ۇلتتىق بانك دەرەكتەرٸنە سەيكەس, قازاقستان ەكونوميكاسىنا تارتىلاتىن جالپى تٸكەلەي شەتەلدٸك ينۆەستيتسييالار (تشي) كٶلەمٸ 2024 جىلدىڭ 9 ايىندا قاتتى تٶمەندەگەن. وسى دەرەكتەردٸ ەگجەي-تەگجەي زەرتتەگەن ەكونوميست عالىمجان ايتقازين بۇل رەتتە قازاقستان "تازا تاقىرعا وتىرعانىن" ناقتىلايدى, دەپ جازادى Dalanews.kz.
ول ۇلتتىق بانك ۇسىنعان دەرەكتە جالپى تٸكەلەي شەتەلدٸك ينۆەستيتسييالار نەمەسە شەتەلدٸك ينۆەستيتسييانىڭ جالپى كٶلەمٸ ينۆەستورلاردىڭ ەل ەكونوميكاسىنا قىزىعۋشىلىق تانىتىپ وتىرعانىن بايقاتقانىمەن, كاپيتالدىڭ سىرتقا اعىلۋىن ەسكەرمەيتٸنٸن باسا ايتادى.
باسقاشا ايتقاندا, جالپى تٸكەلەي شەتەلدٸك ينۆەستيتسييالار ماسشتابتى كٶرٸنٸستٸ تانىتسا, ال تازا تٸكەلەي شەتەلدٸك ينۆەستيتسييالار ەكونوميكاعا تٷپكٸلٸكتٸ ەسەردٸ ايقىندايدى. وسىلاي دەگەن مامان سوڭعىسىنا قاتىستى ەسەپتەرگە زەر سالىپ كٶرگەن.
"بۇل ٶتە ماڭىزدى جايت, ٶيتكەنٸ تارتىلعان تۋرا تازا ينۆەستيتسييا جالپىعا قاراعاندا شەتەلدٸك ينۆەستورلاردىڭ كاپيتالدى قايتارۋ, شەتەلدەگٸ باس كومپانييا قارىزدارىن ٶتەۋٸ جەنە اقىرى پايدا نەمەسە ديۆيدەندتەر تٷرٸندە ەلدەن كاپيتالدى شىعارۋ سىندى ەسەپ-قيساپتاردى قامتيدى. قر ۇلتتىق بانكٸنٸڭ دەرەكتەرٸنە سٷيەنسەك, 2024 جىلدىڭ العاشقى 9 ايىندا ەكونوميكاعا تارتىلعان تٸكەلەي شەتەلدٸك ينۆەستيتسييانىڭ تازا كٶلەمٸ 72,8 ملن دوللاردى قۇراپ, انتيرەكوردتى كٶرسەتتٸ. ال 2023 جىلى سول كەزەڭدە بۇل كٶرسەتكٸش 3,4 ملرد دوللاردى قۇراعان, جالپى تٸكەلەي شەتەلدٸك ينۆەستيتسييا كٶلەمٸ بولسا, 2023 جىلى 12,7 ملرد دوللار بولدى. كٶردٸڭٸزدەر مە, 2023 جىلمەن سالىستىرعاندا تازا تٸكەلەي شەتەلدٸك ينۆەستتسييا كٶلەمٸ بٸزدە 98%-عا (!) بٸر-اق قۇلاعان. بۇل قازاقستان تاريحىنداعى رەسمي ەڭ تٶمەن كٶرسەتكٸش (2005 جىلدان باستاپ) بولىپ تابىلادى", - دەيدٸ Tengenomika Telegram ارناسىنىڭ اۆتورى.
ونىڭ ايتۋىنشا, ەگەر قازاقستانعا تٸكەلەي شەتەلدٸك ينۆەستيتسييالاردى (تشي) تارتۋداعى جالپى جاعداي وسىنداي ايانىشىنتى كٷيدە بولسا, ال سىرتقى تشي بويىنشا نەتتو-پوزيتسييانىڭ جاعدايى مٷلدە مٷشكٸل.
"بٸر جاعىنان, كاپيتالدى سىرتقا شىعارۋ جەنە شيكٸزات سەكتورىنداعى ينۆەستيتسييالاردىڭ تٶمەندەۋٸ قولدانىستاعى ٸرٸ جوبالار مەرزٸمٸنٸڭ اياقتالۋىنا بايلانىستى تۋىنداپ جاتقانى تٷسٸنٸكتٸ. دەگەنمەن جاڭا جوبالار تۋرالى ەلٸ سٶز جوق. ەكٸنشٸ جاعىنان, سالىق كودەكسٸن قايتا-قايتا قاراۋ جەنە ٸرٸ شەتەلدٸك بيزنەسكە قاتىستى مەملەكەت تاراپىنان رەتتەۋشٸ قىسىمنىڭ كٷشەيۋٸنە بايلانىستى ينۆەستيتسييالىق احۋال مەن ٸسكەرلٸك ورتادا دٷدامالدىلىق كٷشەيۋدە. سول سەكٸلدٸ ايماقتاعى گەوساياسي تەۋەكەلدەر مەن رەسەيمەن تىعىز بايلانىستى بولۋىمىز دا بۇعان ەسەرٸ بولۋى مٷمكٸن", - دەيدٸ ول.
ايتقازين كەيبٸرەۋلەر, سونىڭ ٸشٸندە ٷكٸمەتتەگٸ ادامدار اراسىندا "قازاقستانعا شەتەلدٸك ينۆەستيتسييالاردىڭ قاجەتٸ جوق" دەپ سانايتىندار بارىن ايتادى. ولار: "بٸزگە ٶز قورلارىمىز (ۇلتتىق قور, بجزق), مەملەكەتتٸك حولدينگتەر مەن ۇلتتىق كومپانييالارىمىز جەتكٸلٸكتٸ" دەيتٸن كٶرٸنەدٸ.
"اينالايىن, قازاقستان ەكونوميكاسى تەك ٸشكٸ ينۆەستيتسييالار ەسەبٸنەن ۇزاققا بارمايدى, ٶيتكەنٸ مۇنداي كٶزدەردٸڭ جىلدام تٷگەسٸلۋ قاۋپٸ بار. كەرٸسٸنشە, سىرتقى ينۆەستيتسييالارمەن اقشا عانا ەمەس, جاڭا تەحنولوگييا مەن قۇزىرەتتٸلٸك, سونداي-اق تۇراقتى جۇمىس ورىندارى دا كەلەدٸ. سونىمەن قاتار, شەتەلدٸك ينۆەستورلار باردا ەلٸمٸزگە بٷكٸل ەلەمدەگٸ ينۆەستيتسييالىق قورلار مەن جەكە ينۆەستورلاردى تارتۋ وڭايىراق بولادى", - دەيدٸ مامان.
بۇعان دەيٸن سايتىمىزدا "قازاقستان قالاي ورتا دەرجاۆا اتانىپ جٷر" دەگەن ماقالا جارييالانعان بولاتىن.
