Freedom Inside '26

زەينەتاقى سالىمشىلارى جىل باسىنان بەرٸ 370,6 ملرد تەڭگەسٸن جوعالتتى. بجزق مەن ۇلتتىق بانك نە دەيدٸ?

زەينەتاقى سالىمشىلارى جىل باسىنان بەرٸ 370,6 ملرد تەڭگەسٸن جوعالتتى.  بجزق مەن ۇلتتىق بانك نە دەيدٸ?
pixabay

2025 جىلدىڭ 1 ناۋرىزداعى جاعداي بويىنشا, قازاقستاندىقتاردىڭ زەينەتاقى جيناعى 22,68 ترلن تەڭگەگە جەتكەن. سوڭعى 12 ايدا ونىڭ كٶلەمٸ 4,18 ترلن تەڭگەگە (نەمەسە 22,6%) ۇلعايدى.  بۇل تۋرالى مەلٸمەتپەن بجزق-نىڭ باسپاسٶز قىزمەتٸ بٶلٸستٸ. جالپى تسيفرلاردان جالقىعا كٶشسەك, جىل باسى قور ٷشٸن تابىستى بولدى دەپ ايتا المايمىز. 2025 جىلدىڭ باسىنان بەرٸ بجزق سالىمشىلارى 370,56 ملرد تەڭگە جوعالتتى. 2025 جىلعى قاڭتار-اقپاندا جزق زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ كٸرٸستٸلٸگٸ مينۋس 1,64%-دى قۇرادى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.

ال 2025 جىلعى قاڭتار-اقپان ايلارىنداعى ينۆەستيتسييالىق كٸرٸستٸڭ تٶمەندەۋٸن قورداعىلار ۋاقىتشا سيپاتقا يە ەكەنٸن ەرٸ ونىڭ زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ نارىقتىق جەنە ۆاليۋتالىق قۇنىنىڭ ٶزگەرۋٸمەن بايلانىستى ەكەنٸن ناقتىلايدى. اتاپ ايتقاندا:

  • قاڭتاردا تەڭگەگە شاققاندا 1 اقش دوللارى 525,11 تەڭگەدەن 518,14 تەڭگەگە دەيٸن جەنە اقپاندا 518,14 تەڭگەدەن 499,22 تەڭگەگە دەيٸن نىعايۋى سالدارىنان ۆاليۋتالىق اكتيۆتەر باعاسىن ازداپ جوعالتتى.
  • ينفلياتسييا كٶرسەتكٸشٸ مەن ينفلياتسييالىق كٷتۋلەردٸڭ ارتۋى, سونداي-اق قر قارجى مينيسترلٸگٸ تاراپىنان باعالى قاعازداردىڭ جوعارى ۇسىنىسى اياسىندا ولاردىڭ كٸرٸستٸلٸگٸنٸڭ ارتۋىنا بايلانىستى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتٸك باعالى قاعازدارىنىڭ نارىقتىق قۇنىنىڭ تٶمەندەۋٸ.
  • 2025 جىلدىڭ العاشقى ەكٸ ايىندا تۇرعىن ٷي جاعدايلارىن جاقسارتۋعا جەنە ەمدەۋگە بٸرجولعى زەينەتاقى تٶلەمدەرٸ (بجت) تٷرٸندە 157,89 ملرد تەڭگە اۋدارىلدى.

سونداي-اق بجزق-نىڭ ينۆەستيتسييالىق پورتفەلٸن باسقارۋشىلاردىڭ بٸرٸ ۇلتتىق بانك تە بۇل جايتقا قاتىستى تٷسٸنٸكتەمە بەردٸ.

"قازٸر قوردا 22 ترلن تەڭگەدەن استام قاراجات بار. بۇل قاراجاتتىڭ ەدەۋٸر بٶلٸگٸ, ياعني 30 پايىزعا جۋىعى ۆاليۋتالىق اكتيۆتەرگە ينۆەستيتسييالانعان. جىل باسىنان باستاپ قوردىڭ كٸرٸستٸلٸگٸ شامالى -1,64 پايىزعا ۋاقىتشا تٶمەندەدٸ.  بٸراق, بۇل قاراجاتتى "جوعالتتىق" دەپ بايبالام سالۋعا نەگٸز بولا المايدى. بۇل اكتيۆتەردٸڭ ۋاقىتشا ٶزگەرٸستەرٸن عانا كٶرسەتەدٸ", - دەيدٸ ۇلتتىق بانكتٸڭ مونەتارلىق وپەراتسييالار دەپارتامەنتٸ ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى نۇرجان نۇرعازين.

ونىڭ ايتۋىنشا, اكتيۆتەردٸڭ تٶمەندەۋٸنە مىنانداي بٸرنەشە فاكتورلار ەسەر ەتتٸ:

  1. مەملەكەتتٸڭ باعالى قاعازدارى ارزاندادى, ياعني ولارعا ۇسىنىس ارتىپ, باعا تٶمەندەدٸ, بۇل – ەكونوميكالىق زاڭدىلىق;
  2. تەڭگە باعامىنداعى ٶزگەرٸس – ٶزدەرٸڭٸزگە بەلگٸلٸ, جىل باسىندا 1 اقش دولارىنىڭ قۇنى 525 تەڭگەدەن 499 تەڭگەگە دەيٸن ارزانداعانى, سوندىقتان ۆاليۋتالىق اكتيۆتەردٸڭ تەڭگەلەي قۇنى تٶمەندەدٸ.
  3. ەلەمدٸك نارىقتاعى تۇراقسىزدىق- كەيبٸر شەتەلدٸك اكتيۆتەردٸڭ قۇنى دا ارزاندادى.

"وسىلاردىڭ بارلىعى بجزق پورتفەلٸنٸڭ كٸرٸستٸلٸگٸنە تەرٸس ەسەر ەتتٸ. دەگەنمەن, بۇل ناقتى شىعىن ەمەس. ۋاقىتشا ٶزگەرٸستەر ەكەنٸن تٷسٸنگەن جٶن. جاعداي تۇراقتالعان كەزدە اكتيۆتەردٸڭ قۇنى ٶسە تٷسەدٸ. زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ تابىستىلىعىن قىسقا مەرزٸمدە قاراستىرۋعا بولمايدى, ٶيتكەنٸ ولار - ۇزاقمەرزٸمدٸ ينۆەستيتسييالار. كەم دەگەندە بٸر جىلدىڭ ەسەبٸنە قاراۋ كەرەك. مىسالى, 2024 جىلدى الاتىن بولساق, كٸرٸستٸلٸك - 17,84 پايىز, ينفلياتسييا - 8,6 پايىز. ۇلتتىق بانك تٷرلٸ تەۋەكەلدەردٸ ەسكەرٸپ, بجزق قاراجاتىن تٷرلٸ اكتيۆتەرگە ينۆەستيتسييالايتىنىن باسا ايتا كەتەيٸن", - دەيدٸ نۇرعازين.

جالپى, 2025 جىلعى 1 ناۋرىزداعى جاعداي بويىنشا, جزق-داعى زەينەتاقى شوتتارىنىڭ جالپى سانى 17,36 ملن بٸرلٸكتٸ قۇرادى.

زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ 2024 جىلعى كٸرٸستٸلٸگٸ 17,8% كٶرسەتتٸ, ەسەپتەلگەن ينۆەستيتسييالىق كٸرٸس مٶلشەرٸ - 3,4 ترلن تەڭگە. ال 2014 جىلعى سەۋٸردەن 2024 جىلعا دەيٸنگٸ كەزەڭدەگٸ جيناقتالعان كٸرٸستٸلٸگٸ 180,2%, وسى كەزدەگٸ جيناقتالعان ينفلياتسييا مٶلشەرٸ - 156,0%. بجزق زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ ۆاليۋتالىق ٷلەسٸ بٸر جىل ٸشٸندە 31,7%-دان 40,2%-عا دەيٸن ارتتى.

"2025 جىلعى قاڭتار-اقپان ايلارىنداعى ينۆەستيتسييالىق كٸرٸستٸڭ تٶمەندەۋٸ ۋاقىتشا سيپاتقا يە, ول زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ نارىقتىق جەنە ۆاليۋتالىق قۇنىنىڭ ٶزگەرۋٸمەن بايلانىستى ەكەنٸ ايتىلادى. بجزق زەينەتاقى اكتيۆتەرٸن 2025 جىلى دا ۇلتتىق قوردى باسقارۋ جٶنٸندەگٸ كەڭەس ماقۇلداعان نەگٸزگٸ باعىتتار شەڭبەرٸندە نارىقتىق شارتتاردا ينۆەستيتسييالاۋدى جالعاستىرىلادى. بۇعان قوسا, ۆاليۋتا پورتفەلٸنٸڭ قولدانىستاعى ستراتەگييالىق اللوكاتسيياسىن اكتسييالار مەن بالامالى قۇرالدار سيياقتى اكتيۆتەردٸڭ نەعۇرلىم كٸرٸستٸ سىنىپتارىن 40%-عا دەيٸن ۇلعايتۋ جولىمەن قايتا قاراۋ جوسپارلانۋدا. ەلەمدە زەينەتاقى جەنە ەگەمەندٸ قورلار كەڭٸنەن قولداناتىن ٷلەسٸ 10%-عا دەيٸنگٸ بالامالى قۇرالدارعا (حەدج-قورلار, جەكە كاپيتال قورلارى, جىلجىمايتىن مٷلٸك قورلارى جەنە باسقالار) ينۆەستيتسييالاۋدى قوسۋ مەسەلەسٸ قارالاتىن بولادى", دەلٸنگەن بجزق حابارلاماسىندا دا.