كرەملدٸڭ پروپاگاندا قۇرالدارى ايماعامبەتوۆپەن داۋلاسىپ جٷرگەن وڭتٷستٸك قازاقستان پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ بۇرىنعى رەكتورى انار قايىربەكوۆانىڭ مەلٸمدەمەلەرٸن العا تارتىپ, وقىرمانعا دەرەككٶز رەتٸندە ۇسىنعان.
سايت تٸلشٸسٸ ايماعامبەتوۆتٸ قارالاۋ ماتەريالدارىن جارييالاعان رەسەيلٸك باسىلىمدارعا شولۋ جاساپ شىقتى.
ايماعامبەتوۆ باتىستىڭ تىڭشىسى ما? «Stan Radar» باسىلىمى «چتو يششۋت كازاحستانسكيە سيلوۆيكي ۆ مينوبرازوۆانييا كازاحستانا?» دەگەن ماتەريالىندا ايماعامبەتوۆتٸ قازاقستاندىق مۇعالٸمدەردٸ اعىلشىن تٸلٸندە وقىتامىن دەپ بيۋدجەت اقشاسىن جىمقىردى دەپ ايىپتايدى.
باسىلىم انار قايىربەكوۆانىڭ ايماعامبەتوۆتٸ سوروس-قازاقستان قورىمەن قارجىلىق جاعىنان «كٷمەندٸ» بايلانىستا دەگەن ايىبىن مىسالعا كەلتٸرە وتىرىپ, اتالعان اقپارات جارييالانعاننان كەيٸن مينيستر ونى «قورقىتىپ, ەسەپ ايىرىسپاق» بولعان دەيدٸ.
ايتا كەتەيٸك, ەدٸلدٸك ٸزدەگەن قايىربەكوۆا قازاقستان پرەزيدەنتٸ قاسىم-جومارت توقاەۆقا اشىق حات جولداعان بولاتىن.
«بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترلٸگٸندە مۇعالٸمدەردٸ اعىلشىن تٸلٸنە وقىتۋعا 6,7 ملرد تەڭگە سوماسىندا كەلٸسٸمشارت جاساسۋ كەزٸندەگٸ سىبايلاس جەمقورلىق فاكتٸلەرٸ تۋرالى, ايماعامبەتوۆتىڭ 74 ملرد تەڭگە سوماسىنا از قامتىلعان وتباسىلاردان شىققان وقۋشىلارعا ارنالعان تٶمەن ساپالى قىتاي نوۋتبۋكتەرٸن جوعارى باعامەن ساتىپ الۋ كەزٸندەگٸ جەمقورلىق سحەمالارى, ايماعامبەتوۆ ديسسەرتاتسيياسىنداعى جالعاندىق فاكتٸسٸ, سونداي-اق ايماعامبەتوۆتٸڭ رەسەيدە تىيىم سالىنعان مەسكەۋ ساياسي زەرتتەۋلەر مەكتەبٸندە وقۋى, وپپوزيتسييانى اعارتۋ جەنە ىقپال ەتۋ اگەنتتەرٸن دايارلاۋ جٶنٸندەگٸ ديۆەرسييالىق مەكتەپ تۋرالى مەلٸمەتتەرٸن جارييا ەتكەننەن كەيٸن مەن قاتاڭ قىسىم وبەكتٸسٸنە اينالدىم. ول قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى ارقىلى قورقىتۋ تەحنيكاسىن قولداندى», – دەپ جازعان قايىربەكوۆا قازاقستان پرەزيدەنتٸنە اشىق حاتىندا.
ەكس-رەكتور قۇزىرەتتٸ ورگاندار ايماعامبەتوۆتٸڭ «سوروس-قازاقستان قورىنىڭ جەكە شەتەلدٸك قۇرىلىمىنان» اقشا العانى تۋرالى اقپاراتتى تەكسەرۋدٸڭ ورنىنا «ەسەپ بەرۋمەن» عانا اينالىستى دەپ وتىر.
بعم-نٸڭ قازاقىلاندىرۋ ساياساتى Regnum باسىلىمى بعم ٷشٸن لاتىنعا كٶشۋ رەسەي بوداندىعىنان بوساۋ ٷشٸن قاجەت دەيدٸ.
«بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترلٸگٸ قازاقىلاندىرۋ جەنە لاتىنعا كٶشۋدٸڭ «ماڭىزدى» پروبلەماسىنا الاڭداۋلى. ايماعامبەتوۆ: «بٸز ٷشٸن بٸرٸنشٸ كەزەكتەگٸ مٸندەتتەردٸڭ بٸرٸ – وقىتۋدا مەملەكەتتٸك تٸلدٸڭ ٷستەم بولۋىنا جاعداي جاساۋ. بۇل جەردە ەشقانداي پٸكٸرتالاس بولماۋى كەرەك, ٶيتكەنٸ بۇل مەملەكەتتٸك تٸل جەنە بٸزدٸڭ ەلٸمٸزدٸڭ ازاماتتارى مەملەكەتتٸك تٸلدە بٸلٸم الۋى تيٸس» دەپ ايىرىقشا اتاپ ٶتتٸ.
مەسەلە مىنادا, قازاقستاندىق بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترلٸگٸنٸڭ رەفورمالارى بٸلٸم تۋرالى ەمەس, رەسەيدەن الشاقتاۋ تۋرالى.
قازاق تٸلٸنٸڭ لاتىن گرافيكاسىنا كٶشۋ قاجەتتٸلٸگٸن نەگٸزدەۋدە. ا.بايتۇرسىنوۆ اتىنداعى تٸل بٸلٸمٸ ينستيتۋتى «قازاق جازۋىن توتاليتاريزم جولىنان بوساتۋ جەنە ۇلتتىق سانا-سەزٸمدٸ وياتۋ» جەنە «تٷركٸتٸلدەس ەلەممەن ودان ەرٸ توپتاسۋ» سيياقتى ماقساتتاردى العا تارتادى. بٸلٸم مينيسترلٸگٸنٸڭ مەملەكەتتٸك ساتىپ الۋ دەپارتامەنتٸنٸڭ بۇرىنعى باسشىسى انار قايىربەكوۆا حابارلاعانداي, بٸلٸم مينيسترٸ اسحات ايماعامبەتوۆ وقۋعا كەلٸسٸمشارت جاسادى.
بۇل باسىلىمدا مۇعالٸمدەردٸ اعىلشىن تٸلٸنە وقىتۋعا قاتىستى قاراجاتقا توقتالا كەلٸپ, ايماعامبەتوۆتٸ باتىس قورلارىنا جۇمىس ٸستەپ وتىر دەپ ايىپتايدى.
«بٸلٸم مينيسترلٸگٸنٸڭ مەملەكەتتٸك ساتىپ الۋ دەپارتامەنتٸنٸڭ بۇرىنعى باسشىسى انار قايىربەكوۆا حابارلاعانداي, بٸلٸم مينيسترٸ اسحات ايماعامبەتوۆ مۇعالٸمدەردٸ اعىلشىن تٸلٸندە وقىتۋعا قاتىستى كەلٸسٸمشارت جاساعان. اتالعان سالادا جۇمىس تەجٸريبەسٸ جوق كومپانييا كەلٸسٸمشارتتى سەتسٸز اياقتاعان.
انار قايىربەكوۆا مۇعالٸمدەردٸ وقىتۋ ٷشٸن تاڭدالعان كومپانييا سىبايلاس جەمقورلىق ەرەكەتتەرٸ ٷشٸن جاۋاپقا تارتىلعانىن العا تارتىپ وتىر.
قازاقستاننىڭ بٸلٸم بەرۋدٸ رەفورمالاۋ سالاسىنداعى اسا بەلسەندٸ ويىنشىلاردىڭ بٸرٸ – ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق جەنە دامۋ ۇيىمى مەن دٷنيەجٷزٸلٸك بانكتەن باسقا, سوروس قورى بولىپ تابىلادى (رەسەيدە ۇيىم كەرەكسٸز ۇيىمدار تٸزٸمٸندە – ەسك.س IA REGNUM).
وسى قۇرىلىمنىڭ «سوروس-قازاقستان قورىنىڭ 20 جىلدىق قىزمەتٸ» اتتى بايانداماسىنان كٶرەتٸنٸمٸزدەي, 12 جىلدىق بٸلٸم بەرۋ جەنە «قازاق تٸلٸن قورعاۋ» يدەياسى وعان تيەسٸلٸ. سونىمەن قاتار سوروس ولار مەكتەپ ەكٸمشٸلٸكتەرٸن اينالىپ ٶتٸپ, «بەيرەسمي كٶشباسشىلار» مۇعالٸمدەرٸن قالىپتاستىرۋىمەن قىزىق بوپ تۇرعان «بارشاعا ارنالعان مەكتەپ» جەنە «قازاقستان مۇعالٸمدەرٸنٸڭ كٶشباسشىلىعى» جوبالارىن جٷزەگە اسىرۋدا.
قازاقستاندا بٸلٸم سالاسىنداعى مەملەكەتتٸك رەفورمانى سوروستىڭ كٶپ جىلدان بەرٸ سەرٸكتەستەرٸ بولىپ كەلە جاتقان ادامدار جٷزەگە اسىرادى. ايماعامبەتوۆ سوروسپەن بايلانىسىن قاتتى جارنامالامايدى.
انار قايىربەكوۆا: «اسحات ايماعامبەتوۆ ناتو ەلدەرٸ قارجىلاندىرعان مەسكەۋ ازاماتتىق اعارتۋ مەكتەبٸندە (شەتەلدٸك اگەنت – ۇيىم) وقىعان» دەپ ايتتى. وقىتۋشىلاردىڭ اراسىندا اقش-تىڭ رەسەيدەگٸ بۇرىنعى جەنە قازٸرگٸ ەلشٸلەرٸ, اقش پرەزيدەنتٸ ەكٸمشٸلٸگٸندەگٸ رەسەي جەنە ەۋرازييا ٸستەرٸ جٶنٸندەگٸ كەڭەسشٸلەر توماس گرەم جەنە توبي گاتي, پەنتاگون باسشىسىنىڭ بۇرىنعى ورىنباسارى ريچارد پەرل, تسرۋ سىرتقى بارلاۋ ساراپشىلارى توبىنىڭ بۇرىنعى باسشىسى ريچارد پايپس بار» دەپ جازعان.
«Ustaz» جشس جەنە جەمقورلىق «Stan Radar» باسىلىمى سەۋٸر ايىنداعى «چتو نە تاك س مينيستەرستۆوم وبرازوۆانييا كازاحستانا ي ەگو رۋكوۆوديتەلەم – اسحاتوم ايماگامبەتوۆىم?» ماتەريالىندا لاتىن ەلٸپبيٸنە كٶشۋ بيۋدجەت اقشاسىن جىمقىرۋدىڭ بٸر جولى دەيدٸ.
بٸلٸم مينيسترلٸگٸ ٶز سالاسىنداعى سىبايلاس جەمقورلىق فاكتٸلەرٸن انىقتاۋ ماقساتىنداعى مونيتورينگ پەن ساۋالناما جٷرگٸزۋ جۇمىستارىنا ماقساتتى تٷردە كەدەرگٸ كەلتٸرەدٸ. جٷيەلٸ سيپاتقا يە قۇبىلىس جولعا قويىلعان. سوروستىڭ شەكٸرتٸ باسقارىپ وتىرعاننان كەيٸن, پەرمانەنتتٸ نەوليبەرال رەفورمالار مەن باتىس ٷلگٸسٸ بيۋدجەتتٸڭ قىرۋار قارجىسىن قالتاعا باسۋدىڭ ىڭعايلى جولى. بەلكٸم, لاتىن ەلٸپبيٸنە كٶشۋ ارقىلى بيلٸگٸ بار شەنەۋنٸكتەر جاڭا وقۋلىقتار, ەدٸستەمەلٸك ەدەبيەتتەر مەن قايتا وقىتۋ پروتسەسٸندە قىرۋار قارجىنى قالتاعا باسۋدى كٶزدەپ وتىرعان بولار.
ايماعامبەتوۆتٸڭ 2020 جىلدىڭ سوڭىندا ٶزٸنە 15 ميلليون تەڭگە, ورىنباسارلارىنا دا ٷلكەن كٶلەمدە سىياقى تاعايىنداعانى رەسەيلٸك باق-تىڭ نازارىنان تىس قالماعان.
«سوڭعى ەپيزود پارلامەنتتە تالقىلاندى. بٸزدٸڭ دەرەككٶزٸمٸزدٸڭ مەلٸمەتٸنشە, قازاقستاندىق كٷش قۇرىلىمدارىن بعم-نٸڭ قازاقستان ۇستازدارىن اعىلشىن تٸلٸنە وقىتۋىنا قاتىستى «Ustaz» جشس جاساعان شارتتارى قىزىقتىرىپ وتىرعان كٶرٸنەدٸ. اتالعان فيرمامەن مينيسترلٸك 6,7 ملرد تەڭگەگە (8,6 ملن دوللار) كەلٸسٸمشارت جاساعان. جوبانىڭ ٶزٸ سەتسٸز شىققان, سەبەبٸ دايىندىقتان ٶتكەن ۇستازداردىڭ 80% اعىلشىن تٸلٸن تيٸستٸ دەڭگەيدە مەڭگەرمەگەن جەنە قوسىمشا وقۋدى قاجەت ەتكەن.
بۇل ەپيزود مەملەكەتتٸك «ٷشتٸلدٸ بٸلٸم بەرۋ جٷيەسٸنە» كٶشۋ باعدارلاماسىنىڭ ٸسكە اسۋىنا بٶگەت بولعان. «Ustaz» جشس بەدەلٸنە دە نۇقسان كەلدٸ, سەبەبٸ ونىڭ ٶكٸلٸ 2020 جىلى بٸلٸم بەرۋ سالاسىنداعى شەنەۋنٸكتەرگە پارا بەرمەك بولعانى ٷشٸن قاماۋعا الىندى.
جالپى ايتقاندا, ساياساتسىز-اق, بٸلٸم مينيسترلٸگٸندەگٸ سىبايلاس جەمقورلىق, مەملەكەتتٸك ساتىپ الۋمەن بايلانىستى حيكايالاردىڭ ٶزٸ قۇزىرەتتٸ ورگانداردىڭ تەكسەرۋٸن قاجەت ەتەدٸ.
«ۆرەميا» باسىلىمى بولسا ايماعامبەتوۆتٸ جەكە باسىن جارنامالاۋدى عانا بٸلەدٸ دەپ ايىپتاپ وتىر.
«ايماعامبەتوۆ شىنايى نەتيجەلەر, سىبايلاس جەمقورلىقپەن كٷرەستەن گٶرٸ جەكە باسىن جارنامالاۋمەن اينالىسادى. ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردە سەنٸ «حالىق مينيسترٸ» دەپ ماقتاۋىڭدى اسىرىپ, بٸرنەشە بوتتاردى ٸسكە قوساتىن پيار ماماندارىن جالداۋعا دا بولادى» دەپ جازعان.
https://dalanews.kz/comment/69060-biz-qazaqqa-boryshtarmyz?fbclid=IwAR0uHZGeF5B0wmK6HrWcSmN9yoGQ54MkMJHcpgl_T-2S88_KmagZlHwe-lI
https://dalanews.kz/kogam/69168-ata-oneri-balaga-mura-qazaqstanda-q
