Freedom Inside '26

Baý ósirip, paida tap

Baý ósirip, paida tap
Jaqynda Almaty oblysynyń ákimi Amandyq Batalov Uiǵyr aýdanyna jasaǵan jumys saparynda aýdandaǵy baqsha plantatsiialary men jylyjai jáne saýyqtyrý keshenderiniń jumysymen tanysty. Uiǵyr aýdany jemis-jidek ósirýge qolaily aýdan. Sonymen qatar aýdandaǵy jer astynan shyǵyp jatqan ystyq sýlary –  aýdanda demalys keshenderin uiymdastyryp, demalýshylardy tartýǵa múkindik beretini belgili.

Amandyq Ǵabbasuly aýdanǵa jasaǵan jumys saparynda «Shonjy agro» seriktestiginiń baýyna at basyn buryp, sharýalardyń jumysymen tanysty. Oblys ákimi bastaǵan topty kútip alǵan sharýashylyq iesi Dilmurat Qaiyrbekov búginde 400 gektar aýmaqqa súiekti jemis aǵashtaryn egip, solardy kútip-baptap otyrǵanyn alǵa tartty. Sharýa otyrǵyzylǵan jemis aǵashtarynyń arasynda erte jazda pisetin jáne kesh pisetin jemis aǵashtaryn aralastyra otyrǵyzypty.

Sharýa biyl 100 gektar jerge júgeri seýip, odan mol ónim alýdy kózdep otyrǵanyn aitty. Jer emgen sharýanyń sózine qulaq asqanymyzda egin egip, baý-baqsha ósirý úshin jalǵa alǵan jeriniń kólemi 800 gektarǵa deiin jetkenin bildik.

– Qazirgi tańda aýyl sharýashylyǵymen ainalysý óte paidaly. Jer jyrtyp, egin salǵan aǵaiynǵa memleket te qoldaý-kómegin aiamai kórsetip keledi. Baý-baqsha ósirý isinde zamanaýi tehnologiialardy paidalanǵan sharýaǵa Úkimet barynsha qoldaý kórsetýde. Bizder barlyq baýlarymyzdy jańa tehnologiialarǵa súienip ósirip jatyrmyz. Zamanaýi tehnologiianyń eń basty paidasy bolashaqta mol ónim alýǵa kepildik beretinimen erekshelenedi. Sondyqtan sharýalarǵa qandai daqyl ekse de zamanaýi tehnologiialardyń jetistikterin paidalanýǵa keńes beremin. Aitalyq, 1 gektar jerge bizder 667 jemis aǵashyn ektik. Zamanaýi talap boiynsha jas kóshetterdiń arasy 5h3 metr bolýy shart. Aldaǵy ýaqytta agrotehnikalyq jumystardy barynsha saqtaityn bolsaq, úsh jyldan keiin bir gektardan 20-25 tonnaǵa deiin jemis jinaityn bolamyz. Bul basyndaǵy kórsetkish. Jyl ótken saiyn jemis aǵashtarynyń ónimdiligi arta túsetin bolady. Qazirgi tańda bizdiń seriktestikte 45 adam jumys istep, jemis aǵashtaryn ósirýdiń qyr-syryn meńgerip jatyr, – dep jer emgen sharýa oblys ákimine jumysynyń barysy jaiynda qysqasha áńgimelep berdi.

Budan keiin Amandyq Ǵabbasulyn Uiǵyr aýdanynyń ákimi Shýhrat Nurahýnov zamanaýi tehnologiialar boiynsha salynǵan «TOMATIK» jylyjai keshenine bastap keldi. Aýdan ákimi jylyjai tolyq qýatynda jumys istegen sátinde jylyna 1 440 tonna tomat óndiretin múmkindigi bar ekenin tilge tiek etti. Iske qosylǵanyna kóp bola qoimaǵan jylyjai kesheni ótken jyly 791 tonna ónim óndirse, biylǵy jinaǵan ónimi 700 tonnany quraǵan. Jiyn-terin jumystary áli biraz ýaqytqa sozylatynyn eskersek, aldaǵy ýaqytta ónim kólemi myń tonnadan asyp jyǵylatynyn baiqaýǵa bolady. Qazirgi tańda jylyjai kesheninde 50-den astam eńbek etip jatqanynan habardar boldyq.

– Aldaǵy ýaqytta taǵy da 4 óndiristik jylyjaidyń jumysyn bastaýdy josparlap otyrmyz. Bolashaqta bizdiń aýdan Almaty oblysy men ózge de aimaqtardy sapaly baqsha ónimderimen jyl on eki ai qamtamasyz etýdi kózdep otyr. Qazirgi tańda úlken maqsatqa qol jetkizý úshin jumys isteýdemiz, – dedi Uiǵyr aýdanynyń ákimi.

Amandyq Batalov jumys saparynyń aiasynda Dardamty aýylynda ornalasqan «Ecopark Tour» saýyqtyrý kesheniniń de jumysymen tanysty. Eýropalyq standarttarǵa sai turǵyzylǵan demalys keshenine demalýshylardyń sany kún ótken saiyn artýda. Saýyqtyrý kesheninde 20 adam turaqty jumyspen qamtylǵan eken.

Oblys basshysy Uiǵyr aýdanynda qolǵa alynǵan isterdiń oń nátije bere bastaǵanyna riza bolyp, aldaǵy ýaqytta da jumystyń qarqynyn báseńdetpeýdi aýdan basshysyna tapsyrdy. Óz kezeginde Amandyq Ǵabbasuly aýdannyń ekonomikalyq damýyna oń baǵasyn berdi.

 

Aqjarqyn ÚMBETJAN