قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتٸك كەڭەسشٸسٸ ەرلان قارين "جاڭا قازاقستاننىڭ تٷرٸ وسى ما?" دەيتٸندەرگە جاۋاپ بەردٸ, - دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
كەيدە «رەفورمالار نەتيجەسٸ قايدا, ۋەدە ەتٸلگەن ٶزگەرٸستەر قايدا? جاڭا قازاقستاننىڭ تٷرٸ وسى ما?» دەگەن پٸكٸرلەر ايتىلىپ قالادى.
بٸرٸنشٸدەن, ٶزگەرٸستەر ەپ-سەتتە جاسالا قويمايدى. رەفورمالاردى جٷزەگە اسىرۋ ٷشٸن وراسان زور كٷش-جٸگەر, قيساپسىز ۋاقىت قاجەت. مەسەلەنٸڭ مەن-جايىن بٸلمەيتٸن ادامعا بۇل ٷدەرٸس تىم ۇزاققا سوزىلىپ بارا جاتقان سەكٸلدٸ كٶرٸنۋٸ مٷمكٸن. دەگەنمەن ٶزگەرٸستەر بار. كەز كەلگەن رەفورما – قاجىرلى ەڭبەكتٸ تالاپ ەتەتٸن اسا كٷردەلٸ جۇمىس. كٸم نە دەسە و دەسٸن, قازاقستان رەفورمالار جولىمەن سەنٸمدٸ قادام باسىپ كەلەدٸ.
ەكٸنشٸدەن, بٸزدٸڭ ەلٸمٸزدە سوڭعى بەس جىلدا كٸشٸگٸرٸم ٶزگەرٸستەر ەمەس, كەرٸسٸنشە, كٶپتەگەن سالادا تٷبەگەيلٸ ەرٸ جٷيەلٸ بەتبۇرىس جاسالدى. ەگەر تەرەڭٸرەك ويلانىپ كٶرسەڭٸز, نەبەرٸ ٷش جىلدىڭ ٸشٸندە بٷكٸل ساياسي جٷيەنٸڭ قۇرىلىمى قايتا جاساقتالعانىن اڭعاراسىز. 2019–2021 جىلدارداعى ساياسي رەفورمالار 2022 جىلعى كونستيتۋتسييالىق رەفورماعا ۇلاسىپ, سونىڭ نەتيجەسٸندە ەلٸمٸزدەگٸ مەملەكەتتٸك ينستيتۋتتاردىڭ مەرتەبەسٸ مەن رٶلٸ ەدەۋٸر ارتتى. كونستيتۋتسييالىق سوت جۇمىس ٸستەي باستادى. پرەزيدەنتتٸڭ قۇزىرىنا كٸرەتٸن مەسەلەلەر ازايىپ, كەرٸسٸنشە, پارلامەنتتٸڭ قۇزىرەتٸ كەڭەيدٸ. ارالاس سايلاۋ جٷيەسٸ ەنگٸزٸلدٸ, ساياسي پارتييالاردى تٸركەۋ رەسٸمٸ جەڭٸلدەدٸ. تۇڭعىش رەت اۋىل ەكٸمدەرٸ تٸكەلەي سايلاناتىن بولدى. 2021–2023 جىلدارداعى سايلاۋ قورىتىندىسىندا اۋىل ەكٸمدەرٸنٸڭ ٷشتەن ەكٸسٸ جاڭاردى. بىلتىر العاش رەت اۋدان جەنە وبلىستىق ماڭىزى بار قالا ەكٸمدەرٸن سايلاپ كٶردٸك. مۇنداي سايلاۋلار 2025 جىلدان باستاپ تۇراقتى ٶتكٸزٸلەتٸن بولادى.
بۇل از دەسەڭٸز, رەفورمالار قازاقستانعا عانا ەمەس, اينالامىزداعى اۋقىمدى گەوساياسي كەڭٸستٸككە دە جاڭاشىلدىق ەكەلٸپ, وسى ايماقتاعى ەلدەر ٷشٸن جاڭا ٷردٸستٸ باستاپ بەردٸ.
ٷشٸنشٸدەن, ساياسي رەفورمالارمەن قاتار ەكونوميكالىق جەنە ەلەۋمەتتٸك-گۋمانيتارلىق سالالاردا دا ماڭىزدى ٶزگەرٸستەر جاسالىپ جاتىر. حالىقتىڭ تۇرمىسىن جاقسارتۋ ٷشٸن باعالى باستامالار مەن ناقتى جوبالار جٷزەگە اسىرىلىپ كەلەدٸ. جٷيەلٸ ەرٸ كەشەندٸ جۇمىستار قازٸردٸڭ ٶزٸندە جەمٸسٸن بەرە باستادى. ەڭ تٶمەنگٸ ەڭبەكاقى كٶلەمٸ ەكٸ ەسەگە ارتتى. بۇل 1,8 ميلليون ادامنىڭ تابىسىنا تٸكەلەي ەسەر ەتتٸ. ۇستازدار مەن دەرٸگەرلەردٸڭ, سونداي-اق عالىمداردىڭ جالاقىسى كٶبەيٸپ, ولاردى ەلەۋمەتتٸك تۇرعىدان قورعاۋ شارالارى كٷشەيدٸ.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ باستاماسىمەن جۇرتقا تۇرعىن ٷي جاعدايى مەن دەنساۋلىعىن جاقسارتۋ ٷشٸن زەينەتاقى جيناعىنىڭ بٸر بٶلٸگٸن الۋعا مٷمكٸندٸك بەرٸلدٸ. بۇل مٷمكٸندٸكتٸ ميلليونعا جۋىق ازامات پايدالانىپ ٷلگەردٸ. «جايلى مەكتەپ», «اۋىلدا دەنساۋلىق ساقتاۋدى جاڭعىرتۋ» سەكٸلدٸ اۋقىمدى ۇلتتىق ينفراقۇرىلىمدىق جوبالار جٷزەگە اسىرىلىپ جاتىر. سونىڭ اياسىندا بارلىق ايماقتا جٷزدەگەن مەكتەپ پەن دەنساۋلىق ساقتاۋ نىسانى سالىنا باستادى. دەگەنمەن ەڭ باستىسى – رەفورمالار قوعامدىق قاتىناستاردىڭ سيپاتىن بٸرجولا ٶزگەرتتٸ, ۇلتتىڭ ساياسي مەنتاليتەتٸ ٶسٸپ, ازاماتتىق بەلسەندٸلٸگٸ ارتىپ كەلەدٸ, تۇرعىندار ەلدٸك مەسەلەلەرگە ەركٸن ارالاساتىن بولدى, جۇرتتىڭ بٸر-بٸرٸنە دەگەن جاناشىرلىعى نىعايا تٷستٸ, قوعامدىق پٸكٸر ساياسي ٶمٸرگە ەدەۋٸر ىقپال ەتە باستادى. ساياسي مەدەنيەتكە قاتىستى بۇل ٶزگەرٸستەردٸ كەرٸ قايتارۋ ەش مٷمكٸن ەمەس.
وسىلايشا, ەلٸمٸزدە تٷبەگەيلٸ ٶزگەرٸستەر جاسالدى, جاڭارۋلار ەلٸ دە جالعاسىپ كەلەدٸ. جٷزەگە اسىرىلىپ جاتقان جان-جاقتى رەفورمالار ەندٸ توقتامايدى.
