سەمەي قالاسىندا كەمەل توقاەۆ اتىنداعى رەسپۋبليكالىق دەتەكتيۆ شىعارمالار بايقاۋىنىڭ قورىتىندىسى ٶتٸپ, ٷزدٸك اۆتورلار ماراپاتتالدى, دەپ حابارلايدى dalanews.kz.
بيىل توعىزىنشى مەرتە ۇيىمداستىرىلعان ەدەبي دودانىڭ قورىتىندى شاراسىنا وبلىس ەكٸمٸ بەرٸك ۋەلي, «زاڭ» مەديا-كورپوراتسيياسىنىڭ ديرەكتورى دوسىمبەك ٶتەعاليەۆ, بەلگٸلٸ جۋرناليست دەۋلەتحان جيەنقۇل, قىزىلوردا وبلىسى مەسليحاتىنىڭ دەپۋتاتى ەمٸربەك شايماعامبەتوۆ, اباي وبلىستىق سوتىنىڭ تٶراعاسى قايرات شاقپانتاەۆ, زييالى قاۋىم ٶكٸلدەرٸ قاتىستى.
«زاڭ» مەديا-كورپوراتسيياسىنىڭ باستاماسىمەن قولعا الىنعان بايقاۋدىڭ تاريحى 2017 جىلدان باستالادى. وسى جىلدار ٸشٸندە ەدەبي دودا ەلٸمٸزدٸڭ بٸرقاتار ٶڭٸرٸندە ۇيىمداستىرىلىپ, دەتەكتيۆ جانرىندا قالام تەربەپ جٷرگەن اۆتورلاردى قولداۋعا مٷمكٸندٸك بەردٸ. بايقاۋ الماتى, تٷركٸستان, قىزىلوردا, جەتٸسۋ وبلىستارىندا, الماتى, شىمكەنت قالالارىندا ٶتكٸزٸلٸپ, بيىل العاش رەت اباي وبلىسىندا ۇيىمداستىرىلدى.
ايماق باسشىسى ەدەبيەتٸمٸزدە كەنجەلەپ قالعان دەتەكتيۆ جانرىن دامىتۋدا بايقاۋدىڭ ٶزٸندٸك ورنى قالىپتاسقانىن اتاپ ٶتتٸ.
«قازاق دەتەكتيۆٸنٸڭ اتاسى» اتانعان كەمەل توقاەۆتاي جازۋشىنىڭ مۇراسىن جاڭعىرتىپ, كەنجەلەپ قالعان جانردىڭ دامۋىنا قوزعاۋ سالعان بۇل بايقاۋدىڭ ٶمٸرشەڭ, ەل يگٸلٸگٸنە قىزمەت ەتەتٸنٸ العاشقى قادامىنان-اق بايقالعان بولاتىن. ونى شىتىرمان شىعارما جازۋعا دەگەن قىزىعۋشىلار سانىنىڭ جىل ٶتكەن سايىن ارتىپ كەلە جاتقانىنا قاراپ باعامداۋ قيىن ەمەس. سونىڭ ارقاسىندا قازاق دەتەكتيۆٸنٸڭ قورى دا كٶركەم, سىندارلى, سونى شىعارمالارمەن تولىعا تٷستٸ. بۇعان دەيٸن ەلٸمٸزدٸڭ ەر تٷكپٸرٸندە جەلكەنٸن جايىپ, دەتەكتيۆ جازۋعا قابىلەتٸ بار جانداردى ىنتالاندىرىپ كەلگەن بايقاۋدىڭ جالاۋى بيىل كيەلٸ اباي ەلٸندە جەلبٸرەپ وتىر», – دەدٸ بەرٸك ۋەلي.
بيىلعى بايقاۋدىڭ تاعى بٸر ەرەكشەلٸگٸ – جٷلدەگە ٸلٸككەن 15 ٷزدٸك شىعارمانىڭ «سونى سوقپاق» دەگەن اتپەن بايقاۋدىڭ قورىتىندىسى شىققانعا دەيٸن تۇڭعىش رەت جەكە جيناق بولىپ جارىق كٶرۋٸ. اباي ەلٸنەن ەستەلٸك رەتٸندە ەزٸرلەنگەن جيناق بايقاۋدىڭ قورىتىندى شاراسىندا وقىرمانعا تانىستىرىلىپ, تۇساۋى كەسٸلدٸ. كٸتاپقا حالىق قاھارمانى, جازۋشى قاسىم قايسەنوۆتٸڭ زامانداسى كەمەل توقاەۆ تۋرالى ەستەلٸگٸ دە ەنگٸزٸلگەن.
بايقاۋعا ۇسىنىلعان شىعارمالاردى قازىلار القاسى سارالادى. قازىلار القاسىنا جۋرناليست, قازاقستان رەسپۋبليكاسى قۇرىلتايىنىڭ دەپۋتاتى جاناربەك ەشٸمجان تٶراعالىق ەتتٸ. قۇرامىندا جازۋشى, جۋرناليست سەرٸك ەبٸكەنۇلى, قازاقستان جازۋشىلار وداعى اباي وبلىستىق فيليالىنىڭ تٶراعاسى مەرەي قارت جەنە قۇقىق سالاسىنىڭ ارداگەرٸ, ادۆوكات باۋىرجان احمەتوۆ بولدى.
بايقاۋ قورىتىندىسى بويىنشا باس جٷلدەنٸ «اق كٶيلەك» شىعارماسىمەن اقىن, جازۋشى ەدٸلبەك ىبرايىمۇلى يەلەندٸ. بٸرٸنشٸ ورىندى «مەدبيكەنٸڭ مٸنەجاتى» شىعارماسىنىڭ اۆتورى الداجار ەبٸلوۆ الدى. ەكٸنشٸ ورىن «قوڭىر قايىسقا تٷسكەن تاڭبا» شىعارماسىمەن زاكيرا نۇرلانقىزى جەنە «الا جٸپ» شىعارماسىمەن بولاي بەرديەۆاعا بۇيىردى. ٷشٸنشٸ ورىن «باتپىراۋىق» شىعارماسىنىڭ اۆتورى سابىربەك ولجابايعا, «قارماق» شىعارماسىنىڭ اۆتورى ميراس مۇقاشقا جەنە «ويانباعان ەكە» شىعارماسىنىڭ اۆتورى اسحات ٶمٸرباەۆقا بەرٸلدٸ. بايقاۋ اياسىندا ىنتالاندىرۋ سىيلىعى مەن ارنايى جٷلدە اباي وبلىسىنىڭ تۋمالارى ارۋجان مۇساتاەۆا («الدانعان ارمان» شىعارماسى ٷشٸن) مەن سايا يساعا («پيانيستٸڭ اجالى» شىعارماسى ٷشٸن) تابىستالدى.
بايقاۋعا جەرگٸلٸكتٸ زييالى قاۋىم ٶكٸلدەرٸ, اقساقالدار, جازۋشىلار مەن اقىندار, مەدەنيەت قايراتكەرلەرٸ قاتىستى. كەمەل توقاەۆ اتىنداعى رەسپۋبليكالىق دەتەكتيۆ شىعارمالار بايقاۋى كەلەسٸ جىلى ون جىلدىعىن اتاپ ٶتەدٸ. ۇيىمداستىرۋشىلار مەرەيتويلىق بايقاۋدى جاڭا فورماتتا ٶتكٸزٸپ, بۇعان دەيٸن باس جٷلدە مەن بٸرٸنشٸ ورىن العان اۆتورلار اراسىندا دەتەكتيۆ پوۆەست جانرى بويىنشا شىعارماشىلىق دودا ۇيىمداستىرۋدى جوسپارلاپ وتىر.
