ەلٸمٸزدە اەس قۇرىلىسىنا بايلانىستى رەسپۋبليكالىق رەفەرەندۋمعا شاقىرۋ ناۋقانى قىزۋ جٷرٸپ جاتىر. بۇل ساياسي شارا ٶنەر جۇلدىزدارىنىڭ دا نازارىنان تىس قالمادى, دەپ جازادى Dalanews.kz.
ولاردىڭ باسىم كٶپشٸلٸگٸ ەلەمجەلٸدە اتوم ەلەكتر ستانتسيياسىنىڭ قۇرىلىسىنا قاتىستى ازاماتتىق ۇستانىمدارىن بٸلدٸرۋدە.
مەسەلەن, بۇعان دەيٸن قايرات نۇرتاس شىمكەنت قالالىق شتابىندا اەس سالۋدى قولدايتىنىن جەتكٸزٸپ, حالىققا ٷندەۋ جاساعان ەدٸ. ول مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جولداۋىندا جارييالانعان جالپىحالىقتىق رەفەرەندۋمدى ماڭىزدى قادام رەتٸندە قاراستىراتىنىن جەنە 6 قازان كٷنٸ ٶتەتٸن رەفەرەندۋمدا بەلسەندٸ تٷردە قاتىساتىنىن مەلٸمدەدٸ.
ال ەنشٸ مەرۋەرت تٷسٸپباەۆا اەس قۇرىلىسىنا قارسى ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ. ونىڭ ايتۋىنشا, اەس تەك ەكولوگييالىق قاۋٸپ قانا ەمەس, بولاشاق ۇرپاقتىڭ دەنساۋلىعىنا دا ٷلكەن زييان ەكەلۋٸ مٷمكٸن.
“مەن بولاشاق ۇرپاقتىڭ, بالالارىنىڭ دەنساۋلىعىنا الاڭدايتىن ەربٸر ازاماتتىڭ بۇل مەسەلەگە بەي-جاي قاراماۋى تيٸس دەپ ويلايمىن”, – دەدٸ ول.
سونىمەن قاتار بەلگٸلٸ ٶنەر يەلەرٸ قۇدايبەرگەن بەكٸش پەن جەڭٸس ىسقاقوۆا دا وسى مەسەلە تٶڭٸرەگٸندە جەكە كٶزقاراسىن بٸلدٸرۋدە تارتىنىپ قالمادى.
“اەس قازاقستانعا نە ٷشٸن كەرەك? ونى سالۋعا نە ٷشٸن قۇمارتىپ وتىر? مۇنىڭ استارىنا ەلٸ بويلاپ كٶرمەدٸم. سوندىقتان كەرەك نەمەسە كەرەك ەمەس دەپ كەسٸپ-پٸشٸپ ايتا المايمىن. دەگەنمەن, 1986 جىلى ۋكرايناداعى چەرنوبل اپاتى ادامزات ساناسىنان ەلٸ ٶشە قويمادى. چەرنوبىلدە بولعان جاقىندارىم اپات سالدارىنان ونكولوگييالىق اۋرۋعا شالدىقتى.
وسى رەتتە بۇل بٸر عانا بيلٸكتٸڭ ەمەس, بٷكٸل حالىقتىڭ تالقىسىنا سٷيەنە وتىرىپ شەشەتٸن مەسەلە. ەگەر اقىرى سالۋعا وقتالسا, دامىعان ەرٸ تەجٸريبەسٸ مول جاپونييانىڭ ماماندارىنا سەنٸم ارتقان جٶن دەپ سانايمىن. سەبەبٸ, جاپوندىقتار سەمەي پوليگونىن ٶتكەرگەن بٸزبەن تاعدىرلاس حالىق بولعاندىقتان, مۇنىڭ قىر-سىرىن جاقسى بٸلەدٸ دەپ ويلايمىن”, - دەپ جاۋاپ بەردٸ قۇدايبەرگەن بەكٸش Nege.kz پورتالى جولداعان ساۋالعا.
جەڭٸس ىسقاقوۆا دا ەرٸپتەسٸنٸڭ سٶزٸن قوستاي كەتتٸ. ونىڭ ايتۋىنشا, اەس قۇرىلىسىنان كەلٸپ-كەتەر پايدا جوق.
“بەزبٸرەۋلەر اەس باسقا مەملەكەتتەردە بٸر ەمەس, ەكەۋدەن بار دەگەندٸ ايتىپ جاتىر ەكەن. بٸز بۇعان دەيٸن دە اەس-سٸز دە ٶمٸر سٷرٸپ كەلگەن ەلمٸز عوي. اەس بولماعاندىقتان وسىنداي تارشىلىقتا كٷن كەشٸپ جاتپاعان شىعارمىز. ەكٸنشٸدەن, ونى سالۋ ٷشٸن قىرۋار قارجى كەتەدٸ. سول اقشانى ٶزگە مەسەلەلەردٸ وڭتايلى شەشۋگە نەگە سالماسقا?! مەسەلەن, جۇرتتىڭ الاتىن ايلىعى ينفلياتسييانىڭ سالدارىنان جۇمىرعا جۇعىمسىز بولىپ جاتىر. بۇل ەلبەتتە كٶپتەگەن وتباسىنىڭ تۇرمىستىق جاعدايى ەلسٸرەپ, “شىقپا, جانىم, شىقپامەن” وتىرۋىنا ەكەلدٸ. بٸلٸمدٸ ەرٸ ساۋ ۇرپاق قالىپتاستىرۋ جولىندا ۇستازدار مەن دەرٸگەرلەردٸڭ جالاقىسىن نەگە كٶتەرمەسكە?!”, - دەيدٸ ٶنەر يەسٸ Nege.kz پورتالىنا بەرگەن سۇقباتىندا.
وسى تۇستا ەنشٸ بۇل شەشٸم حالىقتىڭ كٶڭٸلٸنە كٷدٸك ۇيالاتاتىنىن العا تارتتى.
“ٷشٸنشٸدەن, بٸزدە مۇناي گازبەن قاتار تٷرلٸ-تٷستٸ مەتالدىڭ بەرٸ بار. وسىلاردى الىس-بەرٸسكە تٷسٸرە وتىرىپ, ەلەكتر ەنەرگيياسى تاپشىلىعىن شەشۋدٸڭ ٶزگە جولىن قاراستىرۋعا بولماي ما? رەفەرەندۋم ٶتكٸزۋدٸڭ دە قاجەتٸ شامالى. سەبەبٸ ونى جالپى حالىقتىڭ قولدايتىنىنا كٷمەنٸم بار. ٶيتكەنٸ اينالامداعى تۋما-تۋىس, كٶرشٸ-كٶلەم, قۇدا-جەگجات سىندى قالىڭ قازاقتىڭ بٸرٸنەن قولدايتىن كەيٸپ كٶرٸپ وتىرعان جوقپىن”, - دەدٸ ول.
ونىڭ سٶزٸنشە, اەس قۇرىلىسى ٶتكەن قاتەلٸكتەردٸ قايتالاۋعا جول اشۋى مٷمكٸن.
“ەستۋٸمشە, سول اەس-تٸ بالقاش جاققا سالۋعا بەل بايلاپ وتىرعان سىڭايلى. بٸلٸكتٸ ەكولوگتار وندا بالقاشتىڭ دا ارالدىڭ كٷيٸن كەشەتٸنٸن ايتىپ دابىل قاعىپ جاتىر. اتومنىڭ زاردابىنان ەلٸ كٷنگە دەيٸن ەسٸن جييا الماي وتىرعان سەمەي ٶڭٸرٸنٸڭ سيقى تاعى بەلگٸلٸ. بٸز نەگە قاسٸرەتتەن كٶز اشپاۋعا تيٸسپٸز? ەكولوگييالىق ايماققا اينالعان قىزىلوردانىڭ قىزى رەتٸندە تۋعان ەلٸمدٸ, تۋعان جەرٸمدٸ تاعى تەجريبەگە سالىپ, قۇردىمعا كەتٸرۋٸنە قارسىمىن. اناۋ چەرنوبلدٸڭ كٷيٸن كەشٸپ قالماسىمىزعا كٸم كەپٸلدٸك بەرەدٸ?! ويلانايىق!”, - دەدٸ ەنشٸ.
