باۋ ٶسٸرٸپ, پايدا تاپ
اماندىق عابباسۇلى اۋدانعا جاساعان جۇمىس ساپارىندا «شونجى اگرو» سەرٸكتەستٸگٸنٸڭ باۋىنا ات باسىن بۇرىپ, شارۋالاردىڭ جۇمىسىمەن تانىستى. وبلىس ەكٸمٸ باستاعان توپتى كٷتٸپ العان شارۋاشىلىق يەسٸ دٸلمۇرات قايىربەكوۆ بٷگٸندە 400 گەكتار اۋماققا سٷيەكتٸ جەمٸس اعاشتارىن ەگٸپ, سولاردى كٷتٸپ-باپتاپ وتىرعانىن العا تارتتى. شارۋا وتىرعىزىلعان جەمٸس اعاشتارىنىڭ اراسىندا ەرتە جازدا پٸسەتٸن جەنە كەش پٸسەتٸن جەمٸس اعاشتارىن ارالاستىرا وتىرعىزىپتى.
شارۋا بيىل 100 گەكتار جەرگە جٷگەرٸ سەۋٸپ, ودان مول ٶنٸم الۋدى كٶزدەپ وتىرعانىن ايتتى. جەر ەمگەن شارۋانىڭ سٶزٸنە قۇلاق اسقانىمىزدا ەگٸن ەگٸپ, باۋ-باقشا ٶسٸرۋ ٷشٸن جالعا العان جەرٸنٸڭ كٶلەمٸ 800 گەكتارعا دەيٸن جەتكەنٸن بٸلدٸك.
– قازٸرگٸ تاڭدا اۋىل شارۋاشىلىعىمەن اينالىسۋ ٶتە پايدالى. جەر جىرتىپ, ەگٸن سالعان اعايىنعا مەملەكەت تە قولداۋ-كٶمەگٸن اياماي كٶرسەتٸپ كەلەدٸ. باۋ-باقشا ٶسٸرۋ ٸسٸندە زاماناۋي تەحنولوگييالاردى پايدالانعان شارۋاعا ٷكٸمەت بارىنشا قولداۋ كٶرسەتۋدە. بٸزدەر بارلىق باۋلارىمىزدى جاڭا تەحنولوگييالارعا سٷيەنٸپ ٶسٸرٸپ جاتىرمىز. زاماناۋي تەحنولوگييانىڭ ەڭ باستى پايداسى بولاشاقتا مول ٶنٸم الۋعا كەپٸلدٸك بەرەتٸنٸمەن ەرەكشەلەنەدٸ. سوندىقتان شارۋالارعا قانداي داقىل ەكسە دە زاماناۋي تەحنولوگييالاردىڭ جەتٸستٸكتەرٸن پايدالانۋعا كەڭەس بەرەمٸن. ايتالىق, 1 گەكتار جەرگە بٸزدەر 667 جەمٸس اعاشىن ەكتٸك. زاماناۋي تالاپ بويىنشا جاس كٶشەتتەردٸڭ اراسى 5ح3 مەتر بولۋى شارت. الداعى ۋاقىتتا اگروتەحنيكالىق جۇمىستاردى بارىنشا ساقتايتىن بولساق, ٷش جىلدان كەيٸن بٸر گەكتاردان 20-25 تونناعا دەيٸن جەمٸس جينايتىن بولامىز. بۇل باسىنداعى كٶرسەتكٸش. جىل ٶتكەن سايىن جەمٸس اعاشتارىنىڭ ٶنٸمدٸلٸگٸ ارتا تٷسەتٸن بولادى. قازٸرگٸ تاڭدا بٸزدٸڭ سەرٸكتەستٸكتە 45 ادام جۇمىس ٸستەپ, جەمٸس اعاشتارىن ٶسٸرۋدٸڭ قىر-سىرىن مەڭگەرٸپ جاتىر, – دەپ جەر ەمگەن شارۋا وبلىس ەكٸمٸنە جۇمىسىنىڭ بارىسى جايىندا قىسقاشا ەڭگٸمەلەپ بەردٸ.
بۇدان كەيٸن اماندىق عابباسۇلىن ۇيعىر اۋدانىنىڭ ەكٸمٸ شۋحرات نۇراحۋنوۆ زاماناۋي تەحنولوگييالار بويىنشا سالىنعان «توماتيك» جىلىجاي كەشەنٸنە باستاپ كەلدٸ. اۋدان ەكٸمٸ جىلىجاي تولىق قۋاتىندا جۇمىس ٸستەگەن سەتٸندە جىلىنا 1 440 توننا تومات ٶندٸرەتٸن مٷمكٸندٸگٸ بار ەكەنٸن تٸلگە تيەك ەتتٸ. ٸسكە قوسىلعانىنا كٶپ بولا قويماعان جىلىجاي كەشەنٸ ٶتكەن جىلى 791 توننا ٶنٸم ٶندٸرسە, بيىلعى جيناعان ٶنٸمٸ 700 توننانى قۇراعان. جيىن-تەرٸن جۇمىستارى ەلٸ بٸراز ۋاقىتقا سوزىلاتىنىن ەسكەرسەك, الداعى ۋاقىتتا ٶنٸم كٶلەمٸ مىڭ توننادان اسىپ جىعىلاتىنىن بايقاۋعا بولادى. قازٸرگٸ تاڭدا جىلىجاي كەشەنٸندە 50-دەن استام ەڭبەك ەتٸپ جاتقانىنان حاباردار بولدىق.
– الداعى ۋاقىتتا تاعى دا 4 ٶندٸرٸستٸك جىلىجايدىڭ جۇمىسىن باستاۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. بولاشاقتا بٸزدٸڭ اۋدان الماتى وبلىسى مەن ٶزگە دە ايماقتاردى ساپالى باقشا ٶنٸمدەرٸمەن جىل ون ەكٸ اي قامتاماسىز ەتۋدٸ كٶزدەپ وتىر. قازٸرگٸ تاڭدا ٷلكەن ماقساتقا قول جەتكٸزۋ ٷشٸن جۇمىس ٸستەۋدەمٸز, – دەدٸ ۇيعىر اۋدانىنىڭ ەكٸمٸ.
اماندىق باتالوۆ جۇمىس ساپارىنىڭ اياسىندا داردامتى اۋىلىندا ورنالاسقان «Ecopark Tour» ساۋىقتىرۋ كەشەنٸنٸڭ دە جۇمىسىمەن تانىستى. ەۋروپالىق ستاندارتتارعا ساي تۇرعىزىلعان دەمالىس كەشەنٸنە دەمالۋشىلاردىڭ سانى كٷن ٶتكەن سايىن ارتۋدا. ساۋىقتىرۋ كەشەنٸندە 20 ادام تۇراقتى جۇمىسپەن قامتىلعان ەكەن.
وبلىس باسشىسى ۇيعىر اۋدانىندا قولعا الىنعان ٸستەردٸڭ وڭ نەتيجە بەرە باستاعانىنا ريزا بولىپ, الداعى ۋاقىتتا دا جۇمىستىڭ قارقىنىن بەسەڭدەتپەۋدٸ اۋدان باسشىسىنا تاپسىردى. ٶز كەزەگٸندە اماندىق عابباسۇلى اۋداننىڭ ەكونوميكالىق دامۋىنا وڭ باعاسىن بەردٸ.
اقجارقىن ٷمبەتجان
