Dalanews.kz انادولى رۇقساتىمەن, اتالعان ماقالانى ىقشامداپ اۋداردى.
اۆتوردىڭ پايىمداۋىنشا, تٷركٸ ەلدەرٸنٸڭ تۇراقتى دامۋى كٶبٸنە-كٶپ ەل تٸزگٸنٸن ۇستاعان العاشقى ەكٸ كٶشباسشىعا بايلانىستى.
بۇل ورايدا Anadolu Ajansı:
تٷرٸك قاعاناتىنىڭ نەگٸزٸن قالاۋشى بۋمىن قاعان, ودان كەيٸنگٸ ٸستەمي قاعاندى. ۇلى سەلجۇقتار مەملەكەتٸن دەۋٸرلەتكەن تۇعىرىل مەن شاعرىنى. قازاق حاندىعىنىڭ ٸرگەسٸن قالاعان كەرەي مەن جەنٸبەك, ودان بەرٸدەگٸ تٷرٸك رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ مۇستافا كەمال اتاتٷرٸك پەن يسمەت ينەنيۋدٸ مىسالعا كەلتٸرٸپتٸ.
«بۇرىنعى ليدەر قالاپ كەتكەن قۇرىلىمدى قۇلاتپاي, ونى جاڭا قارقىنمەن جالعاستىرۋدا ەكٸنشٸ كٶشباسشىنىڭ ماڭىزى زور. وسى تۇرعىدا نازارباەۆتىڭ ٸزباسارى توقاەۆتىڭ دەۋٸرٸ ەل تاريحىندا ەرەكشە ورىن الاتىن بولادى.
توقاەۆتىڭ بٸر جىلىنا شولۋ جاساي وتىرا, ونىڭ الداعى ٸس-ەرەكەتٸ قانداي بولارىن باجايلاي الامىز», – دەيدٸ Anadolu Ajansı.
اگەنتتٸك توقاەۆتىڭ ەلباسىمەن تەۋەلسٸزدٸك العان تۇستان جۇبى جازىلماي, بٸرگە ٸستەسٸپ كەلە جاتقانىن جازىپتى. ۇزاق جىل ەلدٸڭ سىرتقى ساياساتىنا جاۋاپ بەرگەنٸن, بۇۇ باس حاتشىسى پان گي مۋننىڭ ورىنباسارى بولعانىن تٸلگە تيەك ەتٸپتٸ. Anadolu Ajansı توقاەۆتى قازاقستان سىرتقى ساياساتىنىڭ ارحيتەكتورى دەپ اتايدى. نازارباەۆ ەكەۋٸن سالىستىرا كەلە قازٸرگٸ پرەزيدەنتتٸڭ ساياسي رەفورمالارعا كٶبٸرەك كٶڭٸل بٶلەتٸنٸنە نازار اۋدارادى.
«نازارباەۆتىڭ دەۋٸرٸندە» الدىمەن ەكونوميكا, سودان بارىپ ساياسات» ەدٸ. توقاەۆ ساياسي رەفورما جٷرگٸزبەي بۇدان ەرٸ ەكونوميكالىق ٶرلەۋ بولماسىن تٷسٸندٸ. حالىقتى تىڭداۋ, دەموكراتييا مەن ەدٸلدٸكتٸ تالاپ ەتكەن ازاماتتارمەن ديالوگ قۇرۋ توقاەۆ بيلٸگٸنٸڭ باستى باعدارى.
توقاەۆتىڭ پەرمەنٸمەن بيلٸكتٸڭ بارلىق تارماعىنا «حالىق سٶزٸنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت قاعيداسى» ەندٸ.
حالىق پەن بيلٸكتٸڭ اراسىندا جاقىنداتۋ ٷشٸن ۇلتتىق كەڭەس قۇرىلدى. ونىڭ قۇرامىنا حالىق سٶزٸن سٶيلەيتٸن ازاماتتار ەندٸ. ۇلتتىق كەڭەسپەن اقىلداسا كەلە بەيبٸت ميتينگٸ تۋرالى زاڭ قابىلداندى. بۇل توقاەۆتىڭ تۇسىنداعى ساياسي رەفورمالاردىڭ باستاماسى عانا», – دەپ بولجام جاساعان ەكەن تٷرٸك اگەنتتٸگٸ.
Anadolu Ajansı توقاەۆتىڭ تۇرمىسى تٶمەن 600 مىڭنان اسا ادامنىڭ كرەديتٸن كەشٸرگەنٸن جەنە وسى ماقساتقا 105 ملرد تەڭگە بٶلگەنٸن جوعارى باعالاپتى.
«توقاەۆ بيلٸككە كەلگەن جىلى ەل كٷردەلٸ كريزيستە بولدى. ارىستاعى جارىلىستا وقيعا ورتاسىندا جٷردٸ. قوردايداعى جانجالدا دا اۋدانعا ارنايى بارىپ, تاراپتاردىڭ تالابىن تىڭدادى.
قازاقستاندا تۇراتىن تٷرلٸ ەتنيكالىق توپتاردىڭ اراسىنداعى تٷيتكٸلدٸڭ تٷپ تامىرىنا ٷڭٸلٸپ, اسسامبلەياعا تاپسىرما بەردٸ» – دەيدٸ ماقالا اۆتورى.
Anadolu Ajansı وسى بٸر جىلدا قازاقستاندا اتقارىلعان شارۋادان جاقسى حاباردار ەكەنٸن اڭعارتىپ, داعدارىسقا بٶلٸنگەن 10 ملرد دوللار, 42 500 تۋرالى دا ەگجەي-تەگجەيلٸ بايانداعان ەكەن. اگەنتتٸك پٸكٸرٸنشە, توقاەۆتىڭ ٸشكٸ ساياساتتاعى باعدارى ايقىن. سىرتقى ساياساتتاعى ۇستانىمى دا نازارباەۆتىڭ ارناسىنان اۋىتقىماسى انىق. قازاقستان كٶپۆەكتورلى ساياساتتى جالعاستىرادى.
«پرەزيدەنتتٸكتٸڭ العاشقى جىلىندا ورتا ازييانى تٷگەلدەي ارالاپ, وعان قوسا رەسەي مەن قىتايدىڭ, باتىستىڭ تٸلٸن تاۋىپ ٷلگەردٸ. بيىلعى جىلدىڭ ناۋرىزىندا جارييالانعان «قازاقستاننىڭ 2030 جىلعا دەيٸنگٸ سىرتقى ساياسات كونتسەپتسيياسى» توقاەۆتىڭ دەۋٸرٸندە ەزٸرلەنگەن العاشقى سىرتقى ساياسي قۇجات.
وسى دوكترينادا تٷركٸ دٷنيەسٸن, تٷركٸ ەلدەرٸنٸڭ اراسىنداعى ىقپالداستىقتى جاڭا دەڭگەيگە كٶتەرۋ كەرەكتٸگٸ ايتىلعان.
ونىڭ ٸشٸندە تٷركٸتٸلدەس ەلدەردٸڭ ەرٸپتەستٸك وداعىن قۇرۋ تٷركٸ دٷنيەسٸن تۇتاستىرا تٷسەتٸن قۇندى قۇجات بولماق.
بۇل باۋىرلاس ەلدەردٸڭ اراسىنداعى بايلانىستىڭ جاڭا دەڭگەيگە شىعارىن كٶرسەتەدٸ.
توقاەۆتىڭ تۇسىنداعى قازاقستان تٷركٸ دٷنيەسٸنٸڭ ماڭىزدى تارماعىنىڭ بٸرٸ بولىپ قالا بەرمەك» دەيدٸ Anadolu Ajansı.
توقاەۆتىڭ تٶڭٸرەگٸنە كٸمدەر توپتاسۋدا?
بۇدان بۇرىن, ساياساتتانۋشى دوسىم سەتپاەۆ توقاەۆتىڭ تٶڭٸرەگٸنە كٸمدەر توپتاسىپ جاتقانىن ايتقان (مىندا باسىڭىز)
ونىڭ پايىمداۋىنشا, دەل قازٸر توقاەۆتىڭ تٶڭٸرەگٸنە تۇڭعىش پرەزيدەنتتٸڭ ەۋلەتٸنەن شىققان ەلدەكٸمنٸڭ بيلٸككە كەلۋٸن قالامايتىن ەليتا مەن مەماپپاراتتىڭ ٶكٸلدەرٸ توپتاسۋدا.
بۇل قاتارعا 70-جىلدارى ٶمٸرگە كەلگەن بيلٸكتٸڭ جاڭا بۋىنىن قوسۋعا بولادى. بۇل بۋىن كادرلىق اۋىس-تٷيٸس نەتيجەسٸندە بيلٸكتەگٸ ماڭىزدى ورىندارعا وتىرۋدان دەمەلٸ. ولار ەزٸردٸڭ ٶزٸندە پرەزيدەنت ەكٸمشٸلٸگٸ, ٷكٸمەت جەنە پارلامەنتكە ٶتۋدە.
ەيتكەنمەن, سەتپاەۆتىڭ ايتۋىنشا, قاراپايىم حالىققا ساياسي ساحناداعى اۋىس-تٷيٸس اسا قىزىقتى ەمەس. حالىقتى توقاەۆتىڭ ەلدٸ ەزٸرگٸ كٷيزەلٸستەن قالاي الىپ شىعارى كٶبٸرەك تولعاندىرادى.
جەر-جەردٸ جۇمىسسىزدىق جايلاپ, جاعداي ۋشىعا تٷسسە مۇنىڭ سوڭى ەلەۋمەتتٸك تولقۋعا الىپ كەلۋٸ مٷمكٸن.
«كارانتيننەن كەيٸنگٸ احۋال اۋىرلاي تٷسسە بيلٸك ٷشٸن ناعىز سىناق سول بولدى. توقاەۆتىڭ باستاماسىمەن ەزٸرلەنگەن داعدارىسقا قارسى جوبا كٶزدەگەن ماقساتىنا جەتتٸ دەۋگە ەلٸ ەرتە.
حالىققا بٶلٸنگەن اقشانى قاتاڭ قاداعالاۋ جاعى اقساپ تۇر. مەملەكەتتٸڭ اقشاسى ەلگە جەتپەي, تالان-تاراجعا تٷسپەۋٸن بٸرٸنشٸ كەزەكتە ويلاۋ كەرەك. توقاەۆ وسى كەسەلدەن قۇتىلماسا, ول قابىلدانعان باعدارلاما كٶپكە جەتپەي سىنعا ۇشىرايدى», – دەيدٸ سەتپاەۆ.
سەتپاەۆتىڭ پٸكٸرٸنشە, توقاەۆتىڭ «حالىق سٶزٸنە قۇلاق اسار مەملەكەت» قاعيداسى تولىققاندى بولماسا دا, بٸرشاما جٷزەگە اسۋدا. بيلٸك قوعامنىڭ بٸر تالابىنا قۇلاق اسىپ, ەندٸ بٸرٸن جارىم-جارتىلاي عانا ورىنداۋدا, كەيبٸر تالاپ-شارتتى ٸس جٷزٸندە جٷزەگە اسىرۋدا.
«بيلٸكتٸڭ ساياسي رەفورماعا قاتىستى ۋەدەسٸ تولىق ورىندالماسا دا, باسقا تاراپتا زاڭنامالىق ٶزگەرٸستەر ٶز نەتيجەسٸن بەردٸ. ونىڭ ٸشٸندە زورلىق-زومبىلىق, پەدوفيليزم جەنە براكونەرلەرگە قاتىستى قىلمىستىق جازا قاتاڭداتىلدى. بۇل قوعامنىڭ كٶپتەن بەرٸ جوعارىعا جەتكٸزە الماي كەلگەن جانايقايى ەدٸ.
حالىق سٶزٸنە قۇلاق اساتىنىن كٶرسەتكەن توقاەۆ وسى ارقىلى ٶزٸنٸڭ ەل الدىنداعى بەدەلٸن كٶتەردٸ. يميدجٸن كٷشەيتتٸ», – دەيدٸ سەتپاەۆ.
