Magnum-nyń basy taǵy da daýǵa qaldy. Keshe tanymal qarjy sarapshysy Aibar Oljai Magnum-ǵa qatysty halyq kókeiindegi ózekti máseleni qozǵap, pikir bildirdi. Onyń sózinshe,gipermarket sóresinde otandyq ónimniń ornyna reseilik taýar qaptaǵan. Buǵan jaýapty ministrlik ne deidi? Dalanews.kz tarqatty.
Daýdyń basy: maionezdiń artynda qandai másele tur?
Daýdyń basy Almatyda óndiriletin "3 jelanie" maionezinen bastalǵan. Aibar Oljaidyń aitýynsha, gipermarket qyzmetkeri qazir qazaqstandyq maionez satylmaitynyn rastapty.
"Magnum qazaqstandyq maionezdi alyp tastap, ornyna Reseidiń "Makeev" maionezin toltyryp tastaǵan", - dep ashyndy ol.
Másele maionezben shektelip qalmaidy. Bul birneshe mańyzdy, túitkildi máseleni ashyp kórsetip otyr.
"Magnum - jekemenshik biznes. Ol qazaqstandyq ónimdi múlde satpai, sórelerdi Braziliianyń býbýzelasymen toltyryp qoisa da óz erki. Biraq ondaiy bar bolatyn bolsa, memleketten ne úshin 0,01 paiyzben tegin aqsha alyp otyr degen suraq týyndaidy. Sońǵy 5 jylda Magnum bir Almatynyń ózinen keminde 13 milliard teńge kómek alǵan. Al basqa óńirlerdi qosa alsaq, joq degende 17-18 milliard teńge shyǵýy múmkin", - deidi sarapshy.
Bul tusta Saýda ministrliginiń áreketi de tilge tiek etilip, jaýapty vedomstvo tarapynan úlken logikalyq qatelik bary aityldy.
"Olar Magnum siiaqty iri saýda jelilerine paiyzsyz nesie taratyp otyrǵanda tek belgili bir áleýmettik azyq-túlikke baǵany ósirmeý boiynsha talap qoiady. Biraq "ol taýar otandyq bolýy tiis" degen shart joq. Sondyqtan mysaly, "arzan sút sat" dep talap qoiyp, memlekettik kómek berilgende, Magnum ol aqshany alyp, Belarýstiń arzan sútin satyp otyra alady. Ol bizdiń otandyq taýar óndirýshini qoldaý boiynsha ekonomikalyq logikamyzǵa, osy salaǵa beriletin 8 trillion teńge investitsiiamyzǵa múlde qaishy, qarama-qarsy sheshim", - deidi ol.
Saýda jáne integratsiia ministrliginiń Saýda komiteti Magnum-ǵa qatysty syn-pikirden keiin únsiz qalmady.
Vedomstvo málimetinshe, qoldanystaǵy talaptarǵa sáikes saýda nysandary men bazarlardaǵy sóreniń keminde 30 paiyzy Qazaqstanda óndirilgen azyq-túlik taýarlaryna bólinýge tiis.
"Úkimettiń tapsyrmasy negizinde memlekettik qoldaý alatyn saýda jelileri úshin qarsy mindettemeler tetigi engizildi. Bul talap boiynsha otandyq azyq-túlik taýarlaryna sóre keńistiginiń 50 paiyzyna deiin, al azyq-túlik emes taýarlarǵa keminde 20 paiyzy bólinýge tiis. Mundai taýarlar "Qazaqstanda jasalǵan" degen arnaiy belgimen tańbalanyp, tutynýshy úshin kózge birden túsetin, satyp alý belsendiligi joǵary aimaqtarda, kóz deńgeiinde ornalastyrylady", - dep jazylǵan habarlamada.
Ulttyq óndirýshilerdi qoldaý jónindegi memlekettik saiasat aiasynda ministrlik saýda oryndarynda otandyq ónimderdiń qoljetimdiligine monitoring júrgizgen. Resmi málimetke súiensek, áleýmettik mańyzy bar azyq-túliktiń 15 sanaty (sút, et, nan, jumyrtqa, un jáne t.b.) boiynsha júrgizilgen taldaý nátijesinde qazaqstandyq ónimder orta eseppen sóre keńistiginiń 92 paiyzyn alyp otyrǵany anyqtalǵan. Bul kórsetkish bazarlarda 94 paiyz, dúkender 93 paiyz bolyp otyr.
"Keń assortimentke qaramastan, sýpermarketterde de otandyq ónimder úlesi joǵary, iaǵni 89 paiyz bolady. Sheteldik memleketterden ákelingen áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlary sýpermarketterde 8,5 paiyz kóleminde usynylǵan, al bazarlar men shaǵyn dúkenderde bul kórsetkish 5 paiyzdan aspaidy. Sonymen qatar, qazaqstandyq siyr eti, nan, airan jáne jumyrtqa saýdanyń jekelegen formattarynda 100 paiyzǵa deiin usynylyp, tutynýshy suranysyn tolyq qamtamasyz etip otyr", - dep jazylǵan habarlamada.
2023 jyldan bastap Saýda jáne integratsiia ministrligine saýda nysandarynyń qyzmeti týraly zańnama talaptaryn saqtalýyn tekserý ókilettigi berilgen.
"Ministrlik otandyq óndirýshilermen shart jasasýdan negizsiz bas tartý jaǵdailaryn da teksere alady. Mundai áreketter naryqqa qoljetimdilikti shekteý retinde qarastyrylyp, kásipkerlik sýbektilerine 100 ailyq eseptik kórsetkish mólsherinde aiyppul salýǵa ákep soǵady", - dep jazylǵan habarlamada.
Saýda komiteti qazir otandyq óndirýshiler tarapynan ónimdi sórelerge ornalastyrýdan negizsiz bas tartýǵa bailanysty ýákiletti organǵa eshqandai shaǵym túspegenin málimdedi.
Buǵan deiingi jaǵdai
Aita keteiik, buǵan deiin de Magnum-nyń basy daýǵa qaldy. Áleýmettik jelilerde Magnum sýpermarketter jelisiniń kýreri jumystan shyǵarylýy úlken talqyǵa tústi. Bul jaǵdai kýrer klientten qazaq tilinde sóileýin suraýynan keiin boldy.
Klient Asylhan esimdi azamattyń aitýynsha, ol Magnum-nan azyq-túlikke tapsyrys bergen kezde kýrer odan qazaqsha sóileýdi talap etken. Keiin bul oqiǵa áleýmettik jelide jariialanyp, nátijesinde kýrer jumystan qýylǵan edi. Dese de artynsha ekeýi tatýlasyp, video jariialady.