كەشە عانا ەلدەن كەتٸپ, رەسەيدە جاسىرىنعالى العاش رەت مەلٸمدەمە جاساعان سيرييا پرەزيدەنتٸنٸڭ پانا تاپقان جەرٸنە 250 ميلليون دوللار تاسىپ العانى بەلگٸلٸ بولدى. وندا دا بۇل ونىڭ بيلٸكتە وتىرعان كەزٸ - 2018 جىلدىڭ ناۋرىزى مەن 2019 جىلدىڭ قىركٷيەگٸ ارالىعىندا بولعان. قوماقتى قاراجات سيرييانىڭ ورتالىق بانكٸنەن الىنىپ, بٷگٸندەرٸ سانكتسيياعا ۇشىراعان رەسەيلٸك قوس بانكتٸڭ شوتتارىندا جاتقان كٶرٸنەدٸ. Financial Times باسىلىمىنىڭ بۇل رەتتەگٸ زەرتتەۋٸن Dalanews.kz ٶز نازارلارىڭىزعا ۇسىنادى.
Financial Times مەلٸمەتٸنشە, 250 ملن دوللاردى رەسەيگە تاسۋ ٷشٸن اساد مەكەۋگە 21 رەيس جاساپتى. باسىلىم سونىڭ ٸشٸندە ەكٸ رەيسكە قاتىستى تولىق مەلٸمەت ۇسىنادى. بٸرٸندە, ياعني 2019 جىلدىڭ اقپانىندا سيرييانىڭ ورتالىق بانكٸ مەسكەۋگە شامامەن 20 ميلليون ەۆرو, ال سول جىلدىڭ مامىرىندا تاعى 10 ميلليون دوللار جٶنەلتكەن. سٶيتٸپ ولاردىڭ بٸرٸ بٷگٸندەرٸ اقش سانكتسيياسىنا ۇشىراعان "رەسەي قارجى كورپوراتسيياسى" (رقك), ەكٸنشٸسٸ تسمربانك شوتتارىنا كەلٸپ تٷسكەن.
ال بۇل اراداعى رقك رەسەيدٸڭ قارۋ-جاراق ەكسپورتى جٶنٸندەگٸ مەملەكەتتٸك كومپانيياسى بولىپ تابىلادى, ياعني روسوبورونەكسپورتتىڭ قۇرىلىمى. بۇل – بٸر.
ەكٸنشٸدەن, باسىلىم دەرەككٶزٸ وسىنداي قاراجات الىنىپ جاتقاندا سيرييانىڭ مەملەكەتتٸك قازىناسى, ياعني 2018 جىلى ەلدٸڭ ۆاليۋتالىق رەزەرۆٸ "نٶل" بولعانىن ايتادى.
"سانكتسييالارعا بايلانىستى سيرييانىڭ ورتالىق بانكٸ رەسەيدەن بيداي ساتىپ الۋدا, اقشانى باسىپ شىعارۋ قىزمەتتەرٸ, سونداي-اق "قورعانىس" شىعىندارىن تٶلەۋ ٷشٸن قولما-قول اقشامەن ەسەپ-ايىرىسۋعا مەجبٷر بولدى", - دەيدٸ گازەت سۇحباتشىسى. ونىڭ ايتۋىنشا, ورتالىق بانك "قازىنادا بارىن بەرگەن".
Financial Times سيرييانىڭ ورتالىق بانكٸ "سيرييالىق ديكتاتور كرەملگە ەسكەري قولداۋى ٷشٸن قارىزدار بولعان كەزدە جەنە ونىڭ تۋىستارى رەسەيدەن اكتيۆتەردٸ جاسىرىن ساتىپ الىپ جاتقاندا" مەسكەۋگە اقشا اۋدارعانىن باسا اتاپ كٶرسەتەدٸ. 2019 جىلدىڭ ٶزٸندە Financial Times باشار اسادتىڭ تۋىستارى 2013 جىلدان باستاپ مەسكەۋدە كەم دەگەندە 20 جىلجىمايتىن مٷلٸك, ونىڭ ٸشٸندە "موسكۆا-سيتيدەن" 19 پەتەر ساتىپ العانىن جازعان بولاتىن.
ال بۇل رەتتە سيرييانىڭ بۇرىنعى پرەزيدەنتٸ باشار اساد لەم-ميم دەپ جاق اشپايدى. ەلدەن كەتكەننەن كەيٸنگٸ العاش رەت كەشە جاساعان مەلٸمدەمەسٸندە ول ٶزٸنٸڭ قاشقىن ەمەس ەكەنٸن دەلدەۋگە بارىنشا تىرىسقان.
"مەن جوسپارلى تٷردە وتانىمدى تاستاپ, قاشىپ كەتكەنٸم جوق. بٸراق سولاي كٶرسەتكٸسٸ كەلٸپ جاتقاندار بار. كٶتەرٸلٸس بولىپ جاتقان سوڭعى ساعاتتاردا دا ەلدەن كەتپەدٸم. 8 جەلتوقساننىڭ تاڭىنا دەيٸن ٶز مٸندەتتەرٸمدٸ ورىنداپ, داماسكٸدە بولدىم... وسى وقيعالار بارىسىندا مەنٸڭ, سول سەكٸلدٸ باسقالار تاراپىنان دا ساياسي باسپانا بەرۋ نەمەسە وتستاۆكاعا كەتۋ تۋرالى مەسەلە كٶتەرٸلگەن جوق", - دەلٸنگەن بۇرىنعى مەملەكەت باسشىسى كەڭسەسٸنٸڭ ەلەۋمەتتٸك جەلٸدەگٸ پاراقشاسىندا جارييالانعان ونىڭ مەلٸمدەمەسٸندە.
ساياساتكەردٸڭ ايتۋىنشا, ول قارۋلى وپپوزيتسييا كٷشتەرٸ قالاعا باستاپ-كٶكتەپ كٸرگەننەن كەيٸن عانا استانادان كەتكەن. ول لاتاكيياعا ساپار شەگٸپ, سول جەردەن جاۋىنگەرلٸك وپەراتسييالاردى باقىلاۋدى جوسپارلاعان. بٸراق رەسەيدٸڭ حمەيميم ەۋە بازاسىنا كەلٸپ جەتكەندە ول داماسكٸنٸڭ قۇلاعانىن ەستيدٸ.
"مەسكەۋ بازا قولباسشىلىعىنان مەنٸ 8 جەلتوقساندا كەشكە رەسەيگە جەدەل ەۆاكۋاتسييالاۋدى ۇيىمداستىرۋدى تالاپ ەتتٸ. بۇل داماسك قۇلاعاننان كەيٸن بٸر كٷن ٶتكەن سوڭ بولدى", - دەپ اتاپ ٶتتٸ اساد.
بۇرىنعى پرەزيدەنت ٶزٸنٸڭ حالقى مەن ارميياسىنان باس تارتپاعانىن جەنە ەلدەن كەتۋٸنە سيرييا قارۋلى كٷشتەرٸندەگٸ الاساپىران مەن مەملەكەتتٸك ينستيتۋتتاردىڭ توقىراۋى تٷرتكٸ بولعانىن اتاپ ٶتتٸ. سونداي-اق ول "تەرروريستەر" بيلٸكتٸ باسىپ العاننان كەيٸن پرەزيدەنتتٸڭ ەلدە قالۋى ماعىناسىز بولاتىنىن ناقتىلاپتى.
بۇل ونىڭ قارۋلى توپتىڭ ەكەسٸنٸڭ قابٸرٸن باسىپ العاننان كەيٸنگٸ, ەلدە قارجىلىق جاعدايىنا قىسپاق كەلٸپ جاتقاننان جاساعان مەجبٷرلٸ مەلٸمدەمەسٸ مە, ول جاعىن بٸلە قويمادىق.
ايتا كەتسەك, قاراشا ايىنىڭ سوڭىنان باستاپ قارۋلى توپتار سيرييانىڭ بٸرنەشە ٸرٸ قالالارىن باسىپ الدى, سونىڭ ٸشٸندە داماسكٸگە دە باسا-كٶكتەپ كٸردٸ. سەگٸزٸنشٸ جەلتوقساندا مەملەكەتتٸك تەلەديدار ەفيرٸندە وپپوزيتسييا ٶكٸلدەرٸ ەل بيلٸگٸنە كەلگەندەرٸن مەلٸمدەدٸ.