونىڭ 58 پايىزى اۋىلدىق جەردە. بۇل ستاتيستيكانىڭ ٶزٸ اۋىل مەكتەبٸنٸڭ ەلدٸڭ بٸلٸم جٷيەسٸندە شەشۋشٸ ورىن الاتىنىن ايقىن كٶرسەتەدٸ.
دەگەنمەن مۇعالٸمنٸڭ مەرتەبەسٸن اقشا عانا ۇستاپ تۇرا المايدى. ايلىعى ەكٸ ەسە ٶسكەن ۇستازدىڭ ەدٸستەمەسٸ ەسكٸ كٷيٸندە قالسا, سىنىپتاعى وقىتۋ تەجٸريبەسٸ دە العا جىلجىمايدى. سول سەبەپتٸ سوڭعى جىلدارى كەسٸبي دامۋدىڭ ٷزدٸكسٸزدٸگٸنە ەرەكشە مەن بەرٸلۋدە.
مۇعالٸم مەرتەبەسٸن ۇزاق مەرزٸمدە ۇستاپ تۇراتىن سەنٸمدٸ ينۆەستيتسييا – مەكتەپ ٸشٸندەگٸ كٶشباسشىلىق. قازٸردٸڭ ٶزٸندە تەجٸريبەلٸ ۇستازداردىڭ كٶپشٸلٸگٸ ٷشٸن مانساپ جولى تەك ديرەكتورلىق قىزمەتپەن شەكتەلەدٸ. بٸراق پەداگوگيكالىق ورتادا جاڭا جولدار قاجەت: «ٷزدٸك پەن جەتەكشٸسٸ – ترەنەر – ەدٸستەمەلٸك حاب جەتەكشٸسٸ – ساراپشى» سيياقتى كٶلدەنەڭ ەرٸ تٸك تراەكتورييالار ۇستازعا كەسٸبي ٶسۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
سوندا بٸلٸكتٸ ماماندار مەكتەپتەن كەتپەي, تەجٸريبەسٸن جاس ەرٸپتەستەرگە بەرٸپ, ورتاق كەسٸبي مەدەنيەت قالىپتاسادى. ال باعالاۋ جٷيەسٸ بٸر رەتتٸك تەستكە ەمەس, ساباقتاعى ٶزگەرٸستەر كەشەنٸنە نەگٸزدەلسە, مۇعالٸمنٸڭ ەڭبەگٸ شىنايى باعالانىپ, مانساپ سەنٸمگە, ال سەنٸم نەتيجەعا اينالادى.
مۇنداي رەفورمالار ۇستاز ماماندىعىنىڭ بەدەلٸن كٶتەرٸپ قانا قويماي, بٷكٸل قوعامعا ەسەر ەتەدٸ. سەبەبٸ مەكتەپ – ەربٸر قازاقستاندىقتىڭ باستاۋ العان جەرٸ. ەگەر مۇعالٸمنٸڭ مەرتەبەسٸ جوعارى بولسا, بالاعا بەرٸلەتٸن بٸلٸم دە ساپالى بولادى. وسى تۇرعىدان العاندا, سوڭعى بەس جىلدا جاسالعان قادامدار بٸلٸم سالاسىنىڭ ٸشكٸ تامىرىنا قان جٷگٸرتكەن رەفورمالار بولىپ وتىر. ەندٸگٸ مٸندەت – وسى باعىتتى توقتاتپاي, ۇستاز ەڭبەگٸن ۇزاق مەرزٸمدٸ پەرسپەكتيۆادا تۇراقتى قولداۋدىڭ جاڭا تەتٸكتەرٸن تابۋ. ٶيتكەنٸ بٸلٸمدٸ ۇرپاق پەن ونى تەربيەلەيتٸن ۇستاز – ەلدٸڭ ەڭ سەنٸمدٸ كاپيتالى.