Keshe ǵana elden ketip, Reseide jasyrynǵaly alǵash ret málimdeme jasaǵan Siriia prezidentiniń pana tapqan jerine 250 million dollar tasyp alǵany belgili boldy. Onda da bul onyń bilikte otyrǵan kezi - 2018 jyldyń naýryzy men 2019 jyldyń qyrkúiegi aralyǵynda bolǵan. Qomaqty qarajat Siriianyń ortalyq bankinen alynyp, búginderi sanktsiiaǵa ushyraǵan reseilik qos banktiń shottarynda jatqan kórinedi. Financial Times basylymynyń bul rettegi zertteýin Dalanews.kz óz nazarlaryńyzǵa usynady.
Financial Times málimetinshe, 250 mln dollardy Reseige tasý úshin Asad Mákeýge 21 reis jasapty. Basylym sonyń ishinde eki reiske qatysty tolyq málimet usynady. Birinde, iaǵni 2019 jyldyń aqpanynda Siriianyń ortalyq banki Máskeýge shamamen 20 million evro, al sol jyldyń mamyrynda taǵy 10 million dollar jóneltken. Sóitip olardyń biri búginderi AQSh sanktsiiasyna ushyraǵan "Resei qarjy korporatsiiasy" (RQK), ekinshisi TsMRBank shottaryna kelip túsken.
Al bul aradaǵy RQK Reseidiń qarý-jaraq eksporty jónindegi memlekettik kompaniiasy bolyp tabylady, iaǵni Rosoboroneksporttyń qurylymy. Bul – bir.
Ekinshiden, basylym derekkózi osyndai qarajat alynyp jatqanda Siriianyń memlekettik qazynasy, iaǵni 2018 jyly eldiń valiýtalyq rezervi "nól" bolǵanyn aitady.
"Sanktsiialarǵa bailanysty Siriianyń ortalyq banki Reseiden bidai satyp alýda, aqshany basyp shyǵarý qyzmetteri, sondai-aq "qorǵanys" shyǵyndaryn tóleý úshin qolma-qol aqshamen esep-aiyrysýǵa májbúr boldy", - deidi gazet suhbatshysy. Onyń aitýynsha, ortalyq bank "qazynada baryn bergen".
Financial Times Siriianyń ortalyq banki "siriialyq diktator Kremlge áskeri qoldaýy úshin qaryzdar bolǵan kezde jáne onyń týystary Reseiden aktivterdi jasyryn satyp alyp jatqanda" Máskeýge aqsha aýdarǵanyn basa atap kórsetedi. 2019 jyldyń ózinde Financial Times Bashar Asadtyń týystary 2013 jyldan bastap Máskeýde kem degende 20 jyljymaityn múlik, onyń ishinde "Moskva-Sitiden" 19 páter satyp alǵanyn jazǵan bolatyn.
Al bul rette Siriianyń burynǵy prezidenti Bashar Asad lám-mim dep jaq ashpaidy. Elden ketkennen keiingi alǵash ret keshe jasaǵan málimdemesinde ol óziniń qashqyn emes ekenin dáldeýge barynsha tyrysqan.
"Men josparly túrde Otanymdy tastap, qashyp ketkenim joq. Biraq solai kórsetkisi kelip jatqandar bar. Kóterilis bolyp jatqan sońǵy saǵattarda da elden ketpedim. 8 jeltoqsannyń tańyna deiin óz mindetterimdi oryndap, Damaskide boldym... Osy oqiǵalar barysynda meniń, sol sekildi basqalar tarapynan da saiasi baspana berý nemese otstavkaǵa ketý týraly másele kóterilgen joq", - delingen burynǵy memleket basshysy keńsesiniń áleýmettik jelidegi paraqshasynda jariialanǵan onyń málimdemesinde.
Saiasatkerdiń aitýynsha, ol qarýly oppozitsiia kúshteri qalaǵa bastap-kóktep kirgennen keiin ǵana astanadan ketken. Ol Latakiiaǵa sapar shegip, sol jerden jaýyngerlik operatsiialardy baqylaýdy josparlaǵan. Biraq Reseidiń Hmeimim áýe bazasyna kelip jetkende ol Damaskiniń qulaǵanyn estidi.
"Máskeý baza qolbasshylyǵynan meni 8 jeltoqsanda keshke Reseige jedel evakýatsiialaýdy uiymdastyrýdy talap etti. Bul Damask qulaǵannan keiin bir kún ótken soń boldy", - dep atap ótti Asad.
Burynǵy prezident óziniń halqy men armiiasynan bas tartpaǵanyn jáne elden ketýine Siriia Qarýly kúshterindegi alasapyran men memlekettik institýttardyń toqyraýy túrtki bolǵanyn atap ótti. Sondai-aq ol "terrorister" bilikti basyp alǵannan keiin prezidenttiń elde qalýy maǵynasyz bolatynyn naqtylapty.
Bul onyń qarýly toptyń ákesiniń qabirin basyp alǵannan keiingi, álde qarjylyq jaǵdaiyna qyspaq kelip jatqannan jasaǵan májbúrli málimdemesi me, ol jaǵyn bile qoimadyq.
Aita ketsek, qarasha aiynyń sońynan bastap qarýly toptar Siriianyń birneshe iri qalalaryn basyp aldy, sonyń ishinde Damaskige de basa-kóktep kirdi. Segizinshi jeltoqsanda memlekettik teledidar efirinde oppozitsiia ókilderi el biligine kelgenderin málimdedi.
