ەكٸ كٷنگە سوزىلعان دەباتقا ەلٸمٸزدٸڭ استانا, اقتٶبە, اتىراۋ, شىمكەنت, تاراز, تٷركٸستان قالالارىنداعى 50-گە جۋىق جوعارى وقۋ ورنىنان 80 كوماندا (160 سپيكەر) قاتىستى.
«دەبات تۋرنيرٸ – جاستاردىڭ بٸلٸكتٸلٸگٸنٸڭ قانداي دەڭگەيدە ەكەنٸن كٶرسەتەدٸ. مۇندا ەلٸمٸزدٸڭ تٷكپٸر-تٷكپٸرٸنەن مىڭنان تۇلپار, جٷزدەن جٷيرٸكتەر كەلدٸ دەپ ويلايمىن. بٸر-بٸرٸن تىڭداۋى, پٸكٸرتالاستى جٷرگٸزۋ مەدەنيەتٸ جوعارى. ەرينە, ولاردىڭ پٸكٸرلەرٸ اتوم ەنەرگەتيكاسى تاقىرىبىن قوعامعا جەتكٸزۋگە ەسەر ەتەدٸ. وسى تۇرعىدان العاندا جاستار بٸلٸمٸن جان-جاقتى تولىقتىرعان سيياقتى. ٶزٸم تٶراعالىق ەتكەن دەباتتا ستۋدەنتتەر «اەس قانداي ماقساتتا سالىنادى? تيٸمدٸلٸگٸ قانداي?» دەگەن تاقىرىپتا سايىستى. ٶز تاراپىمنان بٸلگەنٸمدٸ جەتكٸزٸپ, تٷسٸندٸرۋگە تىرىستىم.
ەندٸ بٸرٸ «اەس قىمبات, بالامالى ەنەرگييا كٶزدەرٸن نەگە قولدانباسقا?» دەگەن ساۋال قويىپ جاتتى. ەنەرگييا جٷيەسٸندە ەر گەنەراتسييانىڭ ٶزٸندٸك ورنى بار. الايدا, اەس پەن كٶمٸرمەن ٸستەيتٸن ستانتسييالار عانا بازالىق كٶز.
قالعانى اۋا رايىنا, كٷن سەۋلەسٸنٸڭ تٷسۋٸنە نەمەسە جەلدٸڭ تۇرۋىنا بايلانىستى. بۇلار ەلٸمٸزدٸ ەنەرگييامەن تولىققاندى قامتاماسىز ەتە المايدى. ال اەس سالىنسا, 60 جىل بويى ٷزدٸكسٸز ەنەرگييا كٶزٸن الامىز دەگەن اقپاراتتى جەتكٸزدٸم», – دەدٸ اسۋان سييابەكوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, دەبات تۋرنيرٸ ەدٸلقازى القاسىنىڭ مٷشەسٸ «قازاقستاندىق اتوم ەلەكتر ستانتسييالارى» جشس اتوم ەنەرگەتيكاسى بٶلٸمٸنٸڭ ينجەنەرٸ اسۋان سييابەكتٸڭ پٸكٸرٸنشە, دەبات ويىندارى, پٸكٸرسايىستار اەس بويىنشا ستۋدەنتتەردٸڭ بٸلٸمٸن, بٸلٸكتٸلٸگٸن ارتتىرادى.
ايتا كەتۋ كەرەك, تۋرنير دەباتىنا قاتىسۋشىلار اتوم ەنەرگەتيكاسى, اەس قۇرىلىسى جوباسى, اتوم سالاسىنىڭ عىلىمي ەلەۋەتٸ, ەكونوميكا, ەكولوگييا, ەلەۋمەتتٸك تاقىرىپ اياسىندا دا پٸكٸر الماسىپ, ٶز ويلارىن ورتاعا سالدى.
«وسى ورايدا, اتوم ەنەرگەتيكاسى – ٷلكەن عىلىم ەكەنٸن, قوعامعا بەرەر پايداسىن دا سارالادى. ەسٸرەسە, دامىعان ەلدەر مۇنىڭ ناقتى مىسالىن كٶرسەتٸپ وتىر. مۇنداي جوبانى باستاماس بۇرىن حالىقتىڭ سانالى دەڭگەيدە قابىلداۋى ماڭىزدى.
سوندىقتان دەباتتا اەس مەسەلەسٸنە قاتىستى بٸرنەشە تاقىرىپ قوسىلدى. سونىڭ نەتيجەسٸندە 50-دەن استام وقۋ ورنىنان كەلگەن قاتىسۋشىلار اتوم سالاسى بويىنشا تەرەڭ زەرتتەدٸ, دايىندالدى. ولار بۇدان بەلگٸلٸ بٸر وي تٷيدٸ, كەيٸن ٶز وقۋ ورىندارىنداعى ورتادا ايتىلادى, سٶيتٸپ اتوم ەنەرگەتيكاسى ماڭىزدىلىعىن تٷسٸندٸرۋ اياسى كەڭەيە بەرەدٸ دەپ ويلايمىز», – دەيدٸ مەرەي راشيدقىزى.
تۋرنيردٸڭ قارارى بويىنشا اقتىق سايىستا سٶز العان كوماندانىڭ بٸرٸ قازاقستانداعى ەنەرگەتيكالىق احۋال اتوم ەلەكتر ستانتسييالارىن سالۋ ارقىلى عانا شەشٸلەدٸ دەپ ەسەپتەسە, ەندٸ بٸرٸ اتوم ەنەرگەتيكاسىنىڭ ەكولوگيياعا زييان كەلتٸرمەيتٸن جاعىن دەلەلدەۋگە تىرىستى.
سونداي-اق, پٸكٸرتالاس بارىسىندا اەس وتاندىق عىلىمي ەلەۋەتتٸ ارتتىراتىنىن دا ناقتى ارگۋمەنتتەرمەن سارالاپ بەردٸ.
ەكونوميست, «تەو CUP» كلۋبىنىڭ نەگٸزٸن قالاۋشى ماقسات حالىقتىڭ ايتۋىنشا, حالىق اراسىندا قانداي اقپاراتتى قابىلداۋ كەرەك نەمەسە سٷزگٸدەن ٶتكٸزۋ قاجەت دەگەنگە تەرەڭ پٸكٸر جەتپەيدٸ.
«ەرەسەك ادامدار وڭى مەن سولىن اجىراتا السا, شالعايدا تۇراتىن حالىق پەن جاستاردىڭ شىنايى اقپاراتقا قولجەتٸمدٸلٸگٸ تٶمەن. كەيدە جاڭساق اقپارات تاراتاتىن بلوگەرلەر قوعامدا تٷسٸنٸسپەۋشٸلٸك, دٷربەلەڭ تۋدىرۋى مٷمكٸن. تٸپتٸ, مۇنىڭ سالدارى ەلەۋمەتتٸك شيەلەنٸسكە الىپ كەلەدٸ. وسى تۇرعىدان ەكٸ تاراپ تا جاقسى ارگۋمەنتتەر ايتتى. وسىنداي پٸكٸرتالاستىڭ نەتيجەسٸندە جاستاردىڭ وي-ٶرٸسٸ بٸرتە-بٸرتە كەڭەيەدٸ, اق-قاراسىن اجىراتا الادى. پٸكٸرسايىس نەتيجەسٸندە اقيقات تۋادى», – دەدٸ.
سونىمەن, Alfa ليگاسى بويىنشا 1 ورىنعا بەردٸمۇرات حاسەنۇلى, نۇرحان جەكەن, 2 ورىنعا احمەتجان ەبەنوۆ, بوتاگٶز جاقسىلىق, 3 ورىنعا قۋانىش قىستاۋباەۆ, ەلي جاپار, 4 ورىنعا مادينا ەشٸم, نۇردەۋلەت ٶمٸرزاق لايىق دەپ تانىلسا, جاستار فينالى بويىنشا 1 ورىنعا نۇرمۇحاممەد كٶبەگەن, رامازان قۇلبەك يە بولدى. سونداي-اق, Beta ليگاسى بويىنشا 1 ورىندى اسانەلٸ ابديللا, رۋسلان ەبدٸعاليەۆ, 2 ورىندى امانجول حانيەۆ, يسلامبەك بٸتٸمباي, 3 ورىندى اسحات زاكەەۆ, رىسكٷل امانگەلدٸ, 4 ورىندى بولات بايتۋرەەۆ, ەرزات سەبيت يەلەنسە, لد ستۋدەنتتٸك ليگاسى بويىنشا 1 ورىن ەرعالي ٸڭكەروۆ پەن نۇردەۋلەت ٶمٸرزاققا بۇيىردى.
جەڭٸمپازدار تۋرنيردٸڭ باس سەرٸكتەسٸ ەرٸ ۇيىمداستىرۋشى «قازاقستاندىق اتوم ەلەكتر ستانتسييالارى» جشس-نىڭ ارنايى كۋبوكتارىنا, ديپلومدارى مەن قارجىلاي سەرتيفيكاتتارىنا يە بولدى.
«تەو CUP XII» رەسپۋبليكالىق دەبات تۋرنيرٸنٸڭ جەڭٸمپازى, «ەل-فارابي» فراكتسيياسىنىڭ مٷشەسٸ بەردٸمۇرات حاسەنۇلى: «2012 جىلدان بەرٸ دەباتقا قاتىسىپ جٷرمٸن. بۇل تۋرنيردٸ ساعىنىپ كەلدٸم. ويىنشىلار وسىنداي سايىستاردا ٸزدەنەدٸ ٶسەدٸ, داميدى, سىني ويلاۋعا بەيٸمدەلەدٸ», - دەيدٸ.
ال ەكٸنشٸ ورىن العان «ارگۋمەنت» فراكتسيياسىنىڭ مٷشەسٸ بوتاگٶز جاقسىلىق دەبات كەزٸندە ايتاتىن دٷنيە كٶپ بولعانىن, قوبالجۋ بولعانىن, جاڭا اقپاراتتار الۋعا مٷمكٸندٸك بەرگەنٸن ايتتى.
