شەكٸرتتەرگە قۋات بەرگەن قوس ۇستاز
بٷگٸندە تٶرتكٷل دٷنيە كارانتينگە جابىلىپ, بالا بٸتكەن التىن ۇيا مەكتەبٸنە بارىپ, ۇستازدارىمەن ديدارلاسا الماي, بەرٸ ونلاين رەجيمدە ەكرانعا تەلٸمٸرٸپ وتىرعانى بەلگٸلٸ. يە, بٸزگە كارانتين ۇستازداردىڭ قادٸرٸن تٷسٸندٸرگەندەي بولدى. ۇستاز دەگەن ۇلى ەسٸمنٸڭ ٶمٸرٸمٸزدە قانشالىقتى ماڭىزعا يە ەكەنٸن جان-جٷرەگٸمٸزبەن ۇعىندىق. وسىنداي كەزدە ەركٸم ٶزدەرٸنٸڭ اياۋلى ۇستازدارىن ەسكە الىپ, ٶتكەن ٶمٸرگە شەگٸنٸس جاسارى انىق.
بٷگٸندە راحىمجان اعايىمىز بەن نۇرزييا اپايىمىز قۇرمەتتٸ ەڭبەك دەمالىسىنا شىعىپ, جاستارعا ٷلگٸ-ٶنەگە كٶرسەتٸپ وتىرعان وتباسى. ايدىن كٶلدٸڭ قوس اققۋىن ەسكە تٷسٸرەتٸن قوس ۇستازعا بەرٸمٸز قىزىعا قاراپ, ولاردىڭ ساباعىن اسىعا كٷتۋشٸ ەدٸك. سەبەبٸ راحىمجان اعايىمىز بەن نۇرزييا اپايىمىز شىعارماشىلىق پەنٸنٸڭ ماماندارى بولاتىن. ول كٸسٸلەردٸڭ ساباعىندا ەرقايسىمىز ٶزٸمٸزدٸ شىعارماشىلىق تۇلعا رەتٸندە سەزٸنۋشٸ ەدٸك.
ەسٸرەسە راحىمجان اعايدىڭ سۋرەت ساباعىنا قاتتى قىزىعاتىنبىز. ونىڭ ٶزٸندٸك سىرى بار. اعايىمىز ٶز ساباعىن تاپتاۋرىن بولعان قاساڭ قاعيدالاردان بۇرىپ, ەرقايسىمىزدىڭ سۋرەتشٸلٸك قابٸلەتٸمٸزدٸ مەيلٸنشە اشۋعا كٷش سالاتىن.
مەنٸڭ قاتارىمنىڭ بٸلٸم العان كەزٸ ەل-جۇرتتى قاجىتقان 90-جىلدارعا تۇسپا-تۇس كەلدٸ. سول جىلدارى جۇرت بالالارىنا سۋرەت سالاتىن اپپاق قاعاز تۇرماق, قاراپايىم توركٶز دەپتەردٸ زورعا تاۋىپ بەرەتٸن. بٸراق اۋىلىمىزداعى حان سارايىنداي ٷش قاباتتى مەكتەپتٸڭ ٷشٸنشٸ قاباتىندا تٷكپٸردەگٸ راحىمجان اعايدىڭ سىزۋ-سۋرەت كابينەتٸنە كٸرگەن بەتتە سانامىزدى بيلەپ العان سول زاماننىڭ قيىنشىلىقتارى ٸزٸم-قايىم جوعالىپ, كەرەمەت بٸر كٷيگە بٶلەنۋشٸ ەدٸك. بەرٸمٸز قارىنداشتارىمىزدى قولعا الىپ, دەل تاقتانىڭ الدىنداعى ناتيۋرمورتتى اينا قاتەسٸز اق قاعازدىڭ بەتٸنە تٷسٸرۋگە تىرىساتىنبىز.
ايتپاقشى, اق قاعازى مەن قارىنداشى جوق بالالارعا قاعاز بەن قارىنداش تا تابىلا كەتەتٸن. راحىمجان اعايىمىزدىڭ كابينەتٸندە جىلدار بويى جينالعان قارىنداشتار مەن قاعازداردىڭ قىزىعىن سول كەزدە كٶردٸك. بۇل كابينەتتٸڭ ٶزٸندٸك سيقىرى بار-تىن. ەلگٸ سىنىپقا اياق باسقان سەتتە تٷرلٸ مايلى بوياۋلار يسٸ تاناۋىمىزدى قىتىقتاپ, الىپ-ۇشقان كٶڭٸلٸمٸزگە سابىرلىلىق سىيلايتىن...
اعايىمىزدىڭ كابينەتٸ باسقا سىنىپتارعا مٷلدە ۇسامايدى. تٸپتٸ, پارتالارىنىڭ ٶزٸ ەدەپكٸ پارتالاردان بٶلەك-تۇعىن. ەدەتتەگٸ پارتالاردىڭ بەتٸ تٷرلٸ جازۋلار مەن وقۋشىلاردىڭ سالعان سۋرەتتەرٸنەن كٶز سٷرٸنۋشٸ ەدٸ. ال سۋرەت كابينەتٸندەگٸ پارتالاردان ونداي «ٶنەر تۋىندىلارىن» مٷلدە كٶرمەيسٸز. بارلىق پارتا كٷنٸ كەشە عانا زاۋىتتان شىققانداي جارقىراپ تۇرادى.
ٷلكەن سىنىپتىڭ تٶرت قابىرعاسىندا قازاقتان شىققان العاشقى سۋرەتشٸ, داڭقتى جەرلەسٸمٸز ەبٸلحان قاستەەۆ باستاعان بٸر توپ كٶرنەكتٸ سۋرەتشٸلەردٸڭ پورترەتتەرٸ جاعالاي تۇراتىن-دى. بۇدان باسقا, تٷرلٸ ەكسپوزيتسييالىق كٶرٸنٸستەر دە كابينەتتٸڭ سالتاناتىن اسىرىپ, ادام جٷرەگٸنە قۋانىش سىيلاۋشى ەدٸ. كەيٸننەن وقۋ بٸتٸرٸپ الماتىعا كەلٸپ, تانىمال سۋرەتشٸلەردٸڭ كابينەتٸنە باس سۇققانىمدا راحىمجان اعايىمىزدىڭ سيقىرلى كابينەتٸنە قايتا ورالعانداي كٷي كەشكەنٸم ەسٸمدٸ. يە, اياۋلى اعايىمىزدىڭ كابينەتٸ مەكتەپ ٸشٸندەگٸ ەلەمنٸڭ تىلسىم كٷشٸن بويىنا بۇققان عيباداتحاناداي ەدٸ. اعايىمىز ٶز كابينەتٸن كٷتٸپ ۇستاپ, بالالارعا سۋرەتشٸلٸك ٶنەردٸڭ رۋحىن ۇعىندىرۋ ٷشٸن ەربٸر زاتقا ايرىقشا مەن بەرگەنٸن كەيٸننەن تٷسٸندٸك.
سۋرەت ساباعى ساعىندىرىپ, اپتاسىنا بٸر-اق مەرتە بولاتىن. بٸزگە سالسا, كٷن سايىن اق قاعازعا سۋرەت سالىپ, راحىمجان اعايدىڭ كابينەتٸنەن شىقپاي وتىرۋعا دايىن ەدٸك.
ال نۇرزييا اپايىمىزدىڭ ەدەبيەت ساباعى دا قىزىقتى ٶتەتٸن. كەي كٷندەرٸ بٸرٸنشٸ كەزەكتە قازاق تٸلٸ ٶتٸپ, قازاق تٸلٸنٸڭ قۇرىلىمى مەن ەرەجەلەرٸن ٷيرەتەتٸن. يە, مويىنداۋىمىز كەرەك, قازاق تٸلٸنٸڭ ەرەجە زاڭدىلىقتارى كٶپ بولعاندىقتان ونى قابىلداپ, ساناعا توقىپ الۋ وڭاي ەمەس. سوندىقتان قازاق تٸلٸ ساباعى ٶتكەن كەزدە بەرٸمٸز سەرگەك وتىرىپ, ۇستازىمىزدىڭ ەر ايتقان سٶزٸن سانامىزعا قۇيىپ الۋعا تىرىساتىنبىز.
ال ارادا بيولوگييا, گەوگرافييا پەندەرٸن وقىپ, مەڭ-زەڭ بولا باستاۋشى ەدٸك. بٸراق سوڭعى ساباقتا نۇرزييا اپايمەن ەدەبيەت ساباعىندا قايتا كەزدەسەتٸنٸمٸز ەسٸمٸزگە تٷسكەندە تەرەزە جاقتان قىردىڭ سامالى شارپىپ ٶتكەندەي, بويىمىزدا بٸر جەڭٸلدٸك پايدا بولا كەتەتٸن...
سوڭعى ساباقتا نۇرزييا اپايىمىز ٶزٸ تٷستەس اقسارى (اپايىمىز اقسارى, اشاڭ جٷزدٸ كەلبەتتٸ كٸسٸ) بىلعارىدان جاسالعان ەدەمٸ سٶمكەسٸن ٷستەلدٸڭ ٷستٸنە قويا سالىپ «بالالار, باعانا قازاق تٸلٸ ساباعىندا جۋرنال بويىنشا كٸمنٸڭ بار-جوعىن تەكسەردٸك قوي. وعان قايتا اينالىپ, ۋاقىتىمىزدى جوعالتپايىق, بٸردەن ساباعىمىزعا كٶشەيٸك» دەگەندە بەرٸمٸز قازاق ەدەبيەتٸنٸڭ حرەستوماتيياسىن پاراقتاپ, ٷي تاپسىرماسىن ايتۋعا دايىندالاتىنبىز.
نە سيقىرى بار ەكەنٸن كٸم بٸلسٸن, باسقا ساباقتارمەن سالىستىرعاندا ەدەبيەت ساباعىندا ساباق ايتۋشىلاردىڭ سانى كٶپ بولاتىن. بەرٸمٸز «قوبىلاندى باتىر», «قوزى كٶرپەش – بايان سۇلۋ» بٸرنەشە بەتكە سوزىلعان كٶڭٸل قىلىن شەرتەتٸن جەرلەرٸن جاتتاپ الىپ, زۋدىراتىپ ايتۋشى ەدٸك. كەيدە سىنىپتاعى وتىزعا جۋىق بالانىڭ بەرٸ جاتتاۋىن ايتىپ ٷلگەرمەي قالاتىن كەزدەرٸ دە بولاتىن. سوندىقتان عوي, اپايىمىز جۋرنال تەكسەرٸپ, ۋاقىتتى تەككە جوعالتقاندى جٶن سانامايتىن.
ەدەتتە ەڭ سوڭعى ساباقتا بالا بٸتكەن ماۋجىراپ, قارىندارى اشىپ بٸر-بٸرٸنەن ساعات سۇراپ, ٷيلەرٸنە قايتقانشا اسىعاتىن-دى. ال ەدەبيەت ساباعى باستالعاندا نۇرزييا اپايىمىز ارقاس تاۋىنىڭ جان سەرگٸتەر سامال جەلٸن ٶزٸمەن بٸرگە سىنىپقا الا كەلگەندەي, اينالاسىنا سەرگەكتٸك سىيلايتىن. بەرٸمٸز اۋىلىمىزدى ەكٸگە جارىپ اعاتىن قۋ ٶزەنٸنٸڭ كەڭ يٸرٸمٸنە بٸر سٷڭگٸپ شىققانداي, سانامىزدا سەرگەكتٸك پايدا بولا كەتەتٸن. بۇل قۇبىلىستىڭ سىرىن اپايىمىزدىڭ ساباقتى جانىن سالىپ تٷسٸندٸرەتٸنٸمەن بايلانىستىرۋعا بولادى.
جالپى, نۇرزييا اپايىمىزدىڭ جانى سەرگەك, جٷرٸسٸ دە شيراق ەدٸ. ساباقتان كەيٸن اۋىلدىڭ باتىس جاعىنداعى ٷيٸن بەتكە الىپ, ەر باسقان قادامىن نىق باسىپ كەتٸپ بارا جاتقانىن كٶرگەندە, ۇستازىمىزدىڭ بويىنان تاۋسىلمايتىن قۋات كٶزٸن سەزٸنەتٸنبٸز.
بٸزدەر وقۋشىعا بٸلٸم عانا ەمەس, كٷش-قۋات سىيلايتىن وسىنداي اياۋلى ۇستازداردان تەلٸم الدىق. ايىندا, جىلىندا اۋىلعا بٸر بارعاندا نۇرزييا اپايدى كەزٸكتٸرٸپ قالساڭىز, «بەلەنشە قالىڭ قالاي, باياعىدى انا بٸر وقيعا ەسٸڭدە مە?» دەپ كٶڭٸلدە كٶمەسكٸ تارتقان ەدەمٸ كٶرٸنٸستٸ كٶز الدىڭا ەلەستەتكەندە, جٷزٸڭدە نۇر ويناپ, ٶن-بويىڭدا بٸر جىلىۋلىق پايدا بولادى. سول سەتتە ارادا تالاي ۋاقىت ٶتٸپ, جان دٷنيەڭدە مازمۇن پايدا بولعانىن سەزٸنەسٸڭ. سوندىقتان اۋىلعا بارعاندا بٸزدەر نۇرزييا اپايعا بٸر جولىعۋعا تىرىسامىز. اياۋلى ۇستازىمىزبەن جولىققاندا ٶزٸمٸزدٸڭ ەسەيگەنٸمٸزدٸ, ٶمٸر سٷرٸپ جاتقانىمىزدى ۇعىنا تٷسەمٸز... تەلٸمگەر ۇستازدان قۋات الىپ, جٷرەگٸمٸزگە تٸرشٸلٸك سالعان جاراقاتتار جازىلىپ, ٶمٸر كٷرەسٸمەن قايتا ارپالىسۋعا قۋات الامىز...
نۇرلان جۇماقانوۆ, جۋرناليست.
