تەۋەلسٸزدٸككە ٷلكەن ٷلەس قوسقان تۇلعا

تەۋەلسٸزدٸك جىلدارى ەلٸمٸز تاريحي تۇرعىدان قىسقا مەرزٸم ٸشٸندە عالامات تابىستارعا قول جەتكٸزگەنٸ بەلگٸلٸ. وسى ەربٸر جەتكەن جەتٸستٸكتٸڭ ارتىندا تٷرلٸ سالادا جان اياماي قىزمەت ەتكەن ازاماتتاردىڭ ەڭبەگٸن بايقاۋعا بولادى. قازاقستاننىڭ تەۋەلسٸزدٸگٸن نىعايتىپ, ەل ٷشٸن تىنىمسىز ەڭبەك ەتكەن اپتال ازاماتتاردىڭ بٸرٸ – ەدٸلمىرزا بەيسەبايۇلى مارالوۆ. ول بارشا قازاق جەرٸن التىن بەسٸگٸنە بالاپ, ٶمٸرٸنٸڭ سوڭىنا دەيٸن ەڭبەكتەن قول ٷزبەدٸ. ول شەبەر ۇيىمداستىرۋشى, كٶرنەكتٸ عالىم رەتٸندە ەلٸمٸزدٸڭ تاماق ٶنەركەسٸبٸنٸڭ دامۋىنا ٶلشەۋسٸز ٷلەس قوسقان ساناۋلى ازاماتتاردىڭ بٸرٸ.

قوڭىر كٷزدە اينالا التىن تٷسكە بويالىپ, اعاشتاردىڭ جاپىراقتارى سۋسىپ جەرگە تٷسكەندە قر ۇلتتىق ينجەنەرلٸك اكادەميياسىنىڭ بەلسەندٸ مٷشەسٸ, ەلٸمٸزدەگٸ جەڭٸل ٶنەركەسٸپ سالاسىنىڭ بٸلٸكتٸ مامانى, عىلىم مەن ٶندٸرٸستٸ ۇشتاستىرا وتىرىپ,   ونىڭ كٶرنەكتٸ ۇيىمداستىرۋشىسى بولعان ەدٸلمىرزا بەيسەبايۇلىن ەسكە الاتىن بولدىق. جٷرەكتە ساقتالعان, كٶڭٸلدە ٶشپەستەي بولىپ ورىن العان ەدەكەڭنٸڭ جارقىن جٷزٸ كٶز الدىمىزعا  ەلەستەپ, تەتتٸ ەستەلٸكتەردەن كٷش-قۋات الاتىندايمىز...

اسىل ازاماتتىڭ جارقىن بەينەسٸ كٶزدەن كەتسە دە ونىمەن سىيلاس اعا-ٸنٸ, ەرٸپتەس-زامانداس بولعان جانداردىڭ كٶڭٸلٸنەن ٶشكەن ەمەس.

ەدەكەڭ عىلىم سالاسىندا العا قويعان ماقساتتارى مەن عىلىمي-زەرتتەۋ جۇمىستارىن ٸسكە اسىرۋدا قر ۇلتتىق ينجەنەرلٸك اكادەميياسىمەن جەنە ونىڭ پرەزيدەنتٸ  اكادەميك ب.جۇماعۇلوۆپەن  تىعىز جۇمىس ٸستەدٸ. ول اكادەمييامەن بٸرلەسٸپ, جەڭٸل ٶنەركەسٸپ سالاسىنىڭ ماڭىزدى تارماعى سانالاتىن تاماق ٶنەركەسٸبٸن دامىتۋعا ٶلشەۋسٸز ٷلەس قوستى. ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ەلٸمٸزدٸڭ ەڭ ٸرٸ قالالارى – استانا مەن الماتىدا ازىق-تٷلٸك بەلدەۋٸن قالىپتاستىرىپ, بۇل ٶنٸمدەردٸڭ ساپاسىن جوعارىلاتۋدى جەنە ەلٸمٸزدٸڭ تۇتىنۋشىلىق سۇرانىسىن  قامتاماسىز ەتۋدە عالىمداردىڭ  كٶڭٸل بٶلۋ كەرەكتٸگٸن تاپسىرعان ەدٸ. بۇل تاپسىرمانى ورىنداۋدا دا ەدٸلمىرزا بەيسەبايۇلى بٸلەك سىبانا كٸرٸسكەن بولاتىن. ول قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق ينجەنەرلٸك اكادەميياسىندا  تاماق ٶنەركەسٸبٸ مەن حالىققا تۇتىنۋ تاۋارلارى بٶلٸمشەسٸندە   ماڭىزدى عىلىمي زەرتتەۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزۋگە مۇرىندىق بولىپ, تاماقتى جاڭا تەحنولوگييالاردى ٶندٸرٸسكە ەنگٸزٸپ, الماتىنىڭ ىرىسىن ارتتىردى.

الماتىداعى, سول كەزەڭدەگٸ ەل استاناسىنداعى نان ٶنٸمدەرٸ كومبيناتىن باسقارعان ە.مارالوۆ تەۋەلسٸز ەلٸمٸزدٸڭ ٶسٸپ-ٶركەندەۋٸنە ٶز ٷلەسٸن قوستى. ٶز مەكەمەسٸندەگٸ جۇمىستى ۋاقىت تالابىنا ساي ۇيىمداستىرا بٸلگەن ەدٸلمىرزا مارالوۆتىڭ باسشىلىعىمەن «نان ٶنٸمدەرٸ كومبيناتى» دا جەكەشەلەنٸپ, 1992 جىلى «التىن ديٸرمەن» اشىق اكتسيونەرلٸك قوعامىنا اينالدىرىپ, ەلدٸڭ ىرىسىن ارتتىرعانىنا كۋە بولدىق. قيىن كەزەڭدە جٷزدەگەن جۇمىسشىلاردىڭ جالاقىسىن تاۋىپ, ميلليوننان استام تۇرعىنى بار الىپ شاھاردىڭ ازىق-تٷلٸكپەن قامتاماسىز ەتۋدە جان اياماي كٷرەسكەن اپتال ازامات قاشاندا ەل مٷددەسٸن جوعارى قويا بٸلدٸ. بوزبالا شاعىنان جۇمىس ٸستەپ, «ەڭبەك نانىنىڭ» قادٸرٸن بٸر كٸسٸدەي بٸلەتٸن ەدەكەڭ تالاي قيىندىقتى ابىرويمەن ەڭسەرٸپ, جۇرتتىڭ ىقىلاسىنا بٶلەنگەنٸنە بەرٸمٸز كۋە بولدىق.  ماڭىزدى كەسٸپورىننىڭ بٸرٸنشٸ باسشىسى بولىپ قىزمەت ەتكەن ەدٸلمىرزا بەيسەبايۇلى ٶندٸرٸستٸڭ وزىق ەدٸستەرٸنە باسا نازار اۋدارا وتىرىپ, كورپوراتسييا شىعاراتىن بارلىق ٶنٸم تٷرلەرٸنٸڭ ٶندٸرٸسٸن جاڭا, زاماناۋي دەڭگەيگە كٶتەرۋ ارقىلى كەسٸپورىننىڭ نەگٸزگٸ باعىت-باعدارىن ساقتادى.

ٶندٸرٸستٸك قىزمەتتەرمەن قاتار ەدٸلمىرزا بەيسەبايۇلى قوعامدىق-ساياسي ٸستەرگە دە بەلسەنە قاتىستى. ول ۇزاق جىلدار بويى الماتى قالاسى مەسليحاتىنىڭ دەپۋتاتى, «نۇر وتان» پارتيياسىنىڭ دەپۋتاتتىق فراكتسيياسىنىڭ جەتەكشٸسٸ, «نۇر وتان» پارتيياسىنىڭ الماتى قالالىق بٶلٸمشەسٸنٸڭ ساياسي كەڭەسٸ بيۋروسىنىڭ مٷشەسٸ, الماتى قالاسى تٷركسٸب اۋدانىنىڭ دەپۋتاتتىق توبىنىڭ  تٶراعاسى قىزمەتتەرٸن اتقارعانىن بەرٸمٸز بٸلەمٸز. تەك تٷركسٸب اۋدانى كٶلەمٸندە عانا ەمەس, جالپىقالالىق مەسەلەلەردٸ شەشۋگە بەلسەنە قاتىسقان ەدٸلمىرزا بەيسەبايۇلى ٶندٸرٸستٸك جەنە قوعامدىق قىزمەتتٸ كٶلەمدٸ عىلىمي جۇمىستارمەن شەبەر ۇشتاستىرا بٸلدٸ. دەپۋتات رەتٸندە ٶز ٸسٸنە جاۋاپتى ەرٸ ۇقىپتى ول اينالاسىنداعىلارعا قاشاندا قامقورلىق تانىتىپ, قولىنان كەلگەنٸنشە كٶمەك قولىن سوزدى. از عۇمىرىندا ادامدىقتىڭ ٷلگٸسٸن كٶرسەتٸپ, حالىق قالاۋلىسى مەرتەبەسٸن كٶتەرگەن اپتال ازاماتتىڭ جارقىن بەينەسٸ, ٶنەگەلٸ ٸستەرٸ بەرٸمٸزدٸڭ جٷرەگٸمٸزگە جاتتالىپ قالعانى انىق. 2001 جىلى «التىن-ديٸرمەن» كورپوراتسيياسىن زامان تالابىنا ساي باسقارىپ, ٶندٸرٸستە زاماناۋي جاڭالىقتاردى ەنگٸزگەن ەدٸلمىرزا مارالوۆ ٶنەركەسٸپكە جەردەم بەرۋدٸڭ ەۋروپالىق قاۋىمداستىعىنىڭ (SPٸ) التىن مەدالٸ مەن ەسٸمدٸك سەرتيفيكاتىنا يە بولدى. ول قازاقستان ەكونوميكاسىن ٶركەندەتۋگە قوسقان ٷلەسٸ ٷشٸن ەلباسىنىڭ جارلىعىمەن 2008 جىلى «قۇرمەت» وردەنٸمەن, مەرەكەلٸك مەدالدارمەن ماراپاتتالدى.

سوققان جەلدەي, اققان سەلدەي زىمىراپ ٶتە شىققان قايران جىلداردىڭ قايتىپ كەلمەسٸ انىق بولسا دا, سول بٸر نۇرلى بەلەستەردٸڭ  كٶڭٸلدەن كەتپەيتٸن, جٷرەكتەن ٶشپەيتٸن ماعىنالى دا مەنەرلٸ, ساعىنىشتى دا ەسەرلٸ سەتتەرٸ كەيدە كٶز الدىندا كٶكشە تەڭٸزدٸڭ كٶگٸلدٸر ايدىنىنداي, ٸلەنٸڭ يٸرٸمدٸ تولقىنىنداي ٷيٸرٸلٸپ تۇرا قالاتىنى بەلگٸلٸ. يە, ساعىمدى جىلدار ساعىنىشتىڭ, تٸپتٸ تەتتٸ مۇڭنىڭ ەلەسٸ سيياقتى ەكەن-اۋ.

تۋعان جەرٸن, تۋىپ-ٶسكەن بەلٸن ساعىنبايتىن ادام بولمايدى. ەدٸلمىرزا بەيسەبايۇلى –  كٶپتٸ كٶرگەن كٶنەكٶز كٸسٸ عوي, ەدەبٸنەن جاڭىلمايدى, كٶپ كٶسەمسٸپ سٶيلەي بەرگەندٸ دە ۇناتپايتىن. بٸراق تۋعان ەل, ٶسكەن جەر تۋرالى پايىمى بٶلەك بولاتىن. ەسٸرەسە, ونىڭ تۋعان جەر, اتاجۇرتقا دەگەن پەرزەنتتٸك قۇرمەتٸ شەكسٸز ەكەنٸ بايقالىپ تۇرۋشى ەدٸ. بۇل سەزٸم ونىڭ بٷكٸل سانالى عۇمىرىنىڭ التىن قازىعى ٸسپەتتٸ. قارييا كٶڭٸلدٸڭ دارييا شالقار سەزٸمٸ تەلەگەي ەكەندٸگٸن بٸز دە بٸرتە-بٸرتە ۇعىنا تٷسكەندەيمٸز.

تابيعاتى سۇلۋ, اۋاسى جۇپار, شٶبٸ قۇنارلى ٶڭٸر كٶنە تارازدىڭ كەسكٸن-كەلبەتٸنە ساي ونىڭ ادامدارىنىڭ دا جٷزٸ شۋاقتى, دەنٸ قۋاتتى بولىپ كەلەدٸ. بۇل – تابيعي زاڭدىلىق قوي. ٶزٸ دە شيراق, پىسىق ەدەكەڭ ٶز اۋىلىنىڭ ادامدارى شەتٸنەن اقجارقىن, ساۋىققوي, جايساڭ كٶڭٸل, جومارت جاندار بولىپ كٶرٸنٸپ تۇراتىن. ەدەكەڭ ٶزٸنٸڭ سانالى عۇمىرىندا ٶزٸنٸ وسى جايدارلى مٸنەزٸنەن اينىعان ەمەس. اۋىلدان ٷيٸنە بٸرەۋ كەلە قالسا, ەڭكەيگەن قارتىنان باستاپ, ەڭبەكتەگەن بالاسىنا دەيٸن امان-ەسەندٸگٸن سۇراپ, بٸلگٸسٸ كەلٸپ تۇراتىن. اسىلى, اتا-بابالارىمىزدىڭ قانىنا سٸڭگەن وسىنداي جاقسى قاسيەتتەرٸنٸڭ جۇرناعىن جوعالتىپ الماۋعا ەدەكەڭ سىندى ازاماتتاردىڭ دەنەكەر بولىپ جٷرگەندەرٸنٸڭ ٶزٸ ٷلكەن بٸر عانيبەت ەدٸ.

ول ٶنەگەلٸ ٶمٸرٸ, ٶرەلٸ ٸسٸمەن, ازاماتتىق-ادامگەرشٸلٸك بولمىسىمەن سوڭىنا جارقىن ٸز قالدىرعان مەملەكەتشٸل تۇلعالاردىڭ بٸرٸ بولدى. كٶنە تاراز توپىراعىنان تٷلەپ ۇشقان الماتى قالالىق مەسليحاتىنىڭ بٸرنەشە شاقىرىلىمىنىڭ دەپۋتاتى, الماتىداعى «التىن ديٸرمەن» كورپوراتسيياسىن شيرەك عاسىر باسقارىپ جۇرتشىلىقتىڭ ىقىلاسىنا بٶلەنگەن ەدٸلمىرزا بەيسەبايۇلى تەگٸنە قاراساڭىز, قازاق تاريحىنىڭ كٸندٸگٸنە اينالعان ەجەلگٸ تاراز توپىراعىمەن تىعىز بايلانىستى.

كٶنە زاماننان بەرٸ تالاس, ەۋليەاتا, جامبىل اتانىپ, تەۋەلسٸزدٸك تۇسىندا تاريحي تاراز اتاۋىن قايتا يەمدەنگەن وڭتٷستٸكتٸڭ قالاسى قانشاما تاريحقا كۋە بولدى دەسەڭشٸ. قاسيەتتٸ تاراز توپىراعىندا دٷنيەگە كەلٸپ, ەلگە قامقور, جەرگە قورعان بولعان نەبٸر ەرلەردٸڭ بٷگٸنگٸ تۇياعىنداي ەدٸلمىرزا مارالوۆ تا وسى وردالى وتاننىڭ پەرزەنتٸ. وسى تاريحي توپىراقتا دٷنيەگە كەلٸپ, ەس بٸلٸپ, ەڭسە تٸكتەدٸ. كٶپبالالى شاڭىراقتىڭ ۇلانى كەمەلەت جاسىنا تولىسىمەن ەڭبەككە ارالاستى.

ەڭبەك جولىن 1970 جىلى جامبىل شاراپ زاۋىتىندا سلەسار بولىپ باستاعان بوزبالا ەڭبەكپەن تاپقان ناننىڭ دەمٸن شىن مەنٸندە بٸلدٸ. ەڭبەكپەن تابىلعان اس اتاسى – ناننىڭ كەيٸنگٸ ٶمٸرٸنٸڭ تۋرا ماعىناسىنداعى ٶزەگٸ بولاتىنىن بوزبالا ەدەكەڭ ول كەزدە ويلاماعان بولار. دەسە دە, ەدٸلمىرزا مارالوۆتىڭ كەسٸبٸ مەن ەڭبەك جولى تاماق ٶندٸرٸسٸ, ونىڭ ٸشٸندەگٸ بيداي-نان سالاسىمەن جالعاسقانى راس. بۇل ونىڭ ەڭبەك ادامىنان ەل اعاسى, حالىق قالاۋلىسى بولعانعا دەيٸنگٸ بٸلٸم, ەڭبەك جولى.

ەدٸلمىرزا مارالوۆتىڭ جوعارى بٸلٸم جولى جامبىل جەڭٸل جەنە تاماق ٶنەركەسٸبٸ ينستيتۋتىندا ٶتتٸ. ينستيتۋتتى ويداعىداي بٸتٸرگەن جاس مامان جامبىل وبلىستىق نان ٶنٸمدەرٸ باسقارماسىنىڭ تەحنيكالىق بٶلٸمٸندە ينجەنەر قىزمەتٸن باستادى. جوعارى بٸلٸمٸن تەجٸريبەمەن ۇشتاستىرعان ول بٸرلٸك نانقابىلداۋ مەكەمەسٸنٸڭ باس ينجەنەرٸ قىزمەتٸن اتقاردى.

1981-1983 جىلدارى شۋ قالالىق پارتييا كوميتەتٸنٸڭ ٶندٸرٸستٸك-كٶلٸك بٶلٸمٸنە نۇسقاۋشى بولىپ شاقىرىلعان ەدٸلمىرزا مارالوۆتىڭ پارتييالىق-ۇيىمداستىرۋشىلىق سالاداعى العاشقى قادامدارىنىڭ دا نەگٸزٸ قالانعانداي. كەيٸن حالىق قالاۋلىسى, كورپوراتسييا باسشىسى سيياقتى جاۋاپتى تٸرلٸكتەردٸڭ باستاۋى ٸسپەتتٸ.

ايتقانداي, ە.مارالوۆتىڭ ەلٸمٸزدٸڭ جەڭٸل جەنە تاماق ٶنەركەسٸبٸ سالاسىنداعى كەسٸپورىن باسشىلىعى قىزمەتٸ وسى 80-جىلداردان باستالادى. 1983-1989 جىلداردا جامبىل وبلىسى شۋ اۋداندىق نان ٶنٸمدەرٸ رەال بازاسىنىڭ ديرەكتورى, 1989 جىلدىڭ تامىز ايىندا بالامالى سايلاۋ نەگٸزٸندە الماتى نان ٶنٸمدەرٸ كومبيناتىنىڭ ديرەكتورى بولىپ سايلاندى. بۇل كەڭەستٸك-پارتييالىق جٷيەنٸڭ ەلسٸرەپ, الىپ ەلدە دەموكراتييا, حالىق پٸكٸرٸ قانات جايعان كەزەڭ بولاتىن.

1990 جىلدار جەتپٸس جىلدان استام ۋاقىت بيلٸك قۇرعان كەڭەستٸك جٷيەنٸڭ, وسىنشاما ۋاقىت جالعىز ٶزٸ بيلٸك ەتكەن كوممۋنيستٸك پارتييانىڭ سوڭعى تۇياق سەرپەر جىلدارى بولدى. وسى جەتپٸس جىلدان استام ۋاقىتتا بارىن ورتاق قازىناعا سالىپ, مەسكەۋ دەگەن ورتالىقتىڭ بٶلٸپ بەرگەنٸن عانا مٸسە تۇتقان 15 رەسپۋبليكا تاريح تالابىمەن تەۋەلسٸزدٸككە قول جەتكٸزگەن تۇس بولاتىن. الىپ يمپەرييانىڭ تٷپسٸز قازانىن نانمەن تولتىرعان نەگٸزگٸ رەسپۋبليكا قازاقستان دا 1991 جىلى ەگەمەندٸككە قول جەتكٸزدٸ. قازاقكسر-نىڭ 1930 جىلداردا ٶزٸ اشارشىلىقتا بولسا دا, بارىن ورتالىققا جٸبەرگەنٸنە, 1940-1950 جىلداردا ۇلى وتان سوعىسىنىڭ نەگٸزگٸ تىلى بولعانىنا, تىڭ يگەرٸپ, كەڭەس حالقىنىڭ اۋزىن اق نانعا جەتكٸزگەنٸنە تاريح كۋە.

ادام جانى, بەينە اشىلماعان ارال ٸسپەتتٸ. ول ارالدا تىنىستى اشاتىن جۇپار اۋاسىن جۇتىپ, كەمپٸرقوساقتاي قۇبىلعان جاسىل ەلەمدە الشاڭ باسىپ, ٶزٸنشە تٸرشٸلٸك ەتكەن, ٶزگەشە ٶمٸر سوقپاعىن سىزعان تٸرٸ جان يەلەرٸ ٶرٸس تاۋىپ ٶرٸپ جٷرەدٸ. ادام مەن تابيعاتتىڭ بۋدانداسا, ورايلاسا ٶمٸر سٷرۋٸ وسىنداي-اق بولار دەپ ويلايسىز!

اباي اتامىز ايتقانداي, ەدەكەڭ «اتانىڭ بالاسى ەمەس, ادامنىڭ بالاسى» بولا بٸلگەن جان ەدٸ. وعان قۇداي بەرگەن ۇلى مٸنەز – قاراپايىمدىلىعى, باۋىرمالدىعى, كەرٸ-جاسقا بٸردەي مەيٸرباندىعى ەدٸ.

جاقسى ادام ەلدٸڭ باسشى سەركەسٸندەي,

جۇعىمدى بولار ەلگە ەركەسٸندەي.

جاقسىنىڭ جٷزٸ جىلى, سٶزٸ مايدا,

حالقىنىڭ قالىڭ جٷندٸ كٶرپەسٸندەي, – دەپ سٷيٸنباي اقىن جىرلاعانداي, جەكە باسىنىڭ اسىل دا اينىماس ادامگەرشٸلٸك قاسيەتتەرٸمەن جان-جاعىنا سەۋلە شاشىپ, جىلىلىق ۇيالاتىپ تۇراتىن اق جٷرەكتٸ, نار تۇلعالى اسىل ازاماتتىڭ اسقار اسۋلارى مەن جەتكەن بيٸكتەرٸ جايلى قانشا ايتساڭ دا تاۋسىلمايدى.

«تۋرا بيدە تۋعان جوق, تۋعاندى بيدە يمان جوق» دەيتٸن ۇلى قاعيدا قازىعىنا سٶزٸ مەن ٸسٸن بايلاپ ٶسكەن ەدەكەڭ قايدا جٷرسە دە, قانداي قىزمەتتٸڭ قۇلاعىن ۇستاسا دا ويىن تۋرا ايتار مٸنەزٸ مەن تاباندىلىعى, اۋىلشارۋاشىلىعىنىڭ جاي-جاپسارىن مىقتى بٸلەتٸن كەسٸبي قابٸلەت-قارىمىنىڭ كەڭدٸگٸ مەن تەرەڭدٸگٸ ەرقاشان بايقالىپ تۇراتىن. قاي قىزمەتتٸ اتقارسا دا ول ادالدىعىمەن, قابٸلەت-قارىمىمەن ەرٸ كەسٸبي شەبەرلٸگٸمەن دارالاندى. وسىلايشا تۋىپ-ٶسكەن جەرٸنە, قادٸرٸن ۇققان ەلٸنە ادال قىزمەت قىلۋدىڭ ٷلگٸسٸن تانىتتى. ەلٸ ٷشٸن ايانباي تەر تٶگٸپ, ابىرويلى ازامات, ەل اعاسى اتاندى. قاشاندا, قاي لاۋازىمنىڭ تٸزگٸنٸن ۇستاسا دا بييازى مٸنەزٸنەن اۋىتقىماي, بٸلسەم, بٸلگەن ٷستٸنە بٸلە تٷسسەم دەگەن ۇسىناقتى ۇستانىمىنان تانبادى. ەڭ باستىسى, كٶكٸرەك كٶزٸ اشىق, ھەم كٶرگەنٸ مەن تٷيگەنٸ كٶپ مول قازىنالى, زەرەك تە زەردەلٸ جان شىن مەنٸندە اعا ۇرپاقتىڭ اتىنا زاتى ساي لايىقتى ٶكٸلٸ رەتٸندە تانىلا بٸلدٸ.

«جاقسىنىڭ جاقسىلىعىن ايت, نۇرى تاسىسىن…» دەمەكشٸ, ەدٸلمىرزا بەيسەبايۇلى اۋىل ٶمٸرٸن, ەل تىنىسىن, حالقىمىزدىڭ سالت-دەستٷرٸن, شۇرايلى تٸلٸن جاقسى بٸلەتٸن ول قاي تاقىرىپتا ەڭگٸمە قوزعالسا دا وعان ەركٸن ارالاسىپ, ٶز ويىن اشىق بٸلدٸرٸپ وتىراتىنىمەن ەرەكشەلەنەتٸن.

جٷكتەلگەن مٸندەتتٸ ابىرويمەن اتقارىپ, كٶپتٸڭ العىسى مەن ريزاشىلىعىنا بٶلەنٸپ, تەجٸريبەسٸن تولىستىرىپ, ەلگە اعا بولعان ازامات ٸسكەرلٸگٸن كٶرسەتٸپ, بٸلٸم-بٸلٸگٸن ورتاعا سالىپ, قاجىر-قايراتىن ورتاق مٷددە جولىنا جۇمسادى. قانداي ٸس تاپسىرىلسا دا توسىرقاي قارامايتىن, جاڭالىق اتاۋلىنى جاتسىنبايتىن, قاي شارۋانى اتقارۋدان دا تارتىنبايتىن, باتىل كٸرٸسٸپ كەتەتٸن ەدەكەڭ ەلٸمٸز ەگەمەندٸگٸن, مەملەكەتٸمٸز تەۋەلسٸزدٸگٸن العان, ەكونوميكادا نارىقتىق قاتىناستارعا كٶشكەن كەزەڭدە دە بٸرتالاي جۇمىستىڭ باسىن قايىردى. ول ٶمٸرٸنٸڭ سوڭىنا دەيٸن قاتاردان قالماي, ٶمٸردەگٸ بار كٶرگەن-تٷيگەنٸ مەن جيعان-تەرگەنٸن كەيٸنگٸ ٸزباسارلارىنا, قالا بەردٸ ۇرپاقتارىنا جالعاستىرۋدى مۇرات تۇتتى.

ەدٸلمىرزا بەيسەبايۇلىنداي ۇلتجاندى ازاماتتىڭ ارامىزدا جوقتىعى انىق بايقالادى. بٸراق ونىڭ ٸستەگەن ٸسٸ, جايدارى مٸنەزٸ جٷرەگٸمٸزدٸڭ  تەرەڭٸندە مەڭگٸگە تۇنىپ قالعان. «جاقسىنىڭ سوڭىندا جاقسى ٸز قالادى» دەگەن بابالارىمىز.  ەدٸلمىرزا سوڭىنا جاقسى ٸس, جاقسى ٸز, ۇلاعاتتى ۇرپاق  قالدىرىپ كەتتٸ.  ول وتباسىندا ادال جار, بالالارىنا اسقار تاۋ ەكە, نەمەرەلەرٸنە  سٷيٸكتٸ اتا بولا بٸلدٸ.