2010-2018 جىلدارى الماتى وبلىسىندا يندۋستريالدى-يننوۆاتسييالىق دامۋ مەملەكەتتٸك باعدارلاماسى شەڭبەرٸندە 58 جاڭا كەسٸپورىن ٸسكە قوسىلىپ, توعىز مىڭنان استام جۇمىس ورنى قۇرىلعان.
باعدارلامانىڭ ارقاسىندا ٶڭٸردە ەكونوميكاداعى ٶڭدەۋ سەكتورىنىڭ ٷلەسٸ 20%-عا دەيٸن ٶسٸپ, بۇرىن سوڭدى ٶڭٸردە بولماعان جاڭا – فارماتسەۆتيكا سالاسى جانداندى.
الدا شيكٸزاتتىق ەمەس سەكتوردىڭ ەكسپورتىمەن اينالىسۋ مٸندەتٸ تۇر. بۇل تۋرالى كەشە ٶڭٸردٸڭ اكتيۆ جيىنىندا وبلىس ەكٸمٸ اماندىق باتالوۆ ايتتى.
وبلىس ەكٸمٸ بۇل كٶرسەتكٸشتٸڭ جەتٸسۋ ٶڭٸرٸ ٷشٸن تىم از ەكەنٸن سىنعا الىپ, ورىنباسارى ب.مانزوروۆقا, كەسٸپكەرلٸك باسقارماسى مەن اۋدان, قالا ەكٸمدەرٸنە «قاراپايىم زاتتار ەكونوميكاسى» بويىنشا جۇمىسقا بەلسەنە كٸرٸسۋ كەرەكتٸگٸن قاتاڭ ەسكەرتتٸ.
پرەزيدەنت جٷكتەگەن مٸندەتتەردٸڭ بٸرٸ – جاڭا جۇمىس ورىندارىن اشۋ. ٶتكەن جىلى وبلىستا 26 مىڭ جۇمىس ورنىن قۇرۋ جوسپارلانسا, ٸس جٷزٸندە 31 مىڭنان استامى اشىلدى.
– «ەڭبەك» باعدارلاماسىنىڭ تيٸمدٸلٸگٸن كٶتەرۋٸمٸز كەرەك, ساپالى, تۇراقتى جۇمىس ورىندارىن قۇرۋعا جۇمىس ٸستەۋگە تيٸسپٸز. تۇرعىنداردىڭ كٸرٸسٸ ارتسا, تابىسى ٶسسە, حالىقتىڭ ەل-اۋقاتىن ودان ەرٸ جاقسارتۋعا زور سەپتٸگٸ تيەدٸ. سوندىقتان وبلىستىق باسقارمالار باسشىلارىنا, اۋدان, قالا ەكٸمدەرٸنە تۇراقتى جۇمىس ورىندارىنىڭ قۇرىلۋىنا باعىتتالعان نەتيجەلٸ شارالاردى قولعا الۋدى تاپسىرامىن, – دەدٸ ا. باتالوۆ.
حالقىنىڭ 80%-ٸ اۋىلدىق جەرلەردە تۇراتىن الماتى وبلىسىنىڭ ەكونوميكاسى اگروٶنەركەسٸپتٸك كەشەننٸڭ دامۋىنا تٸكەلەي بايلانىستى. ٶڭٸردەگٸ اۋىل شارۋاشىلىعى جالپى ٶنٸمٸنٸڭ كٶلەمٸ بيىلعى جىلى 3,3% ٶسٸممەن 750 ملرد. تەڭگەگە جەتەدٸ دەپ جوسپارلانىپ وتىر.
وسىلايشا جەتٸسۋداعى اۋىل شارۋاشىلىعىنا تارتىلعان ينۆەستيتسييا نەگٸزگٸ كاپيتالعا تارتىلعان ينۆەستيتسييانىڭ 8,5%-دى قۇراپ وتىر. «بۇل رەسپۋبليكاداعى 3,2%-دىق كٶرسەتكٸشتەن جوعارى بولعانىمەن, اگرارلىق ايماق رەتٸندە بۇدان دا اۋقىمدى جۇمىستار اتقارۋعا تيٸسپٸز» دەدٸ وبلىس ەكٸمٸ اماندىق باتالوۆ. الماتى وبلىسىندا ترانسۇلتتىق كومپانييالاردىڭ قاتىسۋىمەن جٷزەگە اسقان ٸرٸ جوبالار بار.
مەسەلەن 2018 جىلى پولۋفابريكاتتار ٶندٸرەتٸن «مارەۆەن فۋد» زاۋىتى ٸسكە قوسىلعان بولاتىن. الدا كارتوپ ٶڭدەيتٸن «فارم فريتس» جەنە ۇساق مال ەتٸن تەرەڭنەن ٶڭدەيتٸن «باۋمانن» جوبالارىن ٸسكە اسىرۋ مٸندەتٸ تۇر.
وبلىس باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, بيىلعى جىلى ايماقتا اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ ٶڭدەلگەن ٶنٸمدەرٸنٸڭ ەكسپورتى 3%-عا ٶسٸپ, 82,5 ملن. اقش دوللارىن قۇرايتىن بولادى, 4 مىڭ توننا ەت ەكسپورتتاۋ, سونىڭ ٸشٸندە 2 مىڭ توننا ٸرٸ قارا ەتٸن ەكسپورتقا شىعارۋ جوسپارلانعان.
مەملەكەت باسشىسى اۋىل شارۋاشىلىعى جەرلەرٸنە اۋديت جٷرگٸزۋ, جەر كاداسترٸ جٷيەسٸن تسيفرلاندىرۋ تۋرالى تاپسىرما بەرگەن ەدٸ. وسىعان بايلانىستى ايتساق, وبلىستا تٷگەندەۋ جۇمىستارى 2015 جىلدان باستالىپ, بارلىعى 496 مىڭ گەكتار پايدالانىلماي جاتقان جەرلەر انىقتالدى. سونىڭ 363 مىڭ گەكتارى پايدالانۋعا بەرٸلٸپ, 120,6 مىڭ گەكتارى مەملەكەت مەنشٸگٸنە قايتارىلدى. تسيفرلاندىرۋ ٸسٸ قولعا الىنىپ, وعان 500 ملن. تەڭگە بٶلٸنٸپ وتىر.
بٷگٸندە ٶڭٸرگە ينۆەستيتسييا تارتۋ جۇمىستارى دا جٷيەلٸ تٷردە ٸسكە اسىپ جاتقانىن اكتيۆ جۇمىسىندا مەلٸم بولدى. ايتالىق, بٸرٸنشٸ جارتىجىلدىقتا الماتى وبلىسىنىڭ ەكونوميكاسىنا 223,5 ملرد. تەڭگە ينۆەستيتسييا تارتىلىپ, بۇل كٶرسەتكٸشتٸڭ ٶسٸمٸ 5,5 %-تٸ قۇرادى. ال جىل سوڭىنا دەيٸن 624 ملرد. تەڭگەدەن اسادى دەپ بولجانۋدا.
سونداي-اق, 2025 جىلعا قاراي ينۆەستيتسييا كٶلەمٸن وبلىس 2,5 ەسە ارتتىرىپ, 1,6 ترلن. تەڭگەگە جەتكٸزۋ كٶزدەلگەن.
قازٸرگٸ تاڭدا وبلىس قورجىنىندا جالپى قۇنى 5,6 ترلن. تەڭگە بولاتىن 283 جوبا بار, ونىڭ 83-ٸ بيىلعى جىلى ٸسكە قوسىلىپ, سونىڭ نەتيجەسٸندە 5,5 مىڭ جۇمىس ورنى قۇرىلماق.
– جاڭا ينۆەستورلارعا ٶڭٸردٸڭ ينۆەستيتسييالىق, تۋريستٸك جەنە IT مٷمكٸندٸكتەرٸ مەن تارتىمدىلىعىن, ەلەۋەتٸن تانىتۋ ٷشٸن «جەتٸسۋ ينۆەست» فورۋمىن ٶتكٸزۋٸمٸز كەرەك. وبلىسقا ينۆەستيتسييالار تۇراقتى تارتىلۋى تيٸس. مەن ەكٸمدەرگە ايتىپ وتىرمىن. پرەزيدەنت ەكٸمدەردٸڭ جۇمىسى ينۆەستيتسييا تارتۋ كٶرسەتكٸشٸنە قاراپ باعالاناتىنىن ەسكەرتتٸ. وسىنى اۋدان, قالا باسشىلارىنىڭ نازارىنا قايتالاپ سالامىن, – دەدٸ وبلىس باسشىسى ا. باتالوۆ.
الماتى وبلىسى ەكٸمٸنٸڭ باسپاسٶز قىزمەتٸ
