Mańyzdy konferentsiiaǵa Túrkistan oblysy ákimi Darhan Satybaldy qatysyp, Qoja Ahmet Iasaýidyń ult rýhaniiaty úshin mańyzdy tulǵa ekenin aitty.
– Túrkistan – ultymyzdyń maqtanyshy! Memleket basshysy Qasym-Jomart Kemeluly oblysymyzǵa issaparynda Túrkistan elimizdiń rýhani jáne tarihi elordasy mártebesin berý máselesin kóterdi. Qazirgi tańda osy baǵytta tiisti jumystar atqarylýda. Túrkistan qalasyna beriletin jańa mártebe, qalamyzdyń odan ári damýyna jańa serpin beretini sózsiz. Túrki álemi úshin uly ustaz – Qoja Ahmet Iasaýidiń orny airyqsha. Uly ǵulama óz ilimi arqyly izgilikti, birlikti, eńbekti nasihattady. Qoja Ahmet Iasaýi – qazaq rýhaniiatynyń qainar kózi. Mádenietimiz ben ádebietimizdiń kórnekti ókili. Islam dininiń uly kemeńgerleriniń biregeii. Iasaýitaný ǵylymynyń bolashaǵy alda dep oilaimyn. Túrkistandaǵy Qoja Ahmet Iasaýi kesenesi – sáýlet óneriniń jaýhary. Mundai eskertkishter álemde óte sirek. Tarihymyz úshin bul keseneniń qadiri óte zor. Mine, osy eki qundylyq Túrkistannyń abyroiyn asqaqtatyp tur. Qasietti shahardyń basty tarihi maǵynasy men máni osy muralarda jatyr. Sondyqtan bizdiń zertteýshilerimiz ben ǵalymdarymyz osy tarihi muralardy zerttei túsedi degen senim mol. «Eskertkishterdi qorǵaityn halyq» halyqaralyq konferentsiiasy Túrkistannyń jańa derekterin ashady dep senemin, – dedi D.Satybaldy.
Iasaýidiń murasy Qazaqstannan tys elderde de belgili. Adamzattyń shabyt kózi bola otyryp, ol rýhani oilar úshin azyq berip qana qoimai, ǵalymdardyń urpaǵyn tárbieleýdiń negizine ainaldy. Álemniń ártúrli elderinde saqtalǵan uly túrki oishyly men onyń izbasarlarynyń eńbekteri iasaýitanýshy ǵalymdarynyń ǵylymi zertteýleriniń taqyryby bolyp otyr.
Qoja Ahmet Iasaýi kesenesi 2003 jyly IýNESKO-nyń búkilálemdik mádeni mura tizimine engizilgen. Qoja Ahmet Iasaýi murasyn zertteý jáne saqtaý jumystary sózsiz jalǵasady. Konferentsiiaǵa qatysqan ǵalymdar osylai oi qozǵady.
Konferentsiia Túrkistan oblysynyń ákimdigi, Qazaqstan Respýblikasy Úkimetiniń, halyqaralyq seriktes uiymdardyń (IýNESKO-nyń Almatydaǵy Klasterlik Biýrosy, MITsAI, IRCICA), ýniversitetterdiń (Halyqaralyq týrizm jáne meimandostyq ýniversiteti, Q.A.Iasaýi atyndaǵy Halyqaralyq Qazaq-Túrik ýniversiteti) jáne «Áziret Sultan» murajai-qoryǵynyń jan-jaqty qoldaýlarymen uiymdastyryldy.
Plenarlyq otyrystarda tarihi qalalyq landshafttar: týrizmdi damytý jáne nysandardy saqtaý joldary qaralady. «Kieli nysandar men qajylyq marshrýttaryndaǵy týrizmdi damytý erekshelikteri», «Ortalyq Aziiadaǵy kieli oryndardyń tarihy», «Mádeni mura obektilerin basqarý», «Kieli nysandardaǵy týrizmdi ilgeriletý jáne marketing: úzdik tájiribeler men usynystar» taqyrybynda sessiialar jumys isteidi. Al 27 qazan kúni «Kieli týrizm salasyndaǵy bilim berý mekemeleriniń halyqaralyq yntymaqtastyǵy», «Túrki halyqtarynyń mádenietindegi rýhani qabattar», «Kieli mura obektilerin saqtaý, qalpyna keltirý, qujattamany júrgizý», «Ortaǵasyrlyq qoljazbalardy zertteý» taqyryptary qamtylady. Sondai-aq qatysýshylar basqarý boiynsha «IýNESKO-nyń Búkilálemdik mura nysany úshin jospar menedjmentin ázirleý (menedjment josparyn ázirleýde HUL tásilderin qoldanýdyń)» praktikalyq seminaryna qatysa alady.
