Freedom Inside '26

"بٶتەندەرگە سەپتەسۋدە". ازات پەرۋاشەۆ كٶلٸك مينيسترٸنە اۋىر ايىپ تاقتى

"بٶتەندەرگە سەپتەسۋدە". ازات پەرۋاشەۆ كٶلٸك مينيسترٸنە اۋىر ايىپ تاقتى
akzhol.kz

مەجٸلٸستەگٸ "اق جول" فراكتسيياسىنىڭ جەتەكشٸسٸ ازات پەرۋاشەۆ كٶلٸك مينيسترلٸگٸنە اۋىر ايىپ تاقتى. دەپۋتات قۇزىرلى ۆەدومستۆو وتاندىق تاسىمال نارىعىن رەسەي مەن بەلارۋس كومپانييالارىنىڭ جاۋلاۋىنا سەپتەسۋدە دەپ ەسەپتەيدٸ. سٶيتكەن ول بۇل سٶزٸنٸڭ دەلەلٸ رەتٸندە بٸرنەشە مىسال دا كەلتٸردٸ, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.  

"كەيبٸر جٷيەلٸ پروبلەمالار بويىنشا بٸز مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ ەرەكەتسٸزدٸگٸنە نەمەسە ولاردىڭ مەسەلەنٸڭ ٶزەكتٸلٸگٸن تٷسٸنبەۋٸنە بايلانىستى دەپۋتاتتىق ساۋالدارىمىزدى قايتارا جولداۋعا مەجبٷرمٸز. اتاپ ايتقاندا, 2024 جىلى 20 قاراشا مەن 18 جەلتوقساندا "اق جول" فراكتسيياسى رەسەي جەنە بەلارۋس تاراپىنان جوسىقسىز بەسەكەلەستٸككە تاپ بولعان قازاقستاندىق جٷك تاسىمالداۋشىلاردىڭ نۇقسان كەلگەن مٷددەلەرٸن قورعاپ, دەپۋتاتتىق ساۋالدار جولدادى. بۇل حالىقارالىق تاسىمالدارعا رۇقسات بلانكٸلەرٸن بەرۋدٸڭ جاڭا تەرتٸبٸنە, قازاق-قىتاي شەكاراسىنداعى ەلەكتروندىق كەزەككە جەنە رەسەي فەدەراتسيياسى مەن بەلارۋس اۋماعى بويىنشا جول جٷرۋ شارتتارىنا (قازاقستاندىق جٷرگٸزۋشٸلەردٸ اۋىستىرۋ, تەك قازاق تاسىمالداۋشىلار ٷشٸن قايتا تٸركەۋگە جەنە قايتا تيەۋگە تىيىم سالۋ جەنە ت.ب.) قاتىستى. نەتيجەسٸندە, نارىقتى كٶرشٸ ەاەو ەلدەرٸنٸڭ ٸرٸ كومپانييالارى باسىپ الدى, ال نەگٸزٸنەن شاعىن جەنە ورتا بيزنەس ٶكٸلدەرٸ بولىپ تابىلاتىن وتاندىق كەسٸپكەرلەر بارلىق جەردە ىعىستىرىلىپ, شەتتەتٸلٸپ, جۇمىسىنان ايىرىلۋدا", - دەدٸ پەرۋاشەۆ سەرسەنبٸدگٸ مەجٸلٸس وتىرىسىندا.

نەتيجەسٸندە, ول قازاقستاننىڭ ترانزيتتٸك ەلەۋەتٸنە جەنە ميللياردتاپ ينۆەستيتسييا سالعان باتىس ەۋروپا-باتىس قىتاي تراسساسىنان قازاقستاندىق تاسىمالداۋشىلار ەمەس, كەز كەلگەن بٶتەن پايدا كٶرٸپ قارىق ەكەنٸن باسا ايتادى.

"بٸز جولداعان ساۋالدارىمىزعا جاۋاپ الدىق, بٸراق جاعداي تٷزەلمەگەن, كەرٸسٸنشە ناشارلاي تٷسۋدە, وعان وسى سالانىڭ 400-دەن استام كەسٸپكەرٸنٸڭ جاقىندا جاساعان ٷندەۋٸ دەلەل", - دەدٸ دەپۋتات.

ول تاعى بٸر مىسال كەلتٸرە كەتتٸ.

"6 قاراشا, 12 اقپان جەنە 5 ناۋرىز كٷندەرٸ بٸز پرەمەر-مينيسترگە جەنە باس پروكۋرورعا جەكە تەمٸر جولداردى باسىپ الۋ, جەكە تاسىمالداۋشىلاردى ىعىستىرۋ جەنە ترانزيتتٸك تاسىمالدارعا قۇقىقتى تەك قتج اتىنان مەملەكەتتٸك مونوپوليياعا بەكٸتۋ جٶنٸندەگٸ كٶلٸك مينيسترلٸگٸنٸڭ زاڭسىز ەرەكەتتەرٸنە شاعىمدانىپ, ساۋالدار جولدادىق. كٶلٸك مينيسترٸنٸڭ بۇيرىعى مەملەكەتتٸك جەنە جەكە مەنشٸك تەڭدٸگٸ مەن تەڭدەي قورعالۋىن تٸكەلەي بەكٸتەتٸن كونستيتۋتسييادان جەنە ٷكٸمەتتٸڭ ەكونوميكاعا قاتىسۋىن قىسقارتۋ جەنە ەدٸل بەسەكەلەستٸكتٸ قامتاماسىز ەتۋ مٸندەتٸن قويعان پرەزيدەنتتٸڭ "ەكونوميكانى ىرىقتاندىرۋ تۋرالى" جارلىعىنان جوعارى بولعانى ما?"- دەپ سۇرادى مەجٸلٸسمەن.

سونداي-اق, ول 6 قاراشا مەن 26 اقپاندا فراكتسييا مونوپوليست – "جامبىل ەلەكتر جەلٸلەرٸ" جشس-نٸڭ, جوسىقسىز ەرەكەتتەرٸنە قاتىستى دەپۋتاتتىق ساۋال جولدادى. ول  "فابريكا پوش" (جٷن تٷتەتٸن, ٶڭدەيتٸن فابريكا) جشس-نى رەيدەرلٸك جولمەن باسىپ الۋ ەرەكەتٸنە بارۋدا.

"بٸزدٸڭ سول ساۋالدارىمىزعا جاۋاپ قاتقان مونوپوليياعا قارسى ورگان دا, ەنەرگەتيكا مينيسترلٸگٸ دە بۇل بۇزۋشىلىقتاردى بايقاماعانىن ايتادى, ەيتپەسە بۇل كٶزگە بٸردەن كٶرٸنەتٸن اپ-انىق ەكونوميكالىق نونسەنس: مىنا ارادا بارلىق قاداعالاۋ ۆەدومستۆولارى مونوپوليستكە باسقا تۇلعا كٶرسەتەتٸن قىزمەت ٷشٸن اقى الۋعا مٷمكٸندٸك بەرٸپ وتىر. يە, كەسٸپورىنداردى قورعاۋدىڭ ورنىنا, ەنەرگەتيكا مينيسترلٸگٸ تاعى دا تەك مونوپوليستكە اقى تٶلەۋدٸ قاراستىراتىن جولدى ۇسىنۋدا. وندا دا اينالىپ ٶتەتەتٸن جەلٸنٸ ٶز اقشالارىنا سالدىرتىپ, بٸراق تاريفتٸ مونوپليستكە تٶلەتٸندەي ەتٸپ دەگەندەي. نەگە جٷن ٶڭدەۋ فابريكاسىنىڭ ينفراقۇلىمىن تەگٸن قولدانباسقا? ول تۋرالى ەشكٸم جاق اشپايدى", - دەيدٸ دەپۋتات.

ونىڭ ايتۋىنشا, كەسٸپكەرلەر مونوپوليست پەن جەرگٸلٸكتٸ مونوپوليياعا قارسى ورگانداردىڭ ٶزارا اۋىز جالاسا ەرەكەت ەتٸپ وتىرعانىن اشىق اشىنا ايتۋعا مەجبٷر.

"بۇل ەرەكشە جاعداي ەمەس, مەسەلەن تٷركٸستان وبلىسىنىڭ سارىاعاش اۋدانىنداعى "التىن بۇلاق" شيپاجايىن الايىق. بۇل ارادا دا تابىستى بيزنەستٸ باسىپ الۋ ٷشٸن ەكٸمشٸلٸك ٶكٸلەتتٸكتەر پايدالانىلعان جاعدايلار بار, بۇل تۋرالى بٸز ٷش مەرتە ساۋال جولدادىق. مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ رەسمي جاۋاپتارىنا قاراماستان, "اق جول" فراكتسيياسى مۇنداي فاكتٸلەرگە قارسى تۇرۋدى جالعاستىرادى", - دەدٸ پەرۋاشەۆ سٶز سوڭىندا.

ايتا كەتسەك, 14 قاڭتاردا كٶلٸك مينيسترٸ مارات قاراباەۆ پەن اۆتوموبيل كٶلٸگٸ جەنە كٶلٸكتٸك باقىلاۋ كوميتەتٸنٸڭ تٶراعاسى التاي ەلي, سونداي-اق "قازاقستاندىق" فيرمالار رەتٸندە ٶزٸن كٶرسەتكەن بەلارۋس پەن رەسەي فيرمالارى قاۋٸپسٸزدٸك كەڭەسٸنە شاعىمدانعانىن حابارلاعان ەدٸ.