Sońǵy ýaqytta alaiaqtyqtyń ailasy adam ómirin jalmaityn deńgeige jetti. Ásirese, kiberalaiaqtarǵa aldanyp jatqandar qarasy óte kóp. Tyǵyryqqa tirelip, mundai jaǵdaida ne isterin bilmei dal bolǵandar arasynda óz-ózine qol jumsaýshylar da tabylady. Qarjyger-maman Rasýl Rysmambetov onyń sebebi nede ekenin ári bul "jaýmen" qalai kúresýge bolatynyn aityp, jelide jazba jariialapty. Dalanews.kz maman jazbasyn aýdaryp, sol kúiinde oqyrman nazaryna usynýdy jón kórip otyr.
"Qazir kiberalaiaqtyq órship tur. Jumysta deimin, kórshi kabinette otyratyn jas jigitte ne óń joq, ne tús joq, birneshe kún boldy osylai alaburtyp júrgenine. Buǵan ne bolyp qaldy destik? Sóitsek aldanypty. Alaiaqtar qońyraý shalǵan, onlain arqyly Kaspi-den nesie aldyrtqan, al aqshany Freedom bank-ke aýdarý arqyly qoldy qylǵan. Jumystaǵy dostarymnyń arasynda da bir qyz alaiaqtarǵa jem bolyp, óz-ózine qol sala jazdapty. Alaiaqtar paiyzdyq mólsherlemesi óte joǵary MQU-lardyń birinen ony nesie alýǵa kóndiripti. Endi birneshe jyl boiy ol "aýaǵa" jumys isteýi kerek. Qazir elimizde onlain alaiaqtardyń qurbany bolǵandardyń ishinde osylai ózine qol salǵysy kelip júrgender qanshama? Nege deisiz be? Óitkeni bankterdiń óz sózine qulaq asatynyna senbeidi, quzyrly organdar da áreket etýge esh asyqpaidy. Aqshany qaitarýdyń jolyn tappaǵan adamǵa sýitsidten basqa amal joq sekildi kórinedi.
Negizinen, alaiaqtyqpen kúrestiń naqty sheshimi – Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttigi usynǵan kez kelgen nesieni rásimdeýge 24 saǵattyq "cooling-off" kezeńin engizý. Iaǵni, kredit alýǵa berilgen ótinishti bir táýlikke toqtatyp qoiý. Onlain bolsyn, offlain bolsyn – báribir. Al bir kún ishinde kez kelgen adam alaiaqtardyń psihologiialyq qaqpanynan sytylyp, esin jiyp úlgeredi.
Árine, bankter men mikronesie uiymdaryna ótinimdi tez rásimdep, emotsiiaǵa berilip turǵan kezde kez kelgen adamǵa aqshasyn satqan tiimdi bolary sózsiz. Telefon, útik, tońazytqysh túrinde bolsyn. Alaida, qarańyzshy, bir adamnyń ómirin saqtap qala alsaq, adami turǵyda sol mańyzdyraq emes pe? Sondyqtan 24 saǵattyq úzilis asa qajet. Óitkeni mundai asyǵystyq talaidyń túbine jetip jatqanynyń kýási bolyp otyrmyz. Aqsha emes, adam qundyraq ekeni esten shyqpaǵany igi.
Shyndyǵynda, Qazaqstanda birneshe saǵat ishinde shuǵyl beriletin nesiege degen qajettilikten góri, tegin jedel meditsinalyq kómekke zárýlik joǵary. Al alaiaqtarǵa da eń tiimdisi osy jyldamdyq, adamdy asyqtyryp, oilanyp jatýǵa múmkindik bermeý. Demek, "cooling-off" kezeńin engizý - qylmyskerlerdiń qolyndaǵy "qarýdy" isten shyǵarý. Árine, bul shara alaiaqtardy túp-tamyrymen joiady dep aita almaimyn, biraq bul da joqtan bar, iaǵni adamdy asyǵys qabyldanatyn sheshimnen qutqarýdaǵy".
Aita ketsek, kúni keshe QR Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttigi bankter úshin de, mikroqarjy uiymdary úshin de erejelerdi qatańdatýdy usyndy. Sonyń ishinde nesie alýda oilanýǵa ýaqyt berý qarastyrylǵan. Máselen, kepilsiz iri onlain-nesie rásimdelgen jaǵdaida, aqsha birden shotqa kelip túspeidi. Tek bir kúnnen keiin jáne mysaly, eGov arqyly óz sheshimińizdi rastaǵan soń nesie aqsha beriledi. Bul impýlsivti sheshimderdi boldyrmaýǵa kómektesedi. Joba qoǵamdyq talqy úshin "Ashyq NQA" portalyna 2025 jylǵy 18 shildege deiin ornalastyryldy.
