رەسەي بٸرنەشە جىلدان بەرٸ يرانعا دىبىستان جىلدام قاناتتى زىمىران ەزٸرلەۋگە كٶمەكتەسٸپ كەلەدٸ. بۇل تۋرالى Financial Times باسىلىمى جارييالاعان زەرتتەۋدە ايتىلدى, دەپ حابارلايدى dalanews.kz.
باسىلىمنىڭ مەلٸمەتٸنشە, C430L كودتىق اتاۋىمەن بەلگٸلٸ باعدارلاماعا قاتىستى اقپارات رەسەيدەن تاراعان حات الماسۋلار, ساپار دەرەكتەرٸ مەن پاتەنتتٸك قۇجاتتار نەگٸزٸندە انىقتالعان. جوبانى رەسەيدٸڭ قارۋ-جاراق ەكسپورتتاۋشىسى «روسوبورونەكسپورت» ۇيىمداستىرعان. ال نەگٸزگٸ ورىنداۋشى رەتٸندە سانكتسيياعا ٸلٸككەن, تەڭٸز بازاسىنداعى قاناتتى زىمىرانداردى ەزٸرلەۋمەن اينالىساتىن «نپو ماشينوستروەنييا» كەسٸپورنى كٶرسەتٸلگەن.
FT دەرەگٸنە سەيكەس, يراننىڭ قورعانىس مينيسترلٸگٸمەن كەلٸسٸمشارت 2023 جىلدىڭ قاراشا ايىندا جاسالعان.
باعدارلامانىڭ ماقساتى قانداي?
جوبانىڭ باستى ماقساتى – يرانعا تٸك اعىندى ەۋە-رەاكتيۆتٸ قوزعالتقىشتى (رامدجەت) جەتٸلدٸرۋگە كٶمەكتەسۋ. مۇنداي تەحنولوگييا قاناتتى زىمىرانداردىڭ تٶمەن بيٸكتٸكتە دىبىس جىلدامدىعىنان بٸرنەشە ەسە جوعارى جىلدامدىقپەن ۇشۋىنا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. بۇل ٶز كەزەگٸندە ەۋە قورعانىسى جٷيەلەرٸنە رەاكتسييا جاساۋ ٷشٸن ٶتە از ۋاقىت قالدىرادى. ساراپشىلاردىڭ پٸكٸرٸنشە, اتالعان تەحنولوگييا نەگٸزٸنەن كەمەگە قارسى زىمىراندار مەن جەردەگٸ نىسانداردى جويۋعا ارنالعان قارۋلاردا قولدانىلۋى مٷمكٸن.
يران مۇنداي تەحنولوگييانى بۇرىننان يگەرۋگە تىرىسقان. مەسەلەن, 2018 جىلى ۋكراينادا ەكٸ يراندىق ديپلومات كەڭەستٸك ح-31ا كەمەگە قارسى زىمىرانىنىڭ قۇجاتتارى مەن بٶلشەكتەرٸن الۋعا ەرەكەتتەنگەن كەزدە ۇستالعان بولاتىن.
رەسەيلٸك مامانداردى جٸبەرۋ ۇسىنىلعان
FT مەلٸمەتٸنە قاراعاندا, 2025 جىلعا قاراي «نپو ماشينوستروەنييا» يراندىق تەحنيكالىق ماتەريالداردىڭ ٷلكەن كٶلەمٸن الىپ, ۇشۋ سىناقتارىنىڭ نەتيجەلەرٸن زەرتتەگەن جەنە تەگەرانعا قوسىمشا سۇراقتار جولداعان. ال 2025 جىلدىڭ سەۋٸرٸندە «روسوبورونەكسپورت» يرانعا شامامەن 20 مامان جٸبەرۋدٸ ۇسىنعان. باسىلىمنىڭ قولىنا تٷسكەن 2026 جىلعى ماۋسىمداعى حاتتاردا تاراپتاردىڭ باعدارلامانىڭ كەلەسٸ كەزەڭٸن تالقىلاعانى كٶرسەتٸلگەن.
زىمىران ەزٸرگە تولىق ٸسكە قوسىلماعان
Financial Times دەرەگٸنشە, يران قوزعالتقىشتى جاساپ, سىناقتان ٶتكٸزگەن. الايدا رەسەيدٸڭ كٶمەگٸمەن ەزٸرلەنگەن جاڭا زىمىراننىڭ تولىققاندى قارۋ رەتٸندە قولدانىسقا ەنگٸزٸلگەنٸن راستايتىن دەلەلدەر ەزٸرگە جوق. Conflict Armament Research ۇيىمىنىڭ يراندىق زىمىران باعدارلامالارى جٶنٸندەگٸ ساراپشىسى فابيان حينتستٸڭ ايتۋىنشا, بۇل رەسەيدٸڭ يرانعا ونداعان جىل بويى قول جەتكٸزۋگە ۇمتىلعان اسا ماڭىزدى ەسكەري تەحنولوگييانى بەرۋٸمەن تەڭ.
«بۇل – رەسەي تاراپىنان ستراتەگييالىق تۇرعىدان ٶتە سەزٸمتال ەسكەري تەحنولوگييانىڭ بەرٸلۋٸ. مۇنداي دەڭگەيدەگٸ باعدارلاما ەڭ جوعارى ساياسي دەڭگەيدە ماقۇلدانباي جٷزەگە اسپايدى», – دەدٸ ساراپشى FT باسىلىمىنا.
وسىلايشا, باسىلىم جارييالاعان مەلٸمەتتەر رەسەي مەن يران اراسىنداعى ەسكەري-تەحنيكالىق ىنتىماقتاستىقتىڭ بۇرىن ويلانعاننان ەلدەقايدا تەرەڭ بولۋى مٷمكٸن ەكەنٸن كٶرسەتەدٸ.
