– بالا مەكتەپتە 6 ساعات بولادى. قالعان ۋاقىتتى مەكتەپتەن تىس جەردە ٶتكٸزەدٸ. كٶپتەگەن اتا-انالار بالاسىنا بٸردەڭە بولىپ قالسا بولدى, بٸردەن مۇعالٸمدٸ كٸنەلاپ شىعا كەلەدٸ. مۇعالٸمگە جازىقسىز جالا جاپقان تالاي اتا-انانى كٶردٸم. ۇستازدىڭ ەڭ باستى مٸندەتٸ – بٸلٸم بەرۋ. وسىنى تٷسٸنسەڭٸزدەر ەكەن. قازٸر كٶپتەگەن اتا-انالار ٶز بالالارىنىڭ نە ٸستەپ جٷرگەندەرٸن بٸلمەيدٸ. مىسالى, جاقىندا عانا, ناقتىراق ايتسام, جەلتوقسان ايىندا قالادا 10 قىز تٶبەلەستٸ. ەكٸ تاراپ بولىپ. بٸز وسى مەسەلەنٸ قاراپ ەدٸك, ەڭ سوڭى اتا-انالار ٶز قىزدارىن قورعاپ, بٸزگە كٸنە ارتىپ شىعا كەلدٸ. بٸز ولاردان قىزدارىڭىزدىن مەكتەپتەن تىس ۋاقىتتا نە ٸستەپ جٷرگەنٸن بٸلەسٸزدەر مە دەپ سۇراپ ەدٸك, كٶبٸسٸ بٸلمەيتٸن بولىپ شىقتى. بٸرٸ ٷيٸرمەگە كەتتٸ, ەندٸ بٸرٸ قۇربىسىنا كەتتٸ دەسە, بٸرەۋلەرٸ بٸلمەيمٸن دەپ جاۋاپ بەردٸ. قىزدار تٶبەلەسٸپ جٷر!.. بۇل ٶتە ٶكٸنٸشتٸ...
كٶپتەگەن اتا-انالار بالالارىنىڭ كٶزٸنشە ٷيدە بولسىن, وتىرىستاردا بولسىن, سپيرتتٸك ٸشٸمدٸكتەر ٸشٸپ, اۋزىنا كەلگەنٸن ايتىپ, بوقتاپ جاتادى. مۇنى كٶرگەن بالا قانداي كٷيدە بولادى?
قىزعا قىرىق ٷيدەن تيىم سالۋ كەرەك قوي. مەكتەپ قابىرعاسىندا جٷرٸپ-اق جٷكتٸ بولىپ ٷلگەرەتٸن 16-17 جاسار قىزدار كەزدەسٸپ جاتادى. تٷبٸندە, بۇنىڭ وبالى – اتا-اناعا. اتا-انا ٶز قىزدارىن قاتاڭ قاداعالاۋ كەرەك. قىزىنىڭ تەربيەسٸنە جاۋاپسىزدىق تانىتپاعانى جٶن. كٶپتەگەن اتا-انالار بالالارىنىڭ كٶزٸنشە ٷيدە بولسىن, وتىرىستاردا بولسىن, سپيرتتٸك ٸشٸمدٸكتەر ٸشٸپ, اۋزىنا كەلگەنٸن ايتىپ, بوقتاپ جاتادى. مۇنى كٶرگەن بالا قانداي كٷيدە بولادى? – دەدٸ.
كٶپتەگەن اتا-انالار تٷرلٸ مەرەكەلەردە بالاسىنىڭ سىنىپ جەتەكشٸلەرٸنە, كەي مۇعالٸمدەرٸنە – كونياك, بٸر قوراپ شوكولاد سىندى «سىيلىقتارىن» بەرٸپ, الماسىنا قويمايدى. ونى مۇعالٸم الادى. مٸنە, وسىدان كەيٸن تٷرلٸ ەڭگٸمەلەر كٶبەيٸپ كەتەدٸ.
جەنە تاعى بٸر مەسەلە, قازٸر مەكتەپ ۇستازدارىنىڭ ابىرويى كٷرت تٷسٸپ كەتتٸ. ال, ونىڭ ابىرويىنىڭ تٷسۋٸنە – اتا-انالار كٸنەلٸ. سەبەبٸ, كٶپتەگەن اتا-انالار تٷرلٸ مەرەكەلەردە بالاسىنىڭ سىنىپ جەتەكشٸلەرٸنە, كەي مۇعالٸمدەرٸنە – كونياك, بٸر قوراپ شوكولاد سىندى «سىيلىقتارىن» بەرٸپ, الماسىنا قويمايدى. ونى مۇعالٸم الادى. مٸنە, وسىدان كەيٸن تٷرلٸ ەڭگٸمەلەر كٶبەيٸپ كەتەدٸ. دەل قازٸر اتا-انالار كوميتەتٸنٸڭ تٶراعالارى وتىر عوي. وسى سەتتٸ پايدالانىپ, تاعى بٸر نەرسەنٸ ايتقىم كەلٸپ وتىر: مەكتەپتە اقشا جيناۋعا بولمايدى! سٸزدەردٸڭ اقشالارىڭىز بٸزگە كەرەك ەمەس. ٷكٸمەت بٸزگە اقشا بٶلەدٸ, بٸز سول اقشاعا مەكتەپكە پارتا, شكاف, پەردە, گٷل سەكٸلدٸ قاجەت دٷنيەلەردٸ الامىز. وقۋشىلاردان اقشا جيناپ, مەكتەپكە مٷلٸك الۋعا بولمايدى. مەكتەپتەر اتا-انالاردان اقشا جيناي المايدى. ەگەر ٷكٸمەتتەن بٶلٸنگەن اقشا جەتپەي, مەكتەپتەر قينالىپ جاتسا, وندا دەمەۋشٸ ٸزدەپ, كەسٸپكەرلەردەن كٶمەك سۇرايتىن بولامىز, – دەپ جانات ارىسبەكقىزى كٶپتەگەن مەسەلەنٸڭ بەتٸن اشتى.
راسىندا ۇستازدىڭ مٸندەتٸ – وقۋشىعا بٸلٸم بەرۋ ەمەس پە? اعىلشىنداردا مىنانداي سٶز بار ەكەن: «سەن ەڭ بٸرٸنشٸ بالاڭدى ەمەس, ٶزٸڭدٸ تەربيەلە. سەبەبٸ, بالاڭ بەرٸبٸر دە ٶزٸڭ سەكٸلدٸ بولىپ ٶسەدٸ». ەندەشە, قۇرمەتتٸ اتا-انالار! قالالىق بٸلٸم بٶلٸمٸنٸڭ باسشىسى بەكەرگە اتا-انالارعا ٶتٸنٸش ايتىپ جاتقان جوق. ٶز تەربيەڭٸزگە, ٶز بالاڭىزدىڭ تەربيەسٸنە جاۋاپكەرشٸلٸك تانىتساڭىز, نۇر ٷستٸنە نۇر بولار ەدٸ.
ابىلاي سماتۋللاۇلى
دەرەككٶزٸ: rgmedia.kz
